روابط عراق و ایران؛ چشماندازی برای آینده

خبرگزاری مهر، گروه بینالملل: «دکتر یاسر عبدالزهرا الحجاج» سفیر عراق در تهران در یادداشتی نوشت: همزمان با آغاز مأموریتم به عنوان سفیر جمهوری عراق در جمهوری اسلامی ایران، مفتخرم که نماینده کشورم در کشوری باشم که روابط آن با عراق، ریشه در تاریخ و جغرافیا دارد و بر پیوندهای عمیق انسانی، فرهنگی و دینی استوار است. این مناسبت، فرصتی است تا بار دیگر بر نگاه عراق به روابط خود با همسایگان منطقهای، بهویژه جمهوری اسلامی ایران، تأکید کنم؛ روابطی که بر پایه حسن همجواری، احترام متقابل و منافع مشترک بنا شده است.
تجربههای گذشته نشان داده است که ثبات منطقه تنها از مسیر همکاری، گفتوگو و اعتمادسازی میان کشورهای آن قابل تحقق است و توسعه اقتصادی، پایدارترین راه برای تحکیم امنیت و ثبات به شمار میرود. بر همین اساس، عراق محیط پیرامونی خود را عمق راهبردی و شریکی اساسی برای ساختن آیندهای شکوفاتر برای ملتهای منطقه میداند.
در سالهای گذشته، روابط عراق و ایران در عرصههای مختلف سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی، با تکیه بر میراث تاریخی و پیوندهای عمیق مردمی، پیشرفت چشمگیری داشته است. امروز نیز این روابط ظرفیت آن را دارد که وارد مرحلهای پیشرفتهتر شود؛ مرحلهای که بر گسترش مشارکتهای اقتصادی، تشویق سرمایهگذاری، توسعه مبادلات تجاری و تقویت پروژههای اتصال، حملونقل و انرژی استوار باشد و منافع متقابل دو کشور را تأمین کند.
در عین حال، عراق همچنان سیاست خارجی متوازن خود را دنبال میکند؛ سیاستی که از اصول و ثوابت ملی این کشور سرچشمه میگیرد، بر تعامل با همه طرفها، پرهیز از قرار گرفتن در محوربندیهای سیاسی و تلاش برای نزدیک کردن دیدگاههای کشورهای برادر و دوست استوار است. عراق بر این باور است که گفتوگو بهترین راه برای حل اختلافات و همکاری منطقهای، تضمین واقعی امنیت و ثبات منطقه است.
بر همین مبنا، عراق از سرمایه ارزشمندی در حوزه قدرت نرم برخوردار است؛ سرمایهای که بر جایگاه تمدنی این کشور، روابط تاریخی و پیوندهای اجتماعی، فرهنگی و دینی آن با محیط پیرامونی استوار بوده و این کشور را برای ایفای نقشی مثبت در حمایت از ثبات و تقویت تفاهم منطقهای شایسته میسازد.
در این میان، روابط با جمهوری اسلامی ایران در صدر اولویتهای عراق قرار دارد؛ زیرا این روابط از اهمیت ویژهای در ابعاد سیاسی، اقتصادی و اجتماعی برخوردار است. از این رو، مأموریت من در تهران، تلاش برای توسعه روابط دوجانبه بر اساس یک چشمانداز روشن عراقی است؛ چشماندازی که بر احترام متقابل، عدم مداخله در امور داخلی یکدیگر و گسترش حوزههای همکاری، در راستای تأمین منافع دو کشور و دو ملت دوست، استوار است.
در همین چارچوب، سفر قریبالوقوع آقای علی الزیدی، نخستوزیر جمهوری عراق، به تهران از اهمیت ویژهای برخوردار است. این سفر بیانگر اهتمام عراق به توسعه روابط دوجانبه، گسترش افقهای مشارکت و تقویت هماهنگی در موضوعات مورد اهتمام مشترک است و همچنین تداوم رویکرد عراق مبتنی بر گفتوگو، تعامل و اعتمادسازی را نشان میدهد.
عراق طی سالهای اخیر توانسته است با تقویت نهادهای دولتی، اتخاذ سیاست خارجی متوازن و بهرهگیری از روابط منطقهای و بینالمللی خود در خدمت توسعه و ثبات، جایگاه منطقهای و بینالمللی خویش را ارتقا دهد. این روند، موقعیت عراق را به عنوان شریکی قابل اعتماد و کشوری توانمند در ایجاد پلهای ارتباطی میان طرفهای مختلف تثبیت کرده است.
قدرت روابط عراق و ایران تنها به مناسبات رسمی میان دو دولت محدود نمیشود، بلکه بر عمق پیوندهای میان دو ملت نیز استوار است؛ پیوندهایی که از میراث مشترک تمدنی و ارزشهای ریشهدار انسانی، فرهنگی و دینی سرچشمه میگیرد.
این پیوندها در مناسبتهای مختلف، بهویژه در عرصههای انسانی، بهخوبی نمایان شده است. از جمله مهمترین جلوههای آن، حضور گسترده مردم عراق در آیینهای تشییع مرجع شهید، آیتالله سید علی خامنهای بود که در عراق برگزار شد؛ حضوری که بازتابدهنده احساس احترام، قدردانی و عمق ارتباط مردمی میان دو کشور بود.
همچنین، مراسم پیادهروی اربعین در هر سال، یکی از برجستهترین جلوههای این نزدیکی به شمار میرود؛ رویدادی که مفاهیم برادری، همبستگی، همیاری و پیوندهای تمدنی را به نمایش میگذارد و نشان میدهد که روابط عراق و ایران تنها بر پایه منافع مشترک شکل نگرفته، بلکه از پشتوانهای عمیق مردمی، اجتماعی و فرهنگی برخوردار است که به آن تداوم و ویژگی منحصربهفرد میبخشد.
آینده روابط عراق و ایران باید بر پایه بهرهگیری از ظرفیتها و نقاط قوت مشترک، گسترش همکاریهای اقتصادی و فرهنگی و تقویت گفتوگوی سیاسی بنا شود؛ رویکردی که در خدمت منافع دو ملت بوده و به تحکیم امنیت و ثبات منطقهای کمک کند.
این همان پیامی است که من در مقام نماینده جمهوری عراق در تهران با خود به همراه دارم؛ پیامی که بر این باور استوار است که حسن همجواری تنها یک اصل در سیاست خارجی نیست، بلکه یک انتخاب راهبردی برای ساختن آیندهای باثباتتر و شکوفاتر برای سراسر منطقه است.