ناکامی حزب جمهوری‌خواه در آوردگاه سیاسی اخیر، فراتر از تغییر موازنه در کنگره، بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های بین‌المللی داشت؛ رسانه‌هایی که این رویداد را نشانه‌ای آشکار از ناتوانی دونالد ترامپ در تبدیل قدرت‌نمایی خارجی به رضایت منتقدان و شهروندان در داخل ایالات متحده ارزیابی کردند.

به گزارش بخش بین‌الملل وبانگاه بر اساس داده های خبری منتشر شده در خبرگزاری مهر, شکست حزب جمهوری‌خواه در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا به عنوان یکی از مهم‌ترین تحولات دوران ریاست‌جمهوری دوم دونالد ترامپ ارزیابی شده است. ابعاد این ناکامی به حدی بود که رسانه‌های معتبر آمریکایی و اروپایی آن را فراتر از یک شکست انتخاباتی ساده و به معنای تضعیف جدی جایگاه سیاسی رئیس‌جمهور این کشور دانستند.

از تعابیری نظیر «تنبیه ترامپ به دست رأی‌دهندگان» در گزارش آسوشیتدپرس تا «طرد خیره‌کننده رئیس‌جمهور» در تحلیل سی‌ان‌ان و «شکست تاریخی» در ارزیابی واشنگتن‌پست، رویکرد مشترک رسانه‌های غربی حکایت از آن دارد که انتخابات ۲۰۲۶ به یک همه‌پرسی پیرامون عملکرد دولت دوم ترامپ بدل شد؛ همه‌پرسی‌ای که فرجام آن برخلاف برآوردهای کاخ سفید رقم خورد.

اهمیت این رویداد تنها در از دست رفتن تسلط بر کنگره خلاصه نمی‌شود، بلکه مسئله کلیدی این است که ترامپ بخش عمده‌ای از سرمایه سیاسی خود را در میدانی از دست داد که شخصاً آن را به عنوان محک سنجش محبوبیت و اعتبارش معرفی کرده بود.

آسوشیتدپرس در گزارش خود با عنوان «رأی‌دهندگان ترامپ را تنبیه کردند» تصریح کرد که موج نارضایتی عمومی از وضعیت معیشتی، رویکردهای اقتصادی، تنش با ایران و فساد دولتی به شکل‌گیری جبهه‌ای انتخاباتی علیه جمهوری‌خواهان منجر شد. این خبرگزاری همچنین بر چرخش آرای شهروندان در سنتی‌ترین پایگاه‌های این حزب تأکید کرد.

اهمیت این تحلیل در آن است که ناکامی حزب حاکم را صرفاً ناشی از مشارکت هواداران حزب دموکرات نمی‌داند، بلکه آن را حاصل تغییر رویکرد اقشاری چون رأی‌دهندگان مستقل، جوانان و لاتین‌تبارها ارزیابی می‌کند که نشانگر فرسایش ائتلاف انتخاباتی ترامپ است.

روزنامه واشنگتن‌پست نیز در گزارشی تحت عنوان «رأی‌دهندگان با چرخشی چشمگیر به سوی دموکرات‌ها، ترامپ را مجازات کردند» بر گستردگی جغرافیایی این شکست تمرکز کرد و یادآور شد که پایگاه حامیان جمهوری‌خواهان در مناطق مختلف ریزش کرده و رقیب در حوزه‌های سنتی پیروز شده است.

این روزنامه افزود که ترامپ پیش‌تر از حامیان خود خواسته بود انتخابات را به مثابه حضور شخص او در پای صندوق‌های رأی ببینند و به همین دلیل، پیامدهای این شکست به شخص رئیس‌جمهور گره خورده است. تعرفه‌های تجاری، پرونده ایران، گرانی و نارضایتی عمومی از دیگر محورهای تحلیل واشنگتن‌پست بود.

شبکه خبری سی‌ان‌ان نیز با استفاده از عبارت «موج تاریخی دموکرات‌ها و طرد خیره‌کننده ترامپ» گزارش داد که رأی‌دهندگان نه‌تنها نامزدهای حزب، بلکه چهره‌های مورد حمایت مستقیم شخص رئیس‌جمهور را نیز کنار گذاشتند. این شبکه پیش‌بینی کرد که ترامپ وارد مرحله سخت‌تری از دوران ریاست‌جمهوری خود شده که در آن با تحقیقات گسترده دموکرات‌ها و رقابت برای تعیین جانشین سیاسی مواجه خواهد بود.

