کودکستان؛ جایی که آینده کودکان کردستان از آنجا آغاز می‌شود
همین دوره کوتاه اما سرنوشت‌ساز می‌تواند بخش مهمی از شخصیت آینده کودک را شکل دهد؛ به‌ویژه آنکه رفتار یک مربی، نحوه مواجهه با کودک، میزان امنیت و آرامش محیط و حتی شیوه برخورد با تفاوت‌های فردی می‌تواند سال‌ها در ذهن و شخصیت کودک باقی بماند.
در کردستان نیز همزمان با هفته ملی کودک، آیین نمادین بازگشایی کودکستان‌ها ظهر امروز با حضور مسئولان و خانواده‌ها در کانون دکتر معتمدی سنندج برگزار شد؛ مراسمی که در آن علاوه بر تشریح برنامه‌های آموزشی و تربیتی، موضوعاتی همچون وضعیت اقتصادی خانواده‌ها، هزینه‌های کودکستان، معیشت مربیان و ضرورت ایجاد محیطی شاد و امن برای کودکان مورد تأکید قرار گرفت.
حسینی: کودکستان نباید فقط محل آموزش مهارت باشد
سید فؤاد حسینی، مدیرکل آموزش و پرورش کردستان، در این مراسم با اشاره به آغاز سال تحصیلی و هفته ملی کودک، کودکان را یکی از ارزشمندترین سرمایه‌های جامعه دانست و گفت: نقش مربیان کودکستان‌ها صرفاً انتقال آموزش و مهارت نیست، بلکه آنان باید زمینه رشد عاطفی و اجتماعی کودکان را نیز فراهم کنند.
وی با تأکید بر اهمیت سال‌های نخست زندگی کودک اظهار کرد: پیش از آنکه دانش و مهارت‌های مختلف در اختیار کودک قرار گیرد، باید مفاهیمی مانند مهربانی، انسانیت، دوستی، صلح، سازگاری با طبیعت و رفتار صحیح اجتماعی در شخصیت او شکل بگیرد.
مدیرکل آموزش و پرورش کردستان افزود: رفتار مربی در این سنین می‌تواند تأثیر عمیقی بر شخصیت کودک بگذارد و حتی آثار آن در سال‌های بعد، مسیر تحصیلی و زندگی فردی و اجتماعی او نیز دیده شود.
حسینی با اشاره به ظرفیت کودکستان‌های استان گفت: حدود 800 مرکز پیش‌دبستانی در کردستان برای پذیرش کودکان آماده شده‌اند و امسال تعداد زیادی از کودکان برای نخستین‌بار تجربه حضور رسمی در یک محیط آموزشی را پشت سر می‌گذارند.
وی این دوره را یکی از مراحل مهم شکل‌گیری شخصیت و مهارت‌های اجتماعی کودکان دانست و تأکید کرد: کیفیت این تجربه نخستین باید مورد توجه جدی خانواده‌ها، مربیان و مجموعه آموزش و پرورش قرار گیرد.
مدیرکل آموزش و پرورش کردستان در ادامه به یکی از دغدغه‌های خانواده‌ها یعنی هزینه‌های کودکستان اشاره کرد و گفت: وضعیت اقتصادی خانواده‌ها نباید به عاملی برای محروم شدن کودک از حضور در کودکستان تبدیل شود.
حسینی تأکید کرد: اگر خانواده‌ای توان پرداخت هزینه‌های کودکستان را ندارد، مدیر مرکز باید موضوع را به آموزش و پرورش اعلام کند تا امکان حمایت و مساعدت برای ادامه حضور کودک فراهم شود.
وی همچنین نسبت به تحمیل هزینه‌های غیرضروری به خانواده‌ها هشدار داد و گفت: فعالیت‌هایی مانند تهیه کاردستی و دست‌سازه نباید به بهانه‌ای برای افزایش هزینه‌های خانواده تبدیل شود و مراکز کودکستانی باید در این زمینه دقت لازم را داشته باشند.
