علی‌اکبر ایرانشاهی، رئیس مرکز نظارت بر صندوق‌های سرمایه‌گذاری سازمان بورس، اعلام کرد که فعالیت سیگنال‌فروشی بدون مجوز جرم محسوب شده و این سازمان با متخلفان برخورد قضایی خواهد کرد. وی بر ضرورت استفاده سرمایه‌گذاران از مشاوران دارای مجوز و صلاحیت حرفه‌ای تأکید کرد.

علی‌اکبر ایرانشاهی، رئیس مرکز نظارت بر صندوق‌های سرمایه‌گذاری سازمان بورس و اوراق بهادار، با اشاره به گسترش شبکه‌های اجتماعی و دسترسی فزاینده مردم به تحلیل‌ها و اطلاعات بازار سرمایه، اظهار داشت که شبکه‌های اجتماعی فرصتی ارزشمند برای ارتقای آگاهی عمومی و گسترش سرمایه‌گذاری هستند. با این حال، وی نسبت به شکل‌گیری بازاری غیررسمی برای مشاوره سرمایه‌گذاری هشدار داد که در آن برخی افراد بدون مجوز از سازمان بورس و احراز صلاحیت حرفه‌ای، به ارائه توصیه‌های معاملاتی و فروش سیگنال می‌پردازند.

ایرانشاهی تأکید کرد که تصمیم‌گیری برای سرمایه‌گذاری نباید صرفاً بر اساس توصیه‌های افرادی باشد که صلاحیت حرفه‌ای آن‌ها احراز نشده و مسئولیت مشخصی در قبال توصیه‌های خود نمی‌پذیرند، زیرا این افراد سازوکار مؤثری برای پاسخگویی در قبال زیان‌های احتمالی سرمایه‌گذاران ندارند.

وی با بیان اینکه این موضوع فراتر از یک تخلف صنفی یا تبلیغاتی است، تصریح کرد که چنین اقداماتی مستقیماً حقوق سرمایه‌گذاران، سلامت بازار سرمایه و اعتماد عمومی را خدشه‌دار می‌کند.

رئیس مرکز نظارت بر صندوق‌های سرمایه‌گذاری سازمان بورس با استناد به ماده ۴۹ قانون بازار اوراق بهادار، اعلام کرد که هر فردی که اقدام به فعالیت‌های مستلزم اخذ مجوز از سازمان بورس کند یا از عناوین نهادهای مالی استفاده نماید، مرتکب جرم شده است. وی افزود که فرآیند شناسایی کانال‌ها و اشخاص فعال در این حوزه سال‌هاست در حال انجام بوده و از طریق بررسی‌ها و جلسات مشورتی پیگیری می‌شود.

ایرانشاهی ادامه داد که در این جلسات، به فعالان این حوزه اطلاع‌رسانی و هشدار داده می‌شود که فعالیت بدون مجوز می‌تواند تبعات قانونی داشته باشد و در صورت ادامه، برخورد قانونی در انتظار آن‌ها خواهد بود.

وی درباره انگیزه‌های سیگنال‌فروشان در بازار سرمایه گفت که انگیزه‌ها متفاوت است؛ برخی مدعی عدم آگاهی از غیرقانونی بودن فعالیت خود هستند، اما بررسی‌ها نشان می‌دهد که در مواردی اهداف دیگری پشت این فعالیت‌ها وجود دارد.

رئیس مرکز نظارت بر صندوق‌های سرمایه‌گذاری سازمان بورس توضیح داد که گاهی افراد با هدف تجمیع منابع سرمایه‌گذاران و استفاده از آن برای تأثیرگذاری بر قیمت سهمی که از قبل خریداری کرده‌اند، اقدام به انتشار توصیه‌های معاملاتی می‌کنند. این افراد با تبلیغات گسترده و ارائه سیگنال، منابع سرمایه‌گذاران را به سمت سهمی خاص هدایت کرده تا زمینه رشد قیمت آن فراهم شود و از موقعیت ایجادشده به نفع خود بهره‌برند.

وی به شیوه‌های مختلف فریب سرمایه‌گذاران اشاره کرد و گفت که یکی از روش‌های رایج این است که فرد ابتدا سهمی را خریداری کرده و سپس با تبلیغات گسترده، دیگران را به خرید آن ترغیب می‌کند. پس از افزایش تقاضا، سهام خود را فروخته و از بازار خارج می‌شود که این امر موجب متضرر شدن سرمایه‌گذارانی می‌شود که بر اساس توصیه او خرید کرده‌اند.

ایرانشاهی افزود که برخی دیگر با انتشار گزینشی سودهای حاصل از توصیه‌های موفق خود و نادیده گرفتن یا عدم انتشار توصیه‌های ناموفق، ذهن سرمایه‌گذاران را تحت تأثیر قرار می‌دهند. این عمل باعث اختلال در قدرت تصمیم‌گیری و ارزیابی صحیح سرمایه‌گذاران شده و آن‌ها را به دنبال کردن مسیر اشتباه در بازار سرمایه سوق می‌دهد.

