خوانشی از سبک رهبری رهبر شهید انقلاب؛ وداع تاریخی با قائد امت
در آستانه برگزاری آیین باشکوه تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب اسلامی، نگاهها بیش از هر زمان دیگری متوجه حضور مردم در این مراسم است؛ حضوری که از منظر بسیاری از تحلیلگران، تنها یک بدرقه عاطفی نیست، بلکه میتواند به نمایش وحدت ملی، اقتدار اجتماعی، سرمایه مردمی نظام و استمرار مسیر انقلاب اسلامی تبدیل شود.
برخی صاحبنظران بر این باورند که دشمنان جمهوری اسلامی تلاش خواهند کرد میزان همراهی مردم با انقلاب و نظام را از قاب همین مراسم ارزیابی کنند؛ از این رو، حضور گسترده ملت میتواند پاسخی عملی به همه تحلیلها، تبلیغات و روایتهایی باشد که طی سالهای گذشته با هدف تضعیف سرمایه اجتماعی جمهوری اسلامی طراحی شده است.
رهبر شهید انقلاب اسلامی در طول نزدیک به چهار دهه مسئولیتهای خطیر اجرایی و رهبری، کشور را از مقاطع دشوار و بحرانهای متعدد عبور دادند؛ از دوران بازسازی پس از جنگ تحمیلی گرفته تا مقابله با تحریمهای گسترده، جنگ شناختی، تهدیدهای امنیتی، تحولات منطقهای و فشارهای بینالمللی. به همین دلیل بسیاری معتقدند مراسم تشییع ایشان، صرفاً وداع با یک شخصیت سیاسی نیست، بلکه تجلیل از یک دوره تاریخی و ادای احترام به کارنامهای است که در حافظه ملت ایران ماندگار خواهد ماند.
برای بررسی ابعاد مختلف این موضوع، با حجتالاسلام والمسلمین حسن روحانی، امام جمعه بابل، به گفتوگویی تفصیلی نشستیم. وی در این مصاحبه، ضمن تشریح اهمیت حضور مردم در آیین تشییع، از این مراسم به عنوان رزمایشی ملی برای نمایش اقتدار جمهوری اسلامی، تجدید بیعت با ولایت و پاسخی روشن به دشمنان انقلاب یاد میکند.
مشروح این گفتوگو از نظر خوانندگان تسنیم میگذرد:
تسنیم: در آستانه برگزاری مراسم تشییع رهبر شهید انقلاب اسلامی، این مراسم را چگونه ارزیابی میکنید و چه پیامی برای جهانیان دارد؟
بدون تردید، هر انسانی که از این دنیا میرود، شایسته احترام، تکریم و بدرقهای در شأن کرامت انسانی است؛ اما وقتی سخن از رهبر شهید انقلاب اسلامی به میان میآید، موضوع کاملاً متفاوت است.ما درباره شخصیتی سخن میگوییم که بیش از سه دهه از عمر شریف خود را در سنگینترین مسئولیتهای نظام اسلامی سپری کرد؛ شخصیتی که چه در دوران ریاستجمهوری و چه در جایگاه رهبری، همه توان، فکر، آبرو و سرمایه وجودی خود را وقف حفظ انقلاب اسلامی، عزت ملت ایران و صیانت از استقلال کشور کرد.
اگر امروز جمهوری اسلامی ایران با وجود همه فشارهای سیاسی، اقتصادی، امنیتی و نظامی همچنان با اقتدار در معادلات منطقهای و جهانی نقشآفرینی میکند، بخش مهمی از این دستاوردها حاصل مدیریت، آیندهنگری، تدبیر و مجاهدتهای شبانهروزی این رهبر بزرگوار است.
بنابراین، مراسم تشییع ایشان تنها یک مراسم سوگواری نیست؛ بلکه فرصتی تاریخی برای قدردانی ملت از شخصیتی است که عمر خود را در راه خدمت به اسلام، انقلاب و مردم سپری کرد.این حضور، ادای دِینی است که ملت نسبت به رهبر خود احساس میکند و هرچه این حضور باشکوهتر باشد، این پیام روشنتر به دنیا مخابره خواهد شد که ملت ایران قدردان خدمتگزاران صادق خود است و پیوند خود را با آرمانهای انقلاب حفظ کرده است.
