سلامت اجتماعی در برنامه هفتم گنجانده شد

به گزارش بخش استان‌ها در وبانگاه به نقل از خبرگزاری تسنیم از سنندج، سید حسن موسوی چلک پیش‌ از ظهر امروز در جمع کارشناسان و فعالان حوزه اجتماعی استان کردستان با اشاره به افزایش آسیب‌های اجتماعی از جمله معلولیت، فقر، طلاق و کودکان بدسرپرست، اظهار کرد: سازمان بهزیستی نقشی در ایجاد این شرایط نداشته و ندارد، اما به عنوان تنها نهاد تخصصی دولتی در حوزه سلامت اجتماعی موظف به پاسخگویی به پیامدهای آن است.

وی با مرور تاریخچه تأسیس سازمان بهزیستی افزود: بهزیستی بر اساس اصول 21 و 29 قانون اساسی و با هدف تحقق «به‌زیستن اجتماعی» شکل گرفت و از ابتدا مأموریت پیشگیری در سطوح مختلف را بر عهده داشته است، اما با گذر زمان و پیچیده‌تر شدن مسائل اجتماعی، دامنه مأموریت‌های این سازمان به‌شدت افزایش یافته، در حالی که منابع انسانی و اعتبارات متناسب با این مسئولیت‌ها رشد نکرده است.

معاون سلامت اجتماعی سازمان بهزیستی کشور با تأکید بر اینکه سازمان بهزیستی نماد و آیینه‌ای از عملکرد حاکمیت در حوزه اجتماعی است، گفت: بسیاری از آسیب‌ها و مسائل اجتماعی که امروز بهزیستی با آن‌ها مواجه است، محصول عملکرد این سازمان نیست، بلکه نتیجه شرایط اقتصادی، اجتماعی و سیاستی کشور است و بهزیستی صرفاً مدیریت‌کننده پیامدهای آن‌هاست.

وی با اشاره به کاهش قدرت خرید مددجویان گفت: هر چند میزان مستمری‌ها افزایش یافته، اما تورم باعث شده قدرت خرید جامعه هدف کاهش پیدا کند و همین موضوع فشار مضاعفی بر سازمان بهزیستی وارد کرده است.

موسوی چلک با بیان اینکه مسائل اجتماعی ماهیت ثابت ندارند، بیان کرد: بحران‌های طبیعی، جنگ، اعتراضات اجتماعی و حتی رویدادهای ملی و بین‌المللی، همگی حوزه‌هایی هستند که بهزیستی باید در آن‌ها نقش فعال در تأمین سلامت روانی ـ اجتماعی جامعه ایفا کند. هیچ سازمانی به اندازه بهزیستی سابقه سیاست‌گذاری و اجرا در حوزه سلامت اجتماعی، توانبخشی، آسیب‌های اجتماعی، کودکان، زنان و خانواده را ندارد.

وی با طرح این سؤال که «آیا ما خودمان را به‌عنوان متولی سلامت اجتماعی باور کرده‌ایم؟» عنوان کرد: پاسخ حداقلی من به این سؤال منفی است. ما عملاً تنها متولی یکی از ابعاد چهارگانه سلامت شده‌ایم، در حالی که ساختارها، سازوکارها و جایگاه سیاست‌گذاری ما متناسب با این مسئولیت خطیر نیست.

معاون بهزیستی کشور با اشاره به برنامه هفتم توسعه خاطرنشان کرد: برای نخستین‌بار فصلی مستقل با عنوان سلامت اجتماعی در برنامه هفتم گنجانده شده است، هرچند به اعتقاد من پیوند زدن این فصل با حوزه امنیت داخلی، رویکرد دقیقی نیست. امنیت اجتماعی پایدار از مسیر توسعه اجتماعی می‌گذرد و هرچه مداخلات اجتماعی و فرهنگی تقویت شود، نیاز به مداخلات امنیتی کاهش خواهد یافت.

وی با انتقاد از «مشکل‌محور شدن» سازمان بهزیستی تأکید کرد: نباید بپذیریم که بهزیستی فقط زمانی مداخله کند که آسیب به وقوع پیوسته است. تعریف سلامت اجتماعی، نیازمحور است نه مشکل‌محور، و این امر مستلزم بازنگری جدی در ساختارها و فرآیندهای ارائه خدمات است.

موسوی چلک در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به مراکز مشاوره و مددکاری اجتماعی گفت: صدور مجوز مراکز مشاوره، بر اساس آیین‌نامه جدید هیأت دولت، به‌جز موارد خاص ازدواج و خانواده، صرفاً بر عهده سازمان بهزیستی است و سازمان نظام روانشناسی مسئول تأیید صلاحیت حرفه‌ای است، نه صدور مجوز. ما به سمت صدور مجوز مراکز مشاوره تخصصی از جمله در حوزه کودکان، سالمندان و تربیت جنسی حرکت کرده‌ایم.

وی از راه‌اندازی «شبکه ملی کلینیک‌های مددکاری اجتماعی» خبر داد و افزود: این شبکه با هدف ارتقای کیفیت خدمات، نظارت حرفه‌ای و افزایش رضایت‌مندی مردم شکل گرفته و می‌تواند پشتوانه‌ای جدی برای مراکز غیردولتی باشد.

معاون سلامت اجتماعی بهزیستی کشور تأکید کرد: سازمان بهزیستی مخالف انحصار و معتقد است رقابت سالم در بخش غیردولتی، شرط ارتقای کیفیت خدمات اجتماعی است. حرکت به سمت مدیریت مورد، پرهیز از موازی‌کاری و اجرای برنامه‌ها با طمانینه و پشتوانه کارشناسی، از اولویت‌های جدی معاونت سلامت اجتماعی است.

موسوی چلک یادآور شد: کارهای نمایشی و شتاب‌زده نه‌تنها مسائل اجتماعی را حل نمی‌کند، بلکه سرمایه اجتماعی سازمان را نیز کاهش می‌دهد. تحول در حوزه اجتماعی نیازمند بازنگری عمیق، نوآوری مبتنی بر زیست‌بوم اجتماعی و باور واقعی به جایگاه سلامت اجتماعی در نظام حکمرانی است.