نیویورک‌تایمز نیز با اشاره به درخواست مکرر ترامپ از رأی‌دهندگان برای قلمداد کردن نام او در برگه‌های رأی، این نتیجه را واکنشی منفی از سوی شهروندان دانست. در همین حال، روزنامه گاردین با تیتر «شکست خیره‌کننده جمهوری‌خواهان؛ رأی‌دهندگان درباره دستورکار ترامپ قضاوت کردند» و به نقل از جان کینگ، تحلیلگر سیاسی سی‌ان‌ان، نتیجه را «فروپاشی حزب رئیس‌جمهور در برابر چشم همگان» خوانdi و به تبعات آن بر توقف انتصاب‌های قضایی و کابینه‌ای اشاره کرد. فایننشال‌تایمز نیز از تعبیر «تحقیر بزرگ دونالد ترامپ» بهره جست.

در حوزه اقتصاد، فاصله میان شعارهای انتخاباتی و واقعیت زندگی روزمره شهروندان نقش کلیدی داشت. ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۴ با وعده‌هایی نظیر مهار تورم، کاهش هزینه‌های زندگی و بازگرداندن رونق اقتصادی روی کار آمده بود، اما همین موضوع به پاشنه آشیل دولت او تبدیل شد.

بر اساس نظرسنجی آسوشیتدپرس با مشارکت بیش از ۱۰۰ هزار رأی‌دهنده، نزدیک به ۹ نفر از هر ۱۰ رأی‌دهنده، هزینه‌های زندگی را فاکتور اصلی تصمیم خود معرفی کردند و حدود دوسوم معتقد بودند سیاست‌های اقتصادی دولت به تشدید فشارها انجامیده است. رویترز نیز خشم عمومی ناشی از تعرفه‌ها و تبعات اقتصادی درگیری با ایران را از عوامل اصلی این تغییر موازنه دانست؛ تناقضی که ترامپ را ناچار به پاسخگویی در برابر همان گروه‌های حامی سال ۲۰۲۴ کرد.

در عرصه سیاست خارجی، پرونده ایران بازتابی آشکار در تحولات داخلی پیدا کرد. رویترز و آسوشیتدپرس تصریح کردند که نارضایتی از درگیری با ایران، گرانی انرژی و نگرانی از تداوم مخارج این منازعات، رأی‌دهندگان را به سمت دموکرات‌ها متمایل ساخت و نشان داد سیاست خارجی ترامپ دستاورد ملموسی برای افکار عمومی نداشته است.

این تحولات چالش تازه‌ای را برای رهبری حزب جمهوری‌خواه پدیدآورده است. واشنگتن‌پست و رویترز گزارش دادند که عملکرد ضعیف نامزدهای منتسب به ترامپ، تردیدهایی جدی درباره توانایی هدایت حزب ایجاد کرده و ممکن است به شکاف میان چهره‌های جمهوری‌خواه و شخص رئیس‌جمهور منجر شود؛ موضوعی که جایگاه چهره‌هایی نظیر جی‌دی‌ونس و دیگر مدعیان انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ را برجسته‌تر می‌سازد.

در واشنگتن، تسلط دموکرات‌ها بر هر دو مجلس نمایندگان و سنا ابزارهای نظارتی و تحقیق پیرامون عملکرد کاخ سفید را افزایش داده است، هرچند حفظ قدرت وتو توسط ترامپ و نیاز دموکرات‌ها به اکثریت دوسوم برای عبور از آن، احتمال بروز بن‌بست سیاسی را تقویت می‌کند.

در نهایت، انتخابات ۲۰۲۶ نشان داد که قدرت سیاسی ترامپ بی‌مرز نیست و حتی دژهای سنتی جمهوری‌خواهان در پی نارضایتی‌های معیشتی و سیاستی می‌توانند تغییر موضع دهند. این رویداد ثابت کرد که تفکیک میان سیاست داخلی و خارجی ممکن نیست و پروژه بازگرداندن قدرت آمریکا اکنون با پرسش‌های جدی روبه‌رو است.

©‌ خبرگزاری مهر، آسوشیتدپرس، واشنگتن‌پست، سی‌ان‌ان، نیویورک‌تایمز، گاردین