به گزارش بخش بین‌الملل وبانگاه بر اساس داده‌های خبری منتشر شده در خبرگزاری مهر، هم‌زمانی اختلالات در خدمات مایکروسافت، سامانه‌های هوانوردی، بانک‌ها و شبکه‌های ارتباطی آمریکا، موضوع آسیب‌پذیری زیرساخت‌های حیاتی در برابر اختلالات فنی را بار دیگر مطرح کرده است. مقامات رسمی آمریکا مدعی شده‌اند شواهدی از حمله سایبری هماهنگ یا دخالت یک دولت خارجی در این حوادث مشاهده نشده است، اما تحلیلگران نسبت به احتمال وجود یک مشکل ساختاری مشترک هشدار می‌دهند.

به گزارش بخش بین‌الملل وبانگاه بر اساس داده‌های خبری منتشر شده در خبرگزاری مهر، هم‌زمانی اختلالات در خدمات مایکروسافت، سامانه‌های هوانوردی، بانک‌ها و شبکه‌های ارتباطی آمریکا، از خدمات شرکت مایکروسافت و سامانه‌های هوانوردی گرفته تا خدمات بانکی، شرکت‌های هواپیمایی و شبکه ارتباطی داخلی آژانس امنیت ملی این کشور، بار دیگر موضوع آسیب‌پذیری زیرساخت‌های حیاتی در برابر اختلالات فنی را مطرح کرده است.

کاخ سفید اعلام کرده که در این حوادث شواهدی از حمله سایبری هماهنگ یا فعالیت یک دولت خارجی مشاهده نشده است. با این حال، تحلیلگران معتقدند که توضیح جداگانه هر اختلال لزوماً به معنای نبود یک مشکل ساختاری مشترک نیست. بر اساس ادعای مقام‌های آمریکایی، اختلال مایکروسافت به مشکلات نرم‌افزاری، افزایش ترافیک و کاهش ظرفیت سرورها مربوط بوده است. سازمان هوانوردی فدرال آمریکا نیز از مشکل در تجهیزات و به‌روزرسانی شبکه خبر داده و بانک چیس، اختلال خود را ناشی از یک مشکل نرم‌افزاری و غیرسایبری دانسته است. آژانس امنیت ملی آمریکا نیز علت اختلال در شبکه داخلی خود را انجام تعمیرات معمول اعلام کرده است.

علی‌رغم تفاوت دلایل اعلام‌شده، این حوادث در فاصله زمانی کوتاهی رخ داده و در بخش‌های مختلفی از زیرساخت‌های حیاتی آمریکا تأثیر گذاشته‌اند. این امر این پرسش را مطرح می‌کند که آیا نظام دیجیتال آمریکا به دلیل پیچیدگی و وابستگی متقابل سامانه‌ها، به مرحله‌ای رسیده است که اختلالات مستقل بتوانند در کنار یکدیگر تصویری از یک بحران فراگیر ایجاد کنند؟

تحلیلگران سه سطح از عوامل را برای این اختلالات در نظر می‌گیرند: نخست، علل مستقل که مقامات آمریکایی آن‌ها را دلیل بروز اختلالات سریالی می‌دانند. دوم، وجود عوامل مشترک مانند فرسودگی زیرساخت‌ها، به‌روزرسانی‌های هم‌زمان و پیچیدگی سامانه‌ها. و سوم، دخالت یک عامل هماهنگ و خرابکار که عمداً چندین سامانه را هدف قرار داده باشد.

سناریوی اول، هم‌زمانی تصادفی اختلال‌های مستقل است که مایکروسافت، اداره هوانوردی فدرال آمریکا، بانک چیس و آژانس امنیت ملی آمریکا دلایل متفاوتی از جمله نقص نرم‌افزاری، مشکلات فنی، تعمیرات معمول و به‌روزرسانی را برای اختلالات خود اعلام کرده‌اند. جی کلیتون، مدیر اطلاعات ملی آمریکا، اعلام کرده که هیچ نشانه‌ای از حمله سایبری یا فعالیت تحت حمایت یک دولت یافت نشده است. مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا نیز حوادث را از یکدیگر مستقل دانسته، اما همزمانی آن‌ها را از نظر سیاسی و فنی غیرعادی توصیف کرده است.

