پژمان عقدک در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در اصفهان با اشاره به تأثیر شرایط جنگی بر سلامت روان کودکان و ضرورت حمایت خانواده‌ها از آن‌ها گفت: جنگ علاوه بر تهدید امنیت جسمی کودکان، می‌تواند احساس امنیت روانی آن‌ها را نیز تحت تأثیر قرار دهد. شنیدن صدای انفجار، مشاهده تصاویر ترسناک، دور شدن از خانه و دوستان و حتی دیدن نگرانی پدر و مادر می‌تواند در کودکان احساس ترس و اضطراب ایجاد کند.
وی با بیان اینکه کودکان متناسب با سن، میزان درک و توانایی بیان احساسات خود واکنش‌های متفاوتی به شرایط جنگی نشان می‌دهند، افزود: شناخت این واکنش‌ها و حمایت صحیح خانواده نقش مهمی در حفظ سلامت روان کودکان دارد. در این شرایط خانواده‌ها باید نسبت به تغییرات رفتاری فرزندان خود حساس باشند و نشانه‌های استرس را به‌موقع شناسایی کنند.
عقدک با اشاره به اینکه استرس در کودکان همیشه با گریه و ترس آشکار همراه نیست، اظهار کرد: برخی کودکان درباره ترس و نگرانی خود صحبت نمی‌کنند و حتی ممکن است در ظاهر آرام به نظر برسند، اما تغییراتی در رفتارهای روزمره آن‌ها ایجاد شود که می‌تواند نشانه استرس باشد.
وی ادامه داد: در کودکان خردسال ممکن است وابستگی به والدین بیشتر شود، کودک بهانه‌گیری کند، تمایلی به جدا شدن از پدر و مادر نداشته باشد یا رفتارهایی مانند شب‌ادراری را که قبلاً برطرف شده بود، دوباره نشان دهد.
سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان با اشاره به نشانه‌های استرس در کودکان بزرگ‌تر گفت: بی‌قراری، تحریک‌پذیری، پرخاشگری، گوشه‌گیری، کاهش تمرکز، افت عملکرد تحصیلی، اختلال در خواب و کابوس‌های شبانه از جمله واکنش‌هایی است که ممکن است در این گروه سنی مشاهده شود.
وی افزود: گاهی کودکان در چنین شرایطی از مشکلات جسمی مانند دل‌درد، سردرد، تهوع و تپش قلب شکایت می‌کنند، در حالی که بررسی‌های پزشکی علت جسمی مشخصی برای این علائم نشان نمی‌دهد. بنابراین والدین باید تغییرات جسمی و رفتاری فرزندان خود را جدی بگیرند.
عقدک با تأکید بر نقش خانواده در کاهش اضطراب کودکان بیان کرد: اولین و مهم‌ترین اقدام، ایجاد احساس امنیت است. تا حد امکان باید کودک را از خطر دور نگه داشت، دستورالعمل‌های ایمنی را متناسب با سن او توضیح داد و در شرایط خطر با آرامش همراهی‌اش کرد.
وی گوش دادن به احساسات کودکان را یکی دیگر از اقدامات ضروری دانست و گفت: والدین می‌توانند از کودک بپرسند چه چیزی او را نگران کرده یا آیا تمایل دارد درباره موضوعی که ذهنش را مشغول کرده با آن‌ها صحبت کند. باید به کودک فرصت داد بدون ترس از سرزنش، احساسات خود را بیان کند.
سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان ادامه داد: اگر کودک تمایلی به صحبت کردن نداشت، نباید او را مجبور کرد؛ بلکه باید به او نشان داد هر زمان که آماده باشد، می‌تواند درباره نگرانی‌هایش صحبت کند. بازی کردن، نقاشی کشیدن و انجام فعالیت‌های ساده نیز می‌تواند به کودکان در بیان احساساتشان کمک کند.