مدیرکل آموزش و پرورش کردستان در بخش دیگری از سخنان خود به جایگاه مربیان کودکستان‌ها اشاره کرد و افزود: فعالیت در این حوزه مسئولیتی حساس و دشوار است و مسائل و مشکلات مربیان پیش‌دبستانی، از جمله مسائل معیشتی آنان، در آموزش و پرورش مورد پیگیری قرار دارد.
حسینی با تبریک آغاز سال تحصیلی و هفته ملی کودک ابراز امیدواری کرد سال جدید برای کودکان، خانواده‌ها و مربیان، سرشار از شادی، یادگیری، رشد و تجربه‌های مثبت باشد.
الله‌ویسی: 4290 نوآموز در کودکستان‌های ناحیه یک سنندج آموزش می‌بینند
هادی الله‌ویسی، مدیر آموزش و پرورش ناحیه یک سنندج، نیز با اشاره به آغاز هفته ملی کودک اظهار کرد: برنامه‌های این هفته با شعار «کودکان، الفبای وطن» برگزار می‌شود و موضوعاتی از جمله کودکان و نوجوانان شهید، خانواده، محیط زیست، بازی، کتاب، کودکان دارای نیازهای ویژه و علم و فناوری در آن مورد توجه قرار گرفته است.
وی کودکستان را نقطه آغاز ورود بسیاری از کودکان به فضای رسمی آموزش دانست و پ افزود: کودک در این مرحله تنها آموزش نمی‌بیند، بلکه نخستین تجربه‌های خود از حضور در جمع، ارتباط با دیگران، بازی گروهی و زندگی اجتماعی را نیز کسب می‌کند.
مدیر آموزش و پرورش ناحیه یک سنندج با اشاره به آمار نوآموزان این ناحیه گفت: امسال چهار هزار و 290 نوآموز در کودکستان‌های ناحیه یک سنندج تحت آموزش قرار می‌گیرند و کیفیت محیط آموزشی و نوع ارتباط مربیان با این کودکان اهمیت ویژه‌ای دارد.
الله‌ویسی با تأکید بر ضرورت توجه به تفاوت‌های فردی کودکان اظهار کرد: هیچ دو کودکی از نظر استعداد، علاقه و توانمندی کاملاً مشابه نیستند و برنامه‌های تربیتی باید به گونه‌ای طراحی شود که هر کودک فرصت کشف، بروز و تقویت ظرفیت‌های خود را داشته باشد.
وی ایجاد فضای شاد، امن و آرام را از الزامات کودکستان دانست و گفت: کودک زمانی می‌تواند توانمندی‌های خود را بروز دهد که در محیط آموزشی احساس امنیت و آرامش داشته باشد و مربی نیز بتواند ارتباطی مناسب و متناسب با ویژگی‌های دوران کودکی با او برقرار کند.
مدیر آموزش و پرورش ناحیه یک سنندج، کار با کودکان را مسئولیتی حساس عنوان کرد و افزود: فعالیت در این دوره به صبر، دقت، شناخت ویژگی‌های کودکی و توانایی برقراری ارتباط مناسب نیاز دارد و مربیان در واقع بخشی از نخستین پایه‌های تربیتی نسل آینده را بنا می‌کنند.
وی تأکید کرد: آنچه در کودکستان اتفاق می‌افتد، به آموزش چند مهارت محدود نیست؛ تجربه‌های این دوره می‌تواند در شکل‌گیری شخصیت کودک، نحوه ارتباط او با دیگران و حتی مسیر آینده زندگی‌اش اثرگذار باشد.
الله‌ویسی بر ضرورت تعامل میان خانواده و مربیان تأکید کرد و گفت: با همکاری خانواده و مجموعه آموزشی می‌توان محیطی فراهم کرد که کودکان در آن با نشاط، آرامش و احساس امنیت رشد کنند و «غنچه‌های امروز» به سرمایه‌های توانمند فردای ایران تبدیل شوند.
