فرش کرمانشاه در تنگنای سرمایه؛ بافندگان خواستار وام کمبهره شدند
با وجود این ظرفیت ارزشمند، فعالان صنعت فرش معتقدند مشکلات اقتصادی، افزایش مداوم قیمت مواد اولیه، کمبود سرمایه در گردش، محدود بودن تسهیلات و ضعف حمایتهای بانکی، ادامه فعالیت بسیاری از کارگاههای فرشبافی را با دشواری مواجه کرده است؛ موضوعی که اگر برای آن چارهاندیشی نشود، میتواند به کاهش تولید، افت اشتغال و تضعیف جایگاه فرش کرمانشاه در بازارهای داخلی و خارجی منجر شود. توسعه این صنعت نیازمند نگاه ویژه مسئولان، تقویت زنجیره تولید و حمایت از بافندگانی است که سالها با وجود همه مشکلات، چراغ این هنر اصیل را روشن نگه داشتهاند.
در همین راستا، یکی از کارگاهداران فرش دستباف شهرستان گهواره، مهمترین دغدغههای فعالان این حوزه را مطرح کرد و مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان کرمانشاه نیز با تشریح اقدامات و محدودیتهای موجود، راهکارهایی برای تقویت این صنعت ارائه داد.
تسهیلات کمبهره مهمترین نیاز فرشبافان است
سهیلی، کارگاهدار فرش دستباف در شهر گهواره که بیش از 240 بافنده با مجموعه وی همکاری دارند، با اشاره به مشکلات اقتصادی فعالان این حوزه اظهار کرد: بسیاری از کارگاهداران امروز با مشکلات مالی جدی مواجه هستند و ادامه فعالیت برای آنها روزبهروز سختتر میشود.
وی با درخواست از مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان کرمانشاه برای حمایت بیشتر از تولیدکنندگان فرش گفت: اگر تسهیلاتی با سود پایین در اختیار کارگاهداران قرار گیرد، میتوان مواد اولیه مورد نیاز را به صورت یکجا خریداری کرد و از آثار افزایش مداوم قیمتها در طول سال جلوگیری کرد.
این کارگاهدار افزود: برای تأمین مواد اولیه ناچاریم بارها از گهواره به تبریز سفر کنیم که علاوه بر هزینههای سنگین رفتوآمد، زمان زیادی را از تولیدکنندگان میگیرد. اگر سرمایه لازم فراهم شود، میتوان خرید سالانه انجام داد و از نوسانات قیمت مواد اولیه نیز آسیب کمتری دید.
وی همچنین خواستار حضور بیشتر مسئولان در میان تولیدکنندگان شد و گفت: بازدید مدیران از کارگاههای فرشبافی علاوه بر آشنایی نزدیک با مشکلات، موجب دلگرمی و افزایش انگیزه بافندگان خواهد شد.
دغدغه بافندگان کاملاً درست است اما منابع مالی در اختیار استان نیست
احسان باقرخانی مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان کرمانشاه در پاسخ به این مطالبات اظهار کرد: سخنان بافندگان فرش کاملاً درست و قابل قبول است، اما اداره کل صمت نه تصمیمگیرنده منابع مالی است و نه اعتبارات مستقلی در اختیار دارد که بتواند درباره پرداخت تسهیلات تصمیمگیری کند.
باقرخانی افزود: پرداخت تسهیلات منوط به تخصیص منابع از سوی دولت در قالب تسهیلات تکلیفی و تبصرهای است و در کنار آن، همراهی بانکهای استان نقش تعیینکنندهای در حمایت از تولیدکنندگان دارد.
وی با انتقاد از نگاه برخی بانکها به صنعت فرش تصریح کرد: فرش دستباف نباید صرفاً به عنوان یک کالا دیده شود، بلکه این حوزه یک هنر-صنعت ارزشمند، اشتغالآفرین و هویتساز است که نیازمند حمایت ویژه نظام بانکی است.