وی تأکید کرد که تداوم این رفتارها موجب فاصله گرفتن سرمایه‌گذاران از تحلیل بنیادی و ارزش ذاتی شرکت‌ها و اتخاذ تصمیم‌های معاملاتی بر اساس هیجان و توصیه‌های غیرکارشناسی می‌شود. در نتیجه، قیمت سهام نیز می‌تواند از ارزش‌های بنیادی فاصله گرفته و سرمایه‌گذاران متحمل زیان شوند.

رئیس مرکز نظارت بر صندوق‌های سرمایه‌گذاری سازمان بورس با اشاره به پیامدهای این اقدامات بر سلامت بازار سرمایه، بیان کرد که هدایت منابع به سمت سهم‌های خاص از طریق سیگنال‌دهی می‌تواند زمینه دستکاری قیمت را فراهم کند و موضوع سیگنال‌فروشی با پدیده دستکاری بازار نیز ارتباط دارد.

وی بر ضرورت افزایش آگاهی سرمایه‌گذاران تأکید کرد و یکی از توصیه‌های مهم سازمان بورس را مراجعه به شرکت‌های مشاوره سرمایه‌گذاری دارای مجوز دانست. سرمایه‌گذاران باید برای دریافت مشاوره به اشخاص و مجموعه‌هایی مراجعه کنند که از تحصیلات دانشگاهی مرتبط، تجربه حرفه‌ای، هویت و سوابق روشن برخوردارند و به صورت قانونی فعالیت می‌کنند.

ایرانشاهی افزود که سرمایه‌گذاران باید بررسی کنند که مشاور مورد نظر در کدام پیام‌رسان یا بستر ارتباطی فعالیت دارد، آیا مجوز سازمان بورس را دریافت کرده و صلاحیت لازم برای ارائه مشاوره سرمایه‌گذاری را دارد یا صرفاً به سیگنال‌فروشی مشغول است.

وی با اشاره به اهمیت شفافیت در بازار سرمایه، بیان کرد که شفافیت همواره یکی از اهداف راهبردی سازمان بورس بوده است و سرمایه‌گذاران باید بتوانند به راحتی از مجوزها و صلاحیت نهادهای فعال در این بازار مطلع شوند.

رئیس مرکز نظارت بر صندوق‌های سرمایه‌گذاری سازمان بورس در تشریح راه‌های شناسایی مشاوران و نهادهای مالی مجاز گفت که سامانه اطلاعات نهادهای مالی تحت نظارت سازمان بورس برای همین منظور طراحی شده است. اطلاعات نهادهای مالی، نوع مجوز فعالیت، مشخصات کلی شرکت‌ها، وب‌سایت، اعضای هیئت‌مدیره و مجوزهای دریافتی در این سامانه قابل مشاهده است.

وی تصریح کرد که یکی از راه‌های اطمینان از قانونی بودن فعالیت یک مجموعه، مراجعه به این سامانه و بررسی مجوزهای آن است. همچنین باید توجه داشت که مجوز فعالیت در حوزه مشاوره سرمایه‌گذاری به اشخاص حقیقی اعطا نمی‌شود و فعالیت مجاز باید در قالب شخصیت حقوقی و نهاد مالی دارای مجوز انجام شود. اشخاص حقیقی می‌توانند در قالب کارکنان، اعضای هیئت‌مدیره و مشاوران این مجموعه‌ها فعالیت کنند.

ایرانشاهی با بیان اینکه سیگنال‌فروشی معمولاً زمانی مورد توجه سرمایه‌گذاران قرار می‌گیرد که قصد خرید مستقیم سهام را دارند، گفت: تحلیل بازار سرمایه و شرکت‌ها نیازمند دانش و تخصص ویژه است. افرادی که دانش کافی یا فرصت لازم برای تحلیل بازار را ندارند، به دنبال استفاده از خدمات مشاوران و تحلیلگران می‌روند، اما باید این خدمات را از مسیرهای قانونی و مجموعه‌های دارای صلاحیت دریافت کنند.

وی در پایان با تأکید بر ضرورت توسعه سرمایه‌گذاری غیرمستقیم، توصیه به سرمایه‌گذاران را استفاده از ظرفیت صندوق‌های سرمایه‌گذاری دانست. او افزود که البته این توصیه به معنای نفی سرمایه‌گذاری مستقیم نیست؛ افرادی که دانش، تجربه و فرصت کافی برای تحلیل بازار دارند، می‌توانند به صورت مستقیم نیز سرمایه‌گذاری کنند، اما برای سایر افراد، سرمایه‌گذاری غیرمستقیم مسیر مناسب‌تری است.

رئیس مرکز نظارت بر صندوق‌های سرمایه‌گذاری سازمان بورس در پایان به تنوع صندوق‌های سرمایه‌گذاری اشاره کرد و گفت که این صندوق‌ها متناسب با سطوح مختلف ریسک‌پذیری افراد طراحی شده‌اند و شامل صندوق‌های درآمد ثابت، سهامی، اهرمی، بخشی و صندوق‌های طلا می‌شوند که سرمایه‌گذاران می‌توانند بر اساس اهداف و میزان ریسک‌پذیری خود از آن‌ها استفاده کنند.

©‌ وبانگاه، باشگاه خبرنگاران جوان