وی با تأکید بر اینکه والدین نباید ترس کودکان را کوچک بشمارند، اظهار کرد: گفتن جملاتی مانند چیزی نیست یا نباید بترسی، کمکی به کودک نمی‌کند. بهتر است به او بگوییم می‌دانم ترسیده‌ای، من در کنارت هستم و با هم مراقب خودمان خواهیم بود. کودک باید احساس کند نگرانی‌هایش درک می‌شود و در شرایط دشوار تنها نیست.
عقدک یکی دیگر از نکات مهم در حمایت روانی از کودکان را محدود کردن مواجهه آن‌ها با تصاویر خشونت‌آمیز دانست و افزود: مشاهده مکرر تصاویر انفجار، مجروحان و صحنه‌های خشونت‌آمیز، به‌ویژه در شبکه‌های اجتماعی، می‌تواند اضطراب کودکان را افزایش دهد. بنابراین نباید اجازه داد کودکان در معرض این تصاویر قرار بگیرند و لازم است از مطرح کردن گفت‌وگوهای نگران‌کننده بزرگسالان در حضور آن‌ها نیز پرهیز شود.
وی با اشاره به اهمیت حفظ نظم و روال زندگی کودکان گفت: تا جایی که شرایط اجازه می‌دهد، برنامه روزانه کودک باید حفظ شود. زمان خواب، وعده‌های غذایی، بازی، فعالیت‌های بدنی و ارتباط با افراد مورد اعتماد از جمله مواردی هستند که می‌توانند به ایجاد احساس ثبات و آرامش در کودک کمک کنند.
سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان اضافه کرد: بازی، نقاشی و قصه‌گویی نیز فرصت مناسبی برای بیان احساسات کودکان فراهم می‌کند و به آن‌ها کمک می‌کند آرامش بیشتری به دست آورند.
عقدک با تأکید بر ضرورت توجه والدین به وضعیت روانی خود تصریح کرد: کودکان از رفتار و واکنش‌های پدر و مادر پیام می‌گیرند. لازم نیست والدین ترس خود را به‌طور کامل پنهان کنند، اما بهتر است نگرانی‌های شدید خود را با کودک در میان نگذارند و تا حد امکان با لحنی آرام و اطمینان‌بخش با او صحبت کنند.
وی در ادامه درباره زمان ضرورت مراجعه به متخصص برای بررسی وضعیت روانی کودکان گفت: بسیاری از واکنش‌های اولیه کودکان به شرایط ترسناک طبیعی است و با بازگشت نسبی احساس امنیت و دریافت حمایت مناسب، این علائم به‌تدریج کاهش پیدا می‌کند، اما در برخی شرایط دریافت کمک تخصصی ضروری است.
عقدک افزود: اگر علائم روانی کودک شدید باشد یا شدت آن افزایش پیدا کند، حتی اگر مدت کوتاهی از شروع علائم گذشته باشد، باید برای دریافت راهنمایی به پزشک متخصص یا پزشک خانواده مراجعه کرد.
وی ادامه داد: تداوم علائم بدون بهبود تدریجی و همچنین ایجاد اختلال در خواب، غذا خوردن، ارتباط با دیگران، فعالیت‌های روزمره یا حضور در مدرسه از دیگر مواردی است که ضرورت مراجعه و دریافت کمک تخصصی را نشان می‌دهد.
سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در پایان با تأکید بر اهمیت حمایت عاطفی از کودکان در شرایط جنگی خاطرنشان کرد: شاید در شرایط جنگ نتوانیم همه نگرانی‌های کودکان را برطرف کنیم، اما می‌توانیم به آن‌ها کمک کنیم احساس کنند تنها نیستند، صدایشان شنیده می‌شود و بزرگسالانی در کنارشان هستند که برای مراقبت از آن‌ها تلاش می‌کنند. کودکان برای عبور از روزهای دشوار بیش از هر چیز به احساس امنیت، ارتباط عاطفی و شنیده شدن نیاز دارند.
نظرات
نظر شما ثبت شد؛ پس از بررسی، در صورت تأیید نمایش داده می‌شود.
هنوز نظری منتشر نشده است.