پیشنهادهای نجومی؛ راز جذب ستارگان خارجی توسط باشگاههای لیگ برتر فوتبال ایران
سایت «eurasia.football» گزارش داد که در نقلوانتقالات زمستانی، چند بازیکن باکیفیت اروپایی و آسیایی، علیرغم چالشهای موجود در ایران، پیشنهاد تیمهای ایرانی را پذیرفتند. تصمیم ایگور سرگیف، مهاجم ۳۲ ساله تیم ملی ازبکستان، برای رد پیشنهاد باشگاه روسی کریلیا سووتوف و پیوستن به پرسپولیس، این پرسش مهم را مطرح ساخت که آیا لیگ برتر ایران میتواند در جذب مهرههای تأثیرگذار بر اروپا برتری یابد؟ این در حالی است که حضور در لیگ ایران میتوانست مسیر سرگیف برای جام جهانی ۲۰۲۶ را، از نظر تئوریک، با پیچیدگیهایی روبهرو کند.
به گزارش بخش ورزشی وبانگاه ، سرگیف تنها نمونه نیست؛ در سالهای گذشته، بازیکنان باتجربهای همچون استیون انزونزی، مانوئل فرناندز، سرژ اوریه و وسام بنیدر که سابقه حضور در لیگهای معتبر اروپایی را داشتند، به ایران آمدند و جذابیت اصلی برای این بازیکنان عمدتاً مسائل مالی بود.
با این حال، سیاست جذب باشگاههای ایرانی تغییر کرده است. در حال حاضر، تمرکز از جذب نامهای پرزرقوبرق و با اثر تبلیغاتی کوتاهمدت، به سمت گزینههای قابل پیشبینیتر و کمحاشیهتر سوق پیدا کرده است. در کنار سرگیف، بازیکنانی از پاراگوئه، برزیل، کرهجنوبی و گابن نیز در زمستان به لیگ پیوستند.
در حال حاضر ۴۱ بازیکن خارجی در لیگ ثبت شدهاند؛ از این تعداد، هشت بازیکن از آسیای مرکزی هستند که پنج نفر از آنها ازبک میباشند. همچنین هشت بازیکن از کشورهای یوگسلاوی سابق و دو بازیکن آلبانیایی در لیگ حضور دارند و این دو منطقه به منابع اصلی جذب تبدیل شدهاند؛ بهطوری که باشگاههای ایرانی برای جذب نفرات این مناطق مبالغ قابل توجهی پرداخت میکنند.
گزارشها نشان میدهد که پرسپولیس برای عقد قرارداد ۱۸ ماهه با سرگیف، مبلغی بیش از یک میلیون دلار پیشنهاد داد که باشگاه روسی قادر به پرداخت آن نبود. وضعیت مشابهی در انتقال رستم آشورماتوف، مدافع ازبک، رخ داد؛ روبین کازان تابستان گذشته او را با ۵۰۰ هزار یورو به استقلال تهران فروخت، جایی که گفته میشود او ماهانه تا ۵۰ هزار دلار دریافت میکند، در حالی که در کازان حقوق وی حدود ۱۵ هزار دلار بود.
اوستون اورونوف در حال حاضر گرانترین بازیکن خارجی لیگ ایران محسوب میشود، اما همه بازیکنان وسوسه نمیشوند؛ خوجیاکبر علیجانوف، مدافع پاختاکور، پیشنهاد یک میلیون دلاری پرسپولیس را رد کرد و ترجیح داد در ازبکستان باقی بماند. خارج از ازبکستان و ایران، بهدلیل محدودیت سهمیه و کمبود استعداد نخبۀ داخلی، کمتر لیگی میتواند چنین شرایط مالی جذابی را ارائه دهد.
ساختار دستمزدی در لیگ ایران بسیار نامتوازن است؛ بازیکنان داخلی در تیمهای کوچک ماهیانه از حدود ۳ هزار دلار شروع میکنند، اما ستارههای تیمهای بزرگ و ملیپوشان درآمد سالانه بیش از یک میلیون دلار دارند. برای خارجیها، پیشنهادات معمولاً از ۱۰ هزار دلار در ماه آغاز میشود.
مدل مالی باشگاهها عمدتاً به نهادهای دولتی و شرکتهای وابسته به بخشهای نفت و صنعت متکی است. تراکتور تبریز تنها استثنا با مدیریت خصوصی و سیاست جذب مستقل است؛ این تیم اکنون تحت هدایت دراگان اسکوچیچ، مربی کروات، چهار بازیکن کروات، یک صرب و یک آلبانیایی دارد.
با وجود سهمیه شش بازیکن غیرآسیایی بهعلاوه یک سهمیه آسیایی، بسیاری از باشگاهها کل ظرفیت خود را پر نمیکنند و تنها در صورت برتری آشکار بازیکن خارجی نسبت به گزینههای داخلی هزینه میکنند.
ضعف اصلی لیگ برتر، همچنان زیرساختها هستند. تعداد ورزشگاههای استاندارد محدود است، کیفیت زمینها همواره مورد انتقاد قرار میگیرد و ورزشگاه اصلی تهران مدتهاست در حال بازسازی است، که حتی موجب انتقال دربی استقلال و پرسپولیس به شهرهای دیگر شده است. مسائل امنیتی نیز برای بازیکنان خارجی اهمیت ویژهای دارد.
کووا تیلاوپور مقایسه لیگ ایران با لیگ برتر روسیه را نادرست میداند و معتقد است از نظر زیرساخت، کیفیت فنی و توان مالی، این دو لیگ قابل قیاس نیستند. او اظهار داشت که تصور توانایی پرسپولیس برای هزینههای ۱۰ تا ۲۰ میلیون یورویی در یک انتقال یا دستمزدهای چند میلیون یورویی سالانه، دشوار است و ایران برای جذب یک ستاره بزرگ ناچار به پرداخت مبالغی فراتر از ارزش واقعی خواهد بود. طبق دادههای ترانسفرمارکت، گرانترین خرید تاریخ فوتبال ایران انتقال ۲.۲ میلیون یورویی آندرانیک تیموریان به استقلال در سال ۲۰۱۳ بود.
در مقابل، اکثریت بازیکنان ایرانی بهدنبال لژیونر شدن هستند، خصوصاً در روسیه که باشگاهها بهدنبال موفقیتهای «سردار آزمون بعدی» میگردند. تیلاوپور تأکید کرد که تقریباً هیچ فوتبالیست روسی تاکنون در لیگ ایران بازی نکرده و این موضوع واضحترین پاسخ به مقایسهکنندگان دو لیگ است.