شمارش معکوس برای ثبت جهانی آسبادهای ایران

به گزارش بخش استان‌ها در وبانگاه به نقل از خبرگزاری تسنیم از بیرجند، محمد فرهادی امروز در نشست بررسی روند ثبت جهانی آسبادهای استان اظهار داشت: پرونده ثبت جهانی آسبادهای ایران با مشارکت سه استان خراسان جنوبی، خراسان رضوی و سیستان و بلوچستان در حال پیگیری است و هرچند افغانستان نیز در این میراث فرهنگی سهیم است، اما بخش عمده فرآیند ثبت جهانی در ایران انجام می‌شود.

وی با اشاره به تصمیمات نشست مشترک مشهد افزود: تمامی اقدامات مورد نیاز باید تا دی‌ماه امسال به پایان برسد و فرصت دیگری برای تکمیل این پرونده وجود ندارد.

معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار خراسان جنوبی، تسریع در تکمیل پرونده ثبت جهانی را اولویت نخست دستگاه‌های اجرایی دانست و گفت: تمامی نهادهای مسئول موظف هستند با همکاری وزارت میراث فرهنگی، استانداری‌ها و سایر دستگاه‌های مرتبط، الزامات فنی و توصیه‌های شورای بین‌المللی بناها و محوطه‌ها (ایکوموس) را به طور کامل اجرا کنند.

فرهادی از تشکیل کمیته‌های راهبری ثبت جهانی آسبادها در استان‌ها خبر داد و بیان کرد: مستندسازی فنی آسبادها بر عهده اداره‌کل میراث فرهنگی و وزارتخانه، مطالعات تطبیقی بین‌المللی بر عهده خراسان رضوی، مطالعات مردم‌شناسی بر عهده خراسان جنوبی و مطالعات تخصصی تکمیلی بر عهده سیستان و بلوچستان قرار گرفته است.

وی با تأکید بر ضرورت ساماندهی عرصه و حریم آسبادها اظهار کرد: شهرداری‌ها، اداره‌کل راه و شهرسازی، بنیاد مسکن، منابع طبیعی، شرکت‌های خدمات‌رسان و سایر دستگاه‌های مرتبط باید برای رفع معارضات و ساماندهی محدوده این آثار همکاری کامل داشته باشند.

معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار خراسان جنوبی با بیان اینکه ثبت جهانی تنها کسب یک عنوان نیست، تصریح کرد: هدف اصلی از این اقدام، رونق گردشگری، ایجاد اشتغال، افزایش درآمد مردم