سربازی اجباری در فوتبال؛ از نگهبانی برجک تا حکم محافظت از شخصیتها

به گزارش بخش ورزشی وبانگاه، سالهاست که فوتبالیستها ملزم به گذراندن دوره خدمت خود در تیمهای نظامی هستند. اما در دهههای گذشته، با استفاده از یک تبصره قانونی به نام «امریه»، بازیکنان بزرگی به خصوص ستارگان تیمهای استقلال و پرسپولیس، همزمان با خدمت سربازی، امکان بازی در تیم محبوبشان را نیز پیدا میکردند. این رویه، اتفاقات قابل توجهی را به همراه داشت.
داستان بازیکنان سرباز استقلال در آن دوران، حکایتهای خواندنی فراوانی دارد. به عنوان مثال، رضا حسنزاده، مدافع ملیپوش استقلال در اواخر دهه ۶۰، خدمت خود را در حالی سپری میکرد که برای آبیپوشان به میدان میرفت. او در خرداد ۱۳۶۹، روز فینال اولین لیگ باشگاهی پس از انقلاب، سرباز بود و بنابر گفته خودش، نوبت نگهبانی برجک پادگانش دقیقاً در روز بازی تعیین شده بود. فرمانده او که پرسپولیسی بود، تا دو ساعت مانده به دربی، اجازه خروجش را صادر نکرد، اما در نهایت او را به ورزشگاه رساند. حسنزاده یکی از بهترین بازیکنان استقلال در آن مسابقه بود که با پیروزی ۲ بر یک به پایان رسید. او در حالی به ورزشگاه آزادی رسید که منصور پورحیدری، سرمربی وقت استقلال، ترکیب تیم را تغییر داد و او را در ترکیب ثابت قرار داد.
با آغاز دهه ۷۰ شمسی و افزایش تیمهای نظامی، استفاده از بازیکنان سرباز برای این تیمها امری طبیعی شد. تیم فجر سپاسی با همین استراتژی شکل گرفت و به سطح اول فوتبال ایران راه یافت. با این حال، وجود قانون امریه، باعث شد تا استقلال و پرسپولیس نیز تمام تلاش خود را برای حفظ بازیکنانشان به کار گیرند. در یکی از موارد، در سال ۱۳۷۴، دژبان پلیس برای دستگیری مسعود غفوریهای اصل، مدافع وقت استقلال، به مجموعه ورزشی آزادی اعزام شد. نیروهای پلیس در اطراف زمین تمرین آبیها و حتی دربهای خروجی مستقر شدند، زیرا غفوریهای اصل غایب بود و عوامل تیمهای نظامی اصرار داشتند او باید خدمت خود را در تیم مد نظرشان سپری کند. محمود فکری و محمد تقوی نیز در وضعیت مشابهی قرار داشتند. استقلالیها با مخفی کردن این سه بازیکن در منطقهای جنگلی پشت زمین تمرین، توانستند غفوریهای اصل و تقوی را نگه دارند، اما محمود فکری در نهایت در سال ۱۳۷۴ به فجر سپاسی منتقل شد.
حفظ مهدی پاشازاده در استقلال در دوران خدمتش نیز یکی دیگر از اتفاقات جالب دهه ۷۰ بود. با وجود اصرار باشگاه پاس برای جذب این مدافع مستعد، استقلال با استفاده از تبصره امریه و پیگیری علی آقامحمدی، توانست او را در ترکیب خود نگه دارد. کاظم اولیایی، مدیرعامل وقت استقلال، در این باره گفت: «استقلال کار غیرقانونی نکرد، زیرا در آن زمان میشد از تبصره امریه استفاده کرد. پیگیریهای آقای علی آقامحمدی بسیار مؤثر بود. حکم خدمت او از ارگانی صادر شد که وظیفه حفاظت از شخصیتها را بر عهده داشت و پاشازاده عملاً به عنوان یک سرباز مسئول در بخش حفاظت این اشخاص، امریه گرفت و توانست برای استقلال بازی کند.»