تسنیم: شما از این مراسم با عنوان «ادای حق ولایت» یاد کردهاید. این تعبیر را بیشتر برای مخاطبان توضیح دهید.
وقتی از ادای حق ولایت سخن میگوییم، مقصود تنها یک احساس عاطفی یا احترام ظاهری نیست.رهبر شهید انقلاب اسلامی طی دهههای متمادی، بار سنگین هدایت کشوری را بر دوش داشتند که همواره در معرض شدیدترین دشمنیها، تحریمها، توطئهها، جنگهای ترکیبی و فشارهای بینالمللی قرار داشته است.
ایشان با توکل بر خدا، اعتماد به مردم و اتکا به ارزشهای اسلامی، این کشتی را از میان امواج سهمگین عبور دادند و اجازه ندادند دشمنان به اهداف خود دست پیدا کنند.طبیعی است ملتی که سالها از برکات این مدیریت بهرهمند شده، امروز وظیفه دارد قدردانی خود را نشان دهد.
از نگاه من، حضور در مراسم تشییع، تنها یک انتخاب شخصی نیست؛ بلکه نوعی ادای حق نسبت به رهبری است که همه هستی خود را برای عزت این ملت هزینه کرد.هر قدمی که مردم در این مراسم برمیدارند، در حقیقت تجدید عهد با همان آرمانهایی است که انقلاب اسلامی بر پایه آنها شکل گرفت؛ آرمان استقلال، عزت، عدالت، مردمسالاری دینی و دفاع از مظلومان جهان.
تسنیم: شما بارها تأکید کردهاید که رهبر شهید، ایران را از پیچهای دشوار تاریخی عبور دادند. این موضوع را چگونه تبیین میکنید؟
اگر کارنامه چهار دهه گذشته جمهوری اسلامی را بهصورت منصفانه بررسی کنیم، خواهیم دید که کشور در این سالها تقریباً هیچگاه با شرایط عادی روبهرو نبوده است.از پایان جنگ تحمیلی و ضرورت بازسازی کشور گرفته تا تحریمهای سنگین اقتصادی، فتنههای داخلی، جنگ رسانهای، تهدیدهای امنیتی، تحولات منطقه غرب آسیا و فشارهای مستمر قدرتهای سلطهگر، همگی آزمونهایی بسیار دشوار برای جمهوری اسلامی بودند.
در چنین شرایطی، نقش رهبر شهید انقلاب اسلامی در حفظ ثبات کشور، ایجاد امید، تقویت روحیه خودباوری، هدایت مسئولان و مدیریت بحرانها نقشی تعیینکننده بود.ایشان اجازه ندادند کشور در برابر فشارها دچار سردرگمی شود. همواره تلاش کردند امید را در جامعه زنده نگه دارند، مردم را محور اصلی قدرت بدانند و مسیر حرکت انقلاب را از اهداف اصلی خود منحرف نکنند.
به اعتقاد من، اقتدار امروز جمهوری اسلامی نتیجه یک تصمیم یا یک حادثه نیست؛ بلکه محصول دههها مجاهدت، تدبیر، صبر، آیندهنگری و مقاومت است و بخش مهمی از این سرمایه، مرهون رهبری حکیمانه این شهید بزرگوار است.
تسنیم: شما از مراسم تشییع رهبر شهید با عنوان «رزمایش اقتدار ملی» یاد کردید. شاید این تعبیر برای برخی مخاطبان جای سؤال داشته باشد. چرا چنین برداشتی از این مراسم دارید؟
وقتی از «رزمایش اقتدار ملی» صحبت میکنیم، منظور یک تعبیر احساسی یا صرفاً ادبی نیست، بلکه اشاره به واقعیتی اجتماعی و سیاسی است که در صحنه چنین مراسمهایی قابل مشاهده میشود.تشییع رهبر شهید انقلاب اسلامی، صرفاً یک آیین وداع فردی یا خانوادگی نیست؛ بلکه یک رخداد ملی است که در آن بخشهای مختلف جامعه با هر گرایش و سلیقهای در یک نقطه مشترک به هم میرسند. این اجتماع بزرگ، در واقع نمایش عینی سرمایه اجتماعی، انسجام ملی و پیوند مردم با آرمانهای انقلاب اسلامی است.
