تولید 70 هزار تن سیبزمینی در آذربایجان شرقی؛ ضرورت توسعه صنایع تبدیلی
قطبهای تولیدی همچون شهرستانهای عجبشیر و بناب، علیرغم بهینهسازی الگوهای کشت و مدیریت علمی مزارع، همچنان از فقدان زنجیره ارزش کامل رنج میبرند. خرد بودن اراضی کشاورزی از یک سو و کمبود شدید سردخانههای استاندارد و واحدهای صنایع تبدیلی، تکمیلی و بستهبندی مدرن از سوی دیگر، سبب شده تا ارزش افزوده حاصل از این زحمات به جای واریز به حساب کشاورزان زحمتکش، نصیب شبکههای واسطهگری و دلالان فصلی شود.
از منظر حاکمیت اقتصادی و توسعه پایدار، پایداری تولید سیبزمینی در این استان نیازمند یک بازنگری جدی در دیپلماسی اقتصادی کشاورزی است. تمرکز صرف بر افزایش تولید بدون سرمایهگذاری متوازن در بخش صنایع تبدیلی و بستهبندی، منجر به انباشت فصلی محصول، نوسانات شدید قیمت و نهایتاً هدررفت منابع ارزشمند آب و خاک میشود. برای برونرفت از این چالش، ورود جدی بخش خصوصی تحت چتر حمایتی تسهیلات دولتی و توسعه مدلهای «کشاورزی قراردادی» یک ضرورت غیرقابلانکار است.
جلال رحیمزاده، مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی استان آذربایجان شرقی، در گفتوگو با رسانهها از آغاز عملیات برداشت سیبزمینی تابستانه در سطح مزارع استان خبر داد و اظهار داشت: بر اساس ارزیابیهای میدانی و برآوردهای کارشناسی، پیشبینی میشود امسال بالغ بر 70 هزار تن سیبزمینی تابستانه برداشت و روانه بازارهای مصرف داخلی و خارجی شود.
وی با اشاره به پیادهسازی برنامههای الگوی کشت در سطح استان تصریح کرد: در چارچوب سیاستهای کلان وزارت جهاد کشاورزی، شهرستانهای عجبشیر و بناب به عنوان قطبهای اصلی و مستعد تولید سیبزمینی تابستانه در استان شناسایی شدهاند و بخش عمده این محصول راهبردی در این دو شهرستان تولید و عرضه میشود.
مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی استان با تشریح زمانبندی و نحوه کشت این محصول گفت: زراعت سیبزمینی در آذربایجان شرقی در دو بازه زمانی تابستانه و پاییزه انجام میشود و برداشت آن نیز متناسب با زمان کاشت صورت میگیرد. امسال سطح زیر کشت سیبزمینی تابستانه استان به یک هزار و 636 هکتار رسیده است که در این میان، شهرستان عجبشیر با اختصاص یکهزار و 270 هکتار به این محصول، رتبه نخست استان را به خود اختصاص داده است.
رحیمزاده به راندمان مطلوب مزارع استان اشاره کرد و افزود: عملیات برداشت این محصول از حدود یک هفته گذشته آغاز شده و با توجه به مدیریت اصولی مزارع، میانگین عملکرد مزارع در سال زراعی جاری حدود 43 تن در هر هکتار برآورد میشود که نشاندهنده وضعیت کیفی و تناژ مطلوب تولید در استان است.
وی در رابطه با تنوع ارقام کشتشده تصریح کرد: متناسب با شرایط اقلیمی منطقه بهویژه در شهرستان عجبشیر، ارقام زودرس، باکیفیت و بازارپسند نظیر *ساگیتا، کلومبا، دوناتا، جلی، اسپریت، رانومی و آگریا* کشت شدهاند که به دلیل کیفیت بالا، با استقبال بسیار خوبی از سوی مصرفکنندگان در بازار تازهخوری مواجه شده است.
این مقام مسئول، بکارگیری متدهای علمی را عامل اصلی این موفقیت دانست و گفت: استفاده از بذرهای گواهیشده و اصلاحشده، مدیریت علمی مزارع، توسعه کشت مکانیزه، بهرهگیری از سامانههای نوین آبیاری بهویژه آبیاری قطرهای نواری (تیپ) و رعایت توصیههای فنی کارشناسان مروج، از مهمترین دلایل ارتقای کیفیت و افزایش عملکرد در هکتار بوده است.
مدیر امور زراعت جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی در بخش دیگری از سخنان خود به چالشهای جدی تولیدکنندگان اشاره کرد و افزود: کوچک بودن اراضی کشاورزی، کمبود شدید سردخانههای استاندارد، نبود واحدهای صنایع تبدیلی و تکمیلی و مراکز مجهز بستهبندی، از مهمترین دغدغهها و مشکلات سیبزمینیکاران بهویژه در شهرستان عجبشیر است که حل آنها همت همهجانبه مسئولان را میطلبد.
رحیمزاده در پایان بر ضرورت جذب سرمایهگذار در بخش صنایع تبدیلی و تکمیلی تاکید کرد و یادآور شد: تقویت تعاونیهای تولید، ساماندهی شبکه توزیع و بازاررسانی داخلی و صادراتی، استفاده از ظرفیت خرید توافقی و تضمینی و حمایتهای دولتی از کشاورزان، میتواند علاوه بر کنترل نوسانات بازار، انگیزه مروجان تولید را برای استمرار کشت این محصول استراتژیک تضمین کند.