سناریوی دوم، موج هم‌زمان به‌روزرسانی‌های امنیتی و عملیات تعمیر و نگهداری را مطرح می‌کند که در آن نهادهای بسیاری مشغول انجام عملیات فنی مشابهی بوده‌اند. این سناریو یکی از محتمل‌ترین فرضیه‌ها برای توضیح ارتباط غیرخصمانه میان حوادث است. سناریوی سوم، آسیب‌پذیری مشترک ناشی از سامانه‌های قدیمی را مطرح می‌کند که زیرساخت‌های فرسوده با فناوری‌های جدید سازگار نیستند. کارشناسان معتقدند مجموعه اخیر اختلال‌ها، وابستگی خدمات روزمره به سامانه‌های به‌هم‌پیوسته را آشکار می‌سازد.

سناریوی چهارم، ارتباط غیرمستقیم از طریق وابستگی متقابل را بررسی می‌کند؛ جایی که اختلالی در یک نهاد به نهادهای وابسته دیگر منتقل می‌شود. به عنوان مثال، اختلال مایکروسافت باعث از کار افتادن اتصال‌دهنده Microsoft ۳۶۵ در سرویس کلودِ Claude شد و مشکل بانک چیس به تراکنش‌های مرتبط با بانک‌های دیگر و سرویس Zelle گسترش یافت. با این حال، این سناریو نمی‌تواند تمام اختلالات را تفسیر کند. سناریوی پنجم، احتمال وجود یک سرور یا لایه فنی مشترک و اعلام‌نشده را مطرح می‌کند، اما اطلاعات موجود، سرور واحدی را که این حوادث را به هم مرتبط کند، مشخص نمی‌کند.

سناریوی ششم، حمله هماهنگ سایبری را که خود را در قالب خطاهای عملیاتی پنهان کرده است، بررسی می‌کند. یک مهاجم پیشرفته می‌تواند از ابزارهای مدیریتی قانونی یا حساب‌های داخلی سوءاستفاده کند. با این حال، در شواهد علنی فعلی دولت آمریکا هیچ نشانه‌ای از این نوع حمله وجود ندارد و مقام‌ها مدعی شده‌اند که مدرکی از حمله هماهنگ یا فعالیت تحت حمایت یک دولت پیدا نکرده‌اند. با وجود این، جزئیات برخی تحقیقات امنیتی ممکن است فوراً منتشر نشوند.

در مجموع، محتمل‌ترین توضیح این نیست که یک عامل واحد همه سامانه‌ها را هدف قرار داده باشد. بلکه به نظر می‌رسد سازمان‌های مختلف با دلایل مستقیم متفاوتی مواجه بوده‌اند، اما همگی در یک محیط دیجیتالی مشترک با پیچیدگی، وابستگی متقابل، فرسودگی بخشی از زیرساخت‌ها و خطرات ناشی از تغییرات سریع فعالیت می‌کنند. ارتباط عمیق‌تر میان حوادث را باید در «شباهت نقاط آسیب‌پذیری و شرایط بروز اختلال» جست‌وجو کرد. این مسئله حتی می‌تواند از فرضیه حمله خارجی نگران‌کننده‌تر باشد؛ چراکه نشان می‌دهد مجموعه‌ای از خطاهای نرم‌افزاری، به‌روزرسانی‌ها و عملیات نگهداری، حتی بدون دخالت دشمن خارجی، قادر است اختلالاتی گسترده در خدمات حیاتی یک کشور ایجاد کند.

©‌ خبرگزاری مهر