میانگین سنی بالای تیم ملی فوتبال؛ از نسل مهاجرانی تا قلعهنویی

تحلیل لیست تیم ملی فوتبال ایران برای جام جهانی ۲۰۲۶ آمریکا، بار دیگر بر موضوع میانگین سنی بالای نفرات تاکید میکند. این در حالی است که در بسیاری از کشورهای جهان، هنگام انتشار لیست تیم ملی، بحثها بر روی حضور یا عدم حضور بازیکنان خاص و تواناییهای فنی آنها متمرکز میشود، اما در ایران، محاسبه میانگین سنی بازیکنان به امری رایج تبدیل شده است.
حتی در دوران سرمربیگری امیر قلعهنویی که با شعار جوانگرایی آغاز شد، روند افزایش میانگین سنی نه تنها متوقف نشد، بلکه تشدید نیز گردید. آمار و ارقام، به عنوان قاضیانی بیطرف، روند فوتبال ملی ایران را در ۵۰ سال اخیر در ادوار جام جهانی به خوبی نمایان میسازند.
در جام جهانی ۱۹۷۸ آرژانتین، حشمت مهاجرانی با بهرهگیری از بازیکنانی که از تیم ملی جوانان به بزرگسالان راه یافته بودند، جوانترین میانگین سنی تاریخ فوتبال ایران در ادوار جام جهانی را ثبت کرد. در آن تیم، ابراهیم قاسمپور با ۲۰ سال و ۹ ماه جوانترین و علی پروین با ۳۱ سال و ۸ ماه مسنترین بازیکن بودند.
در جام جهانی ۱۹۹۸ فرانسه، نخستین صعود پس از انقلاب اسلامی، تیم تحت هدایت ایویچ شاهد حضور مهدی مهدویکیا با ۲۰ سال و ۱۰ ماه به عنوان جوانترین و نادر محمدخانی با ۳۴ سال و ۹ ماه به عنوان مسنترین بازیکن بود.
تیم ملی ایران در جام جهانی ۲۰۰۶ به سرمربیگری برانکو، حسین کعبی را با ۲۰ سال و ۸ ماه به عنوان جوانترین بازیکن و علی دایی را با ۳۷ سال و سه ماه به عنوان مسنترین بازیکن خود داشت.
با روی کار آمدن کارلوس کیروش، پروژه تغییر نسل آغاز شد و صعودهای پیاپی به جام جهانی را به همراه داشت. در جام جهانی ۲۰۱۴ برزیل، علیرضا جهانبخش با ۲۰ سال و ۱۰ ماه جوانترین و رحمان احمدی با ۳۳ سال و ۱۰ ماه مسنترین بازیکن تیم بودند.
در جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه، سعید عزتاللهی با ۲۱ سال و ۸ ماه جوانترین و مسعود شجاعی با ۳۴ سال مسنترین بازیکن تیم ملی بودند.
و سرانجام در جام جهانی ۲۰۲۲ قطر، ابوالفضل جلالی با ۲۴ سال و ۴ ماه جوانترین و شجاع خلیلزاده با ۳۳ سال و ۷ ماه مسنترین بازیکن تیم بودند. در صورت عدم مصدومیت امید ابراهیمی، او میتوانست عنوان مسنترین بازیکن را به خود اختصاص دهد.
حال، با لیست امیر قلعهنویی برای جام جهانی ۲۰۲۶، امیرمحمد رزاقینیا با ۲۰ سال و ۳ ماه جوانترین و شجاع خلیلزاده با ۳۷ سال و یک ماه، بار دیگر عنوان پیرترین بازیکن را کسب کرده است؛ رکوردی بیسابقه در تاریخ فوتبال ایران در ادوار جام جهانی.
لازم به ذکر است که محاسبات سنی بر اساس تقویم بازیها (خرداد ماه در اکثر ادوار جام جهانی به جز ۲۰۲۲ قطر در آذر ماه) انجام شده است. همچنین، سن بازیکنان بر اساس مدارک رسمی محاسبه میشود، در حالی که در برخی موارد، سن واقعی بازیکنان ممکن است با سن اعلام شده در مدارک رسمی متفاوت باشد.
به گزارش بخش ورزشی وبانگاه ، بررسی روند افزایش میانگین سنی بازیکنان تیم ملی فوتبال ایران نشاندهنده چالشهایی در زمینه جوانگرایی و حفظ پویایی تیم در رقابتهای بینالمللی است.