فوتبال زنان در آستانه قربانی شدن در جنگ قدرت فیفا؛ عقبنشینی اینفانتینو
طرح تجاریسازی جامهای جهانی فیفا که با هدف افزایش درآمدزایی کلان در دستور کار قرار گرفته بود، در آستانه اجرایی شدن، فوتبال زنان را در معرض آسیب جدی قرار داد. پروژه FIFA Forward Enterprise (FFE) که توسط جانی اینفانتینو، رئیس فیفا، معرفی شد، با انتقادات گستردهای مواجه گشت و کنفدراسیون فوتبال اروپا (یوفا) تهدید به تحریم رقابتهای فیفا، از جمله جام جهانی ۲۰۳۰، کرد. این بحران در حالی رخ داد که جام جهانی زنان ۲۰۲۷ در برزیل کمتر از یک سال دیگر تا آغاز خود فاصله دارد و مرحله پلیآف انتخابی اروپا نیز قرار است در ماه اکتبر شروع شود.
این طرح فیفا که قرار بود ۲۰ درصد از سهام شرکت تجاری تازهتأسیس FFE را واگذار کند، کنترل داراییهای ارزشمند تجاری و عملیاتی فیفا از جمله حقوق پخش تلویزیونی، قراردادهای اسپانسری، فروش بلیت و خدمات تشریفاتی جامهای جهانی مردان و زنان را در اختیار این شرکت قرار میداد. منتقدان معتقد بودند این رویکرد، تمرکز را از اصول ورزشی به سمت حداکثرسازی درآمد تجاری سوق داده و میتواند منجر به افزایش قیمت بلیتها، برگزاری مکرر جامهای جهانی و نادیده گرفتن نگرانیهای مربوط به سلامت و فرسودگی بازیکنان شود.
موضع قاطع یوفا، همراه با مخالفت کنفدراسیونهای فوتبال آمریکای شمالی، مرکزی و کارائیب (Concacaf) و آسیا (AFC)، در نهایت اینفانتینو را وادار به عقبنشینی از طرح خود کرد. با این حال، اگر این طرح اجرا میشد، فوتبال زنان متحمل آسیبهای جبرانناپذیری میشد. غیبت تیمهای قدرتمند اروپایی مانند اسپانیا (قهرمان جهان)، انگلیس (قهرمان اروپا)، آلمان، فرانسه، سوئد و هلند از جام جهانی زنان، اعتبار و ارزش تجاری این رقابتها را به شدت کاهش میداد. این امر میتوانست موفقیتهای چشمگیر اخیر فوتبال زنان، از جمله رشد، سرمایهگذاری و محبوبیت بیسابقه آن را تحتالشعاع قرار دهد.
جام جهانی زنان ۲۰۲۳ با درآمدی حدود ۵۷۰ میلیون دلار برای فیفا، برای نخستین بار به نقطه سربهسر رسید و بیش از ۱۱۰ میلیون دلار جوایز نقدی میان فدراسیونها و بازیکنان توزیع شد. این رقم، به ویژه برای بازیکنان کشورهای کمتر توسعهیافته، منبع درآمد حیاتی محسوب میشود. وابستگی بالای فوتبال زنان به این رقابتها به عنوان موتور اقتصادی اصلی، این رشته را در برابر فشارهای تجاری و جنگهای قدرت آسیبپذیرتر میسازد.
عدم اشاره طرح اولیه فیفا به فوتبال زنان، نشاندهنده دستکم گرفتن تبعات تصمیمات توسط رئیس فیفا بود. فوتبال زنان که همواره در خط مقدم مبارزه با بیعدالتیهای سیاسی و اقتصادی بوده، نباید قربانی کشمکشهای قدرت در بالاترین سطوح فوتبال شود. به گزارش بخش ورزشی وبانگاه ، خوشبختانه مقاومت قاطع یوفا و سایر کنفدراسیونها مانع از آسیبهای ماندگار به این رشته شد، اما فوتبال زنان بار دیگر در کانون بحرانی قرار گرفت که آینده آن را با چالشهای جدی روبرو میسازد.