سرمایه در گردش؛ حلقه مفقوده توسعه فرش دستباف
مدیرکل صمت با اشاره به افزایش قیمت مواد اولیه گفت: اگر سرمایه لازم در اختیار بافندگان قرار گیرد تا بتوانند مواد اولیه مورد نیاز خود را برای یک سال خریداری و ذخیره کنند، سود ناشی از افزایش قیمتها به جای واسطهها نصیب خود تولیدکنندگان خواهد شد؛ موضوعی که حق طبیعی آنان است.
وی با تأکید بر ناکافی بودن حمایتهای دولتی افزود: با وجود تلاشهای انجامشده، اعتبارات موجود پاسخگوی نیاز این بخش نیست و باید سرمایهگذاران بخش خصوصی نیز برای توسعه صنعت فرش وارد میدان شوند، زیرا اتکا به منابع دولتی به تنهایی نمیتواند موجب رونق این هنر-صنعت شود.
25 هزار بافنده تحت پوشش بیمه قرار گرفتهاند، اما کافی نیست
باقرخانی به موضوع بیمه بافندگان اشاره کرد و گفت: در سالهای گذشته بخشی از بافندگان واقعی تحت پوشش بیمه تأمین اجتماعی قرار گرفتند، اما به دلیل تأمین نشدن سهم دولت، این روند ادامه پیدا نکرد.
وی افزود: با پیگیریهای انجام شده، بخشی از بافندگان از طریق صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستاییان و عشایر بیمه شدهاند و اکنون بیش از 24 تا 25 هزار بافنده واقعی استان تحت پوشش این صندوق قرار دارند.
مدیرکل صمت با تأکید بر اینکه این میزان حمایت کافی نیست، عنوان کرد: بافندگان باید از خدمات کامل بیمهای، بهویژه بیمه درمان، برخوردار شوند و در همین راستا از نمایندگان مردم استان در مجلس شورای اسلامی، مسئولان سازمان تأمین اجتماعی و مدیران ملی درخواست میکنیم اعتبارات لازم برای بیمه کامل بافندگان را فراهم کنند.
فرش کرمانشاه؛ برندی جهانی که نیازمند حمایت بیشتر است
باقرخانی با بیان اینکه فرشبافی از مشاغل سخت و زیانآور محسوب میشود، گفت: کسانی که ساعتهای طولانی پشت دار قالی فعالیت میکنند، شایسته حمایت همهجانبه هستند.
وی با اشاره به ثبت جهانی دو برند فرش استان کرمانشاه افزود: این موضوع افتخار بزرگی برای استان است، اما در عین حال باید برای حفظ این جایگاه و معرفی هرچه بهتر سایر برندهای فرش کرمانشاه نیز برنامهریزی شود.
مدیرکل صمت ابراز امیدواری کرد با همکاری دولت، مجلس، بانکها و سرمایهگذاران بخش خصوصی، زمینه رونق هرچه بیشتر صنعت فرش دستباف استان فراهم شود تا بافندگان با آرامش، انگیزه و رضایت بیشتری به فعالیت خود ادامه دهند.
آنچه از سخنان فعالان صنعت فرش و مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان کرمانشاه برمیآید، این است که مهمترین چالش امروز این هنر-صنعت، کمبود سرمایه در گردش و ضعف حمایتهای مالی است. اگرچه دولت و اداره کل صمت بخشی از حمایتها را دنبال میکنند، اما تداوم حیات و توسعه صنعت فرش کرمانشاه بدون مشارکت مؤثر شبکه بانکی، سرمایهگذاران بخش خصوصی و تقویت پوشش بیمهای بافندگان امکانپذیر نخواهد بود.
فرش کرمانشاه که امروز با ثبت جهانی برخی برندهای خود نام استان را در بازارهای بینالمللی مطرح کرده است، برای حفظ این جایگاه و تبدیل شدن به موتور محرک اشتغال و صادرات، بیش از هر چیز به حمایت هدفمند و برنامهریزی بلندمدت نیاز دارد.