کودکستان را نباید به محل نگهداری کودک تقلیل داد
این گزارش می‌افزاید؛ بازگشایی کودکستان‌ها در ظاهر یک رویداد آموزشی ساده است، اما واقعیت این است که بخش مهمی از آینده تربیتی کودکان از همین نقطه شکل می‌گیرد. کودکی که برای نخستین‌بار از محیط خانواده وارد فضای جمعی می‌شود، بیش از هر چیز به امنیت، محبت، پذیرش و ارتباط درست نیاز دارد و آموزش مهارت‌ها در مرحله بعد قرار می‌گیرد.
از همین منظر، تأکید مدیرکل آموزش و پرورش کردستان بر مفاهیمی مانند مهربانی، دوستی، صلح و ارتباط با طبیعت، نکته مهمی است؛ چراکه نظام تربیتی در سال‌های نخست نباید صرفاً به آموزش محفوظات یا مهارت‌های آموزشی محدود شود. کودکستان باید محیطی برای تمرین زندگی باشد.
اما در کنار مسائل تربیتی، “اقتصاد خانواده‌ها نیز یک واقعیت جدی است.” وقتی مسئول آموزش و پرورش صراحتاً از امکان حمایت از خانواده‌هایی سخن می‌گوید که توان پرداخت هزینه کودکستان را ندارند، یعنی موضوع دسترسی عادلانه به آموزش پیش‌دبستانی باید جدی گرفته شود.
همچنین هشدار درباره هزینه‌های اضافی، از کاردستی و دست‌سازه گرفته تا سایر فعالیت‌های جانبی، باید به یک سازوکار نظارتی تبدیل شود. خانواده‌ای که برای تأمین هزینه‌های اصلی زندگی با دشواری مواجه است، نباید به دلیل مخارج غیرضروری از حضور فرزندش در محیط آموزشی بازبماند.
از سوی دیگر، نمی‌توان از کیفیت آموزش کودکستان سخن گفت اما وضعیت مربیان را نادیده گرفت. مربی کودکستان یکی از مهم‌ترین عناصر این دوره است و اگر قرار است از او انتظار صبر، خلاقیت، مهارت ارتباطی و نقش‌آفرینی تربیتی داشته باشیم، باید مسائل شغلی و معیشتی او نیز جدی گرفته شود.
آمار 800 مرکز کودکستانی در استان و حضور چهار هزار و 290 نوآموز در کودکستان‌های ناحیه یک سنندج نشان می‌دهد با یک جامعه بزرگ از کودکان و خانواده‌ها مواجه هستیم؛ بنابراین کیفیت خدمات این مراکز، نحوه نظارت بر آنها و میزان رعایت حقوق کودکان و خانواده‌ها، موضوعی نیست که بتوان از کنار آن به سادگی عبور کرد.
در نهایت، موفقیت برنامه کودکستان‌ها را نباید صرفاً با تعداد مراکز فعال یا تعداد نوآموزان ثبت‌نام‌شده سنجید. شاخص واقعی، کودکی است که پس از عبور از این دوره، **شادتر، اجتماعی‌تر، مسئولیت‌پذیرتر، خلاق‌تر و از نظر عاطفی امن‌تر** شده باشد.
کودکستان، نخستین ایستگاه رسمی تربیت اجتماعی بسیاری از کودکان است؛ بنابراین هر میزان سرمایه‌گذاری درست در این دوره، در حقیقت سرمایه‌گذاری برای سال‌های آینده جامعه است. اگر قرار است «غنچه‌های امروز» سرمایه‌های فردای کردستان باشند، باید امروز برای کیفیت محیطی که در آن رشد می‌کنند، جدی‌تر از همیشه تصمیم گرفت.