از این منظر، حضور مردم در این سطح گسترده، یک پیام روشن برای داخل و خارج کشور دارد؛ پیامی که نشان میدهد پیوند ملت با ارزشهای انقلاب و رهبری یک پیوند واقعی، عمیق و زنده است، نه شعاری یا مقطعی. همین ویژگی باعث میشود این حضور، ماهیت «نمایشی از قدرت ملی» پیدا کند؛ قدرتی که نه در ابزار نظامی، بلکه در اراده، ایمان و همبستگی مردم متجلی میشود.
تعبیر «رزمایش» نیز از این جهت به کار میرود که در یک رزمایش، توان، آمادگی و انسجام یک مجموعه به نمایش گذاشته میشود. در اینجا نیز جامعه در یک صحنه واحد، توان همبستگی، وفاداری و انسجام خود را به نمایش میگذارد؛ با این تفاوت که این بار میدان، میدان اجتماعی و فرهنگی است، نه نظامی.به همین دلیل، این مراسم از نگاه ما یک رزمایش واقعی است؛ رزمایشی که در آن دشمنان بیرونی و تحلیلگران بینالمللی نیز حضور مردم را رصد میکنند و بر اساس آن درباره میزان اقتدار و ثبات اجتماعی یک کشور قضاوت میکنند.
بنابراین، این تعبیر ناظر به یک واقعیت عینی است: اینکه ملت ایران در بزنگاههای تاریخی، با حضور خود، قدرت نرم و سرمایه اجتماعی نظام را به نمایش میگذارد و این دقیقاً همان چیزی است که میتوان آن را «رزمایش اقتدار ملی» نامید.ببینید، وقتی از واژه «رزمایش» استفاده میکنیم، منظورمان یک عملیات نظامی نیست، بلکه نمایش ظرفیت، انسجام، آمادگی و اقتدار یک ملت است. در همه کشورهای دنیا، برخی رخدادهای اجتماعی فراتر از یک مراسم معمولی تلقی میشوند و به شاخصی برای سنجش انسجام ملی تبدیل میشوند.
تشییع رهبر شهید انقلاب اسلامی نیز دقیقاً از همین جنس است. امروز میلیونها انسان از اقشار مختلف جامعه، با گرایشها، سلیقهها، قومیتها و سلایق گوناگون در یک نقطه مشترک به هم میرسند و آن، قدردانی از شخصیتی است که عمر خود را وقف عزت اسلام، انقلاب و ایران کرد.این حضور، صرفاً ابراز احساسات نیست؛ بلکه اعلام وفاداری به استقلال کشور، امنیت ملی، آرمانهای انقلاب اسلامی و ادامه راه شهداست.امروز دشمنان جمهوری اسلامی سالهاست با صرف هزینههای هنگفت تلاش کردهاند چنین القا کنند که مردم از انقلاب فاصله گرفتهاند، سرمایه اجتماعی نظام کاهش یافته و پیوند میان مردم و ولایت تضعیف شده است.
اما اگر میلیونها نفر با عشق، معرفت و احساس مسئولیت در مراسم بدرقه رهبر شهید حضور پیدا کنند، همه این روایتهای جعلی فرو خواهد ریخت.از همین رو معتقدم این مراسم، یک رزمایش بزرگ ملی است؛ رزمایشی که نه با سلاح نظامی، بلکه با حضور مردم برگزار میشود و قدرت واقعی جمهوری اسلامی را به نمایش میگذارد.اقتدار هر کشوری تنها به تجهیزات نظامی آن نیست؛ بزرگترین قدرت هر نظام سیاسی، پشتوانه مردمی آن است و این مراسم میتواند این پشتوانه را در برابر دیدگان جهانیان آشکار کند.
تسنیم: به نظر شما رسانههای جهانی و دشمنان انقلاب اسلامی این مراسم را چگونه رصد خواهند کرد و حضور گسترده مردم چه پیامی برای آنان خواهد داشت؟
بدون تردید، امروز تمام مراکز تصمیمسازی و رسانههای بینالمللی این مراسم را با دقت دنبال خواهند کرد.آنها تنها تصاویر یک تشییع را نمیبینند؛ بلکه در حال ارزیابی میزان همبستگی ملت ایران، سرمایه اجتماعی نظام، جایگاه رهبری و میزان همراهی مردم با آرمانهای انقلاب اسلامی هستند.
دشمنان همواره تلاش کردهاند میان مردم و نظام فاصله ایجاد کنند و چنین القا کنند که جمهوری اسلامی از پشتوانه مردمی برخوردار نیست.بنابراین، حضور گسترده مردم در این مراسم، پاسخی عملی به همه این فضاسازیها خواهد بود.
هرچه این حضور گستردهتر، باشکوهتر و منظمتر باشد، پیام آن برای دشمنان روشنتر خواهد بود؛ اینکه ملت ایران همچنان در بزنگاههای تاریخی در کنار انقلاب خود میایستد و اجازه نخواهد داد دشمنان درباره آینده این کشور تصمیم بگیرند.به همین دلیل عرض کردم که این حضور، تنها یک مستحب یا یک اقدام احساسی نیست؛ بلکه یک وظیفه ملی، انقلابی و تاریخی است.
امروز هر فردی که در این مراسم شرکت میکند، در حقیقت بخشی از اقتدار ملی را به نمایش میگذارد.این حضور، چشم طمع دشمنان را کور میکند، محاسبات آنان را برهم میزند و نشان میدهد جمهوری اسلامی همچنان از سرمایهای برخوردار است که هیچ قدرت خارجی قادر به تضعیف آن نیست؛ یعنی ملت آگاه، مؤمن و وفادار ایران.
تسنیم: در سخنان خود به مردمداری رهبر شهید اشاره کردید و از توجه ویژه ایشان به شهرستان بابل سخن گفتید. چه نمونههایی از این نگاه را میتوان بیان کرد؟
بله، این نگاه کاملاً عینی و قابل لمس بود و صرفاً در حد شعار یا کلیگویی باقی نماند. یکی از ویژگیهای مهم رهبر شهید انقلاب اسلامی این بود که مسائل مناطق مختلف کشور را بهصورت دقیق دنبال میکردند و نسبت به جزئیات مشکلات مردم بیتفاوت نبودند.در شهرستان بابل نیز نمونههایی از این توجه و پیگیریها وجود دارد که نشاندهنده نگاه راهبردی و در عین حال مردمی ایشان است. از جمله میتوان به حمایتها و دستورات مرتبط با پروژههایی اشاره کرد که مستقیماً در زندگی مردم اثرگذار بودهاند؛ از جمله پروژه «کشتارگاه صنعتی بندپی» که با هزینه سنگین و با هدف ارتقای زیرساختهای خدماتی و اقتصادی منطقه مورد توجه قرار گرفت.
اینگونه اقدامات نشان میدهد که نگاه رهبر شهید صرفاً کلان و انتزاعی نبود، بلکه به مسائل واقعی مردم، معیشت، اشتغال و توسعه محلی نیز توجه جدی داشتند. همین رویکرد باعث میشد مردم احساس کنند در تصمیمات کلان کشور دیده میشوند و سهم دارند.
تسنیم: شما به پروژه کشتارگاه صنعتی بندپی اشاره کردید. اهمیت چنین پروژههایی در نگاه توسعهای و مردمی چیست؟
اینگونه پروژهها شاید در ظاهر یک طرح عمرانی یا خدماتی به نظر برسند، اما در واقع اثرات گسترده اجتماعی، اقتصادی و حتی بهداشتی دارند. پروژههایی مانند کشتارگاه صنعتی بندپی، بخشی از زیرساختهای ضروری برای ارتقای کیفیت زندگی مردم و ساماندهی فعالیتهای اقتصادی در منطقه هستند.
نکته مهم این است که در نگاه رهبر شهید انقلاب اسلامی، توسعه تنها به پروژههای بزرگ ملی محدود نمیشد، بلکه توسعه متوازن و توجه به مناطق مختلف کشور نیز اهمیت اساسی داشت.
تأمین هزینههای سنگین برای چنین پروژههایی در مناطق مختلف کشور نشاندهنده این بود که عدالت در توزیع امکانات و توجه به مناطق کمتر برخوردار، یکی از اولویتهای جدی نظام اسلامی است.از این منظر، این پروژهها فقط یک طرح عمرانی نیستند، بلکه بخشی از تحقق عدالت اجتماعی و توجه به کرامت مردم محسوب میشوند.
تسنیم: با توجه به سابقه مردم شهرستان بابل در حضور در مناسبتهای انقلابی، انتظار شما از حضور مردم در مراسم تشییع رهبر شهید چیست؟
شهرستان بابل همواره در صحنههای مختلف انقلاب اسلامی حضور فعال و پیشرو داشته است. چه در دوران دفاع مقدس، چه در مناسبتهای ملی و مذهبی و چه در شرایط حساس اجتماعی، مردم این شهرستان نشان دادهاند که نسبت به آرمانهای انقلاب و ولایت حساس و پایبند هستند.
انتظار بنده این است که در این مراسم نیز مردم بابل حضوری پرشور، گسترده و معنادار داشته باشند؛ حضوری که در شأن جایگاه این شهید بزرگوار و در تراز سابقه انقلابی این شهرستان باشد.
این حضور نهتنها یک وظیفه عاطفی و دینی است، بلکه یک پیام روشن به جامعه و جهان دارد؛ اینکه مردم همچنان در کنار ارزشهای انقلاب ایستادهاند و قدردان کسانی هستند که عمر خود را در مسیر خدمت به این کشور صرف کردهاند.
تسنیم: به نظر شما دستگاههای اجرایی و مسئولان چه وظیفهای در برگزاری هرچه باشکوهتر این مراسم دارند؟
مسئولیت دستگاههای اجرایی در چنین شرایطی بسیار سنگین است. این مراسم تنها یک برنامه اداری نیست، بلکه یک رخداد ملی و فراگیر است که نیازمند هماهنگی کامل همه نهادهاست.از اینرو انتظار میرود تمامی دستگاهها، ادارات و نهادهای اجرایی با تمام ظرفیت خود در برگزاری باشکوه این مراسم مشارکت داشته باشند. از جمله اقداماتی که باید مورد توجه قرار گیرد، فضاسازی شهری، هماهنگی خدماتی، تسهیل حضور مردم و همچنین احترام به فضای معنوی این رویداد است.همچنین لازم است دستگاهها با جدیت در کنار مردم باشند و نشان دهند که درک درستی از اهمیت این واقعه تاریخی دارند.
تسنیم:در پایان، پیام شما به مردم برای حضور در این مراسم چیست؟
پیام بنده بسیار روشن است؛ امروز روزی است که باید همه ما در کنار هم، در یک صف واحد، قدرشناسی خود را نسبت به رهبر شهید انقلاب اسلامی نشان دهیم.این حضور، یک حضور عاطفی صرف نیست؛ بلکه یک وظیفه ملی، دینی و انقلابی است. هر قدمی که مردم در این مراسم برمیدارند، در واقع اعلام وفاداری به مسیر انقلاب اسلامی و آرمانهای شهداست.
از همه مردم عزیز، بهویژه مردم شریف شهرستان بابل درخواست میکنم با حضور پرشور خود، برگ زرین دیگری در تاریخ این منطقه و کشور رقم بزنند و نشان دهند که پیوند ملت با انقلاب و ولایت، همچنان مستحکم و ناگسستنی است.