جنجال پاداش دلاری مربیان تیم ملی؛ آیا پای پول خارجی در میان است؟
پس از بازگشت تیم ملی فوتبال ایران به کشور، خبرها حاکی از پرداخت پاداشهای دلاری به بازیکنان و مربیان حاضر در جام جهانی است؛ رقمی که با توجه به وضعیت اقتصادی و نتایج تیم در این دوره از رقابتها، با انتقادات گستردهای روبرو شده است. عدم تکذیب رسمی این خبر توسط فدراسیون فوتبال، به این گمانهزنیها دامن زده است.
بحث پرداخت پاداش دلاری به مربیان و بازیکنان، به خصوص در مورد پرداخت این مبالغ پیش از شروع مسابقات، سوالات جدی را در مورد مبنای این پرداختها مطرح کرده است. اگرچه این مبالغ به عنوان پاداش صعود به جام جهانی عنوان میشود، اما تاریخچه اختلافات در این زمینه به ادوار گذشته بازمیگردد؛ از جمله درگیریهای اولیه بر سر پاداشها پس از اولین صعود به جام جهانی پس از انقلاب و ماجرای حواله واردات خودرو برای کادر فنی تیم ملی در دوره کیروش.
این موضوع همچنین بحثی را در مورد چگونگی تخصیص این پاداشها به وجود آورده است. در حالی که بازیکنان و مربیان معتقدند این مبلغ حقالزحمه زحمات آنهاست، فدراسیونها در سطح جهانی معمولاً این مبالغ را به توسعه فوتبال پایه و زیرساختها اختصاص میدهند. طبق اساسنامه فیفا، فدراسیونها نهادهای مستقل و غیرانتفاعی هستند و نباید بودجه دولتی دریافت کنند. در بالاترین سطوح، حداکثر یکسوم کل مبلغ دریافتی بابت حضور در جام جهانی به بازیکنان و مربیان اختصاص مییابد، که این مبلغ نیز باید شامل تمام اعضای تیم در طول فرآیند مقدماتی باشد.
نکته قابل توجه، تناقض بین مواضع پیشین سرمربی تیم ملی و پرداخت پاداش دلاری به اوست. امیر قلعهنویی در گذشته با بستن قراردادهای دلاری سنگین با مربیان خارجی مخالفت کرده بود و اکنون دریافت پاداش دلاری برای او، این موضوع را زیر سوال میبرد. در مقایسه، کارلوس کیروش، با وجود افتخارات متعدد و رساندن تیم ملی به جام جهانی، در آخرین سال حضورش دستمزد او و کادر فنیاش به دو میلیون دلار نمیرسید.
قرارداد بستن و تعیین پاداش برای مربیان و بازیکنان ایرانی همواره با عرفی مبنی بر آپشنهایی تا ۱۵ الی ۲۰ درصد کل قرارداد همراه بوده است. حتی در مواردی، مربیان و بازیکنان به شکل جداگانه بابت هر کلینشیت، گل یا پاس گل آپشن دریافت میکنند، در حالی که قراردادهای کلان با آنها بسته شده است. با این حال، کیروش و اسکوچیچ، که قراردادهایشان ریالی بود، مجموعاً پاداش دلاری کمتری نسبت به سرمربی فعلی دریافت کردهاند. این موضوع، منطق پشت بستن قراردادهای دلاری یا پرداخت پاداش دلاری به مربیان داخلی را با ابهامات جدی مواجه میکند.
فدراسیون فوتبال در سالهای اخیر همواره وعده بسته شدن قراردادهای ریالی با مربیان بومی را داده و حتی بخشنامههایی را مبنی بر عدم انعقاد قرارداد دلاری با مربیان خارجی صادر کرده بود. این تناقضها، پای پول خارجی را به فوتبال ایران باز کرده و سوالات فراوانی را در مورد شفافیت و منطق اقتصادی در فدراسیون فوتبال برانگیخته است. در نهایت، هرچند دریافت پول پیشنهادی از سوی کارفرما امری عادی است، اما چرایی بستن قراردادهای دلاری توسط فدراسیون، علیرغم شعارهای گذشته، مورد انتقاد است. این در حالی است که بازیکنان خارجی برای تیمهای لیگ برتری توجیه دریافت قرارداد دلاری دارند، اما کدام مربی ایرانی پیشنهاد قرارداد دلاری از خارج از کشور دارد که این منطق را برای پرداخت دلاری پاداش به وی توجیه کند؟