رهبر امیدوار | مقابله با القای یأس دشمن در میدان روایت‌ها

گروه امام و رهبری خبرگزاری تسنیم ـ اگر امید، منطق حرکت و پیشرفت جامعه باشد، طبیعی است که یکی از مهم‌ترین عرصه‌های تقابل، میدان امید و ناامیدی باشد. در منظومه فکری رهبر شهید، حضرت آیت‌الله سید علی خامنه‌ای، جنگ امروز تنها در عرصه‌های نظامی یا اقتصادی تعریف نمی‌شود، بلکه بخش مهمی از آن در میدان روایت‌ها و ادراک عمومی جریان دارد؛ میدانی که در آن، امید یا یأس می‌تواند مسیر حرکت یک ملت را تغییر دهد.

ضرورت شناخت راهبرد دشمن در القای ناامیدی

از نگاه رهبر شهید حضرت آیت‌الله سیدعلی حسینی خامنه‌ای، یکی از مهم‌ترین راهبردهای جریان‌های معارض، القای ناامیدی و بی‌اعتمادی نسبت به آینده است. هنگامی که جامعه نسبت به توانایی خود، آینده کشور یا امکان حل مشکلات مأیوس شود، انگیزه حرکت، مشارکت و تلاش نیز تضعیف خواهد شد. از همین رو، رهبر انقلاب در یکی از سخنرانی‌های خود می فرمایند: «دشمن از همه‌ی توان دارد استفاده می‌کند برای القای نا امیدی برای القای بن‌بست. یک جوانی هم که با مسائل دنیا آشنا نیست، گاهی می‌بینید تحت تأثیر قرار میگیرد، او هم مأیوس میشود؛ وقتی مأیوس شد، کار نمیکند. پیشرفت احتیاج دارد به امید.» (1401٫08٫28)

در این چارچوب، ناامیدی صرفاً یک حالت روانی نیست، بلکه آسیبی اجتماعی با پیامدهای گسترده است. جامعه‌ای که روحیه امید را از دست بدهد، در برابر مشکلات منفعل می‌شود، اعتماد عمومی کاهش می‌یابد و ظرفیت‌های انسانی آن به‌تدریج تضعیف می‌شود. به همین دلیل، رهبر شهید انقلاب معتقدند «ناامیدی سمّ است» (1398٫05٫16)؛ که از آن می‌توان تعبیر به سم اجتماعی کرد که اگر در فضای عمومی گسترش یابد، اراده جمعی برای پیشرفت را هدف قرار می‌دهد.

راهکار مقابله با نا امیدی

البته مقابله با ناامیدسازی، به معنای نادیده گرفتن مشکلات یا چشم بستن بر کاستی‌ها نیست. در منظومه فکری ایشان، امید بر پایه شناخت واقعیت‌ها و باور به امکان اصلاح و پیشرفت شکل می‌گیرد. جامعه امیدوار، مشکلات را می‌شناسد، اما آن‌ها را بن‌بست تلقی نمی‌کند و با اتکا به ظرفیت‌های انسانی و ملی، برای حل آن‌ها تلاش می‌کند.

در این میان، رسانه‌ها، نخبگان، دانشگاهیان و فعالان فرهنگی مسئولیتی سنگین بر عهده دارند. شیوه روایت واقعیت‌ها، نحوه تبیین پیشرفت‌ها و حتی نوع مواجهه با مشکلات، می‌تواند امید اجتماعی را تقویت یا تضعیف کند. از این منظر، روایت صادقانه، واقع‌بینانه و امیدبخش، بخشی از مسئولیت اجتماعی همه کسانی است که در شکل‌گیری افکار عمومی نقش دارند.

القای نا امیدی هدف دشمن

هر سخن، تصمیم یا اقدامی که مردم را نسبت به آینده امیدوارتر کند، در مسیر پیشرفت کشور قرار دارد و در حقیقت نوعی سرمایه‌گذاری اجتماعی محسوب می‌شود. در مقابل، هر رفتار، گفتار یا سیاستی که موجب ایجاد یأس، بی‌اعتمادی یا احساس بن‌بست در جامعه شود، به‌صورت مستقیم یا غیرمستقیم به سرمایه اجتماعی جامعه آسیب وارد می‌کند و روند پیشرفت را کند می‌سازد. بنابراین، امید و یأس صرفاً دو حالت روانی نیستند، بلکه دو نیروی اجتماعی تأثیرگذار در سرنوشت یک کشور به شمار می‌آیند.

رهبر انقلاب در خصوص القای ناامیدی توسط دشمن اینگونه فرموده‌اند که «دشمن روی امید ملّت ایران متمرکز است. این امکانات گسترده‌ای که دشمن به کار گرفته، این رسانه‌ها، این ماهواره‌ها، این فضای مجازیِ عجیب و غریب، این تلویزیون‌های مزدورِ مأجور، همه‌ی اینها برای این است که این امید را در مردم بکُشند. خوشبختانه امید زنده است حالا من یک اشاره‌ای خواهم کرد امّا می‌خواهند نگذارند جوان‌های ما امیدوار بمانند، نگذارند مسئولین ما امیدوار بمانند؛ اینها حتّی به مسئولین هم طمع دارند که امید را از آنها بگیرند. خب، حالا یک امتدادی هم متأسّفانه در داخل دارند؛ من ناچارم این را بگویم. آدم دلش نمی‌خواهد چنین واقعیّتی وجود داشته باشد، امّا هست؛ اینها در داخل امتداد دارند. امتداد آنها هم همین القای یأس، القای ناامیدی که «فایده‌ای ندارد»، «به جایی نمی‌رسیم»،‌ «چه ‌کار می‌خواهیم بکنیم» است؛ از این حرفها می‌شنوید. در داخل هم فلان روزنامه‌، فلان فعّالِ فضای مجازی، متأسّفانه از این چیزها دارند؛ اینها هم امتداد آنها هستند.» (1401٫08٫28)

همچنین رهبر شهید انقلاب در خصوص القای ناامیدسازی نخبگان توسط دشمن فرموده‌اند: »امروز ناامید کردن نخبه‌ها و بی‌آینده نشان دادن نخبه‌ها به نظر من بخشی از جنگ نرم دشمن است. سعی دشمن همین است که ‌نخبگان کشور را بی‌آینده نشان بدهد. حالا این را عرض می‌کنم که نقطه‌ی ضعف وجود دارد در کشور، نه اینکه نقطه‌ضعف‌ها را ‌انکار کنیم؛ نقطه‌ضعف کم هم نیست، زیاد است، امّا نقاط قوّت را در کنار نقاط ضعف باید دید. دشمن سعی می‌کند در مورد نقاط ‌ضعفِ ما اغراق‌گویی کند، نقاط قوّت ما را بپوشاند؛ نباید بگذاریم، ما نباید به دشمن در این زمینه کمک کنیم.‌« (1401٫07٫27)

نقش مردم و نخبگان در مقابله با ناامیدی

مقابله با جریان ناامیدسازی تنها وظیفه یک نهاد خاص نیست، بلکه نیازمند نقش‌آفرینی همه بخش‌های جامعه است. خانواده‌ها، نخبگان، رسانه‌ها و فعالان فرهنگی می‌توانند با تبیین دستاوردها، ارائه روایت‌های واقعی از توانمندی‌های کشور و تقویت روحیه مسئولیت‌پذیری، زمینه افزایش امید و اعتماد اجتماعی را فراهم کنند.

رهبر شهید انقلاب در خصوص نقش نخبگان خطاب به این قشر فرمودند: »حضور شما جوان‌ها، بخصوص جوانان نخبه که شما هستید، خلّاق امید است؛ یعنی اصلاً حضور شما در هر جا که باشید، امید را به ‌وجود می‌آورد، ‌خلق می‌کند. برای همین هم هست که کسانی که با پیشرفت کشور موافق نیستند، با حضور شماها در آن جایی که ‌باید حاضر باشید، موافق نیستند.« (1401٫07٫27)

nر منظومه فکری رهبر شهید، حضرت آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای، امید و ناامیدی دو طرف یک رویارویی اساسی در میدان روایت‌ها هستند. حفظ امید اجتماعی، تنها یک توصیه اخلاقی نیست، بلکه ضرورتی برای استمرار حرکت، حفظ سرمایه اجتماعی و پیشرفت کشور به شمار می‌رود. از همین رو، مقابله با ناامیدسازی و تقویت روایت‌های امیدبخش، بخشی از مسئولیت همه کسانی است که در ساخت آینده جامعه نقش‌آفرین هستند.

رهبر امیدوار | امید؛ منطق حرکت

رهبر امیدوار | جوانان؛ پرچم‌داران امید و آینده‌سازان ایران

رهبر امیدوار | امیدآفرینی؛ وظیفه‌ای ملی و مسئولیتی همگانی