بازار سیاه بلیت کنسرت در تبریز؛ وقتی هنر قربانی دلالی میشود
مسئله این است که بازار کنسرتهای ایران بهشدت آسیبپذیر شده است. سامانههای فروش بلیت که قرار بود با مکانیزمهایی مثل احراز هویت، محدودیت خرید و شفافیت، دست دلالان را کوتاه کنند، یا ناکارآمدند یا ارادهای برای مقابله جدی وجود ندارد. نتیجه آن شده که هر هنرمندی، حتی با بزرگترین نامها، ناخواسته در میانه یک بازی سوداگری قرار میگیرد؛ جایی که سود اصلی به جیب دلالان میرود و مخاطب واقعی هنر حذف میشود.
موضوع دیگر، سپردن تمام برگزاری کنسرتها به بخش خصوصی است. طبیعی است که بخش خصوصی دنبال سود باشد؛ اما وقتی نظارت و چارچوبهای بازدارنده وجود ندارد، سودآوری سریع از فروش بلیت اولیه، ارجح بر حفظ عدالت در دسترسی به هنر میشود. این همان چرخهای است که نه تنها اعتماد مخاطب را زیر سوال میبرد، بلکه رابطه بین هنرمند و مخاطب را مخدوش میکند؛ رابطهای که اساساً باید بر اعتماد و تجربه فرهنگی بنا شود.
در این میان، هنرمند، بهناچار، در مظان اتهام قرار میگیرد؛ مردم گرانی و بیعدالتی را با نام او روی پوستر میسنجند، نه با سازوکار پیچیده و معیوب پشت صحنه. نتیجه واضح است؛ وقتی سیاستزدگی سود، جای عدالت و اخلاق در فرهنگ را میگیرد، هنر و مخاطب هر دو بازندهاند.
اگر قرار است بازار کنسرت ایران از این وضعیت خارج شود، راهی جز نظارت جدی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، شفافیت در فروش، بازتعریف نقش حاکمیتی و جرمانگاری دلالی بلیت وجود ندارد. در غیر این صورت، نه فقط موسیقی که حق دسترسی عادلانه مردم به فرهنگ نیز قربانی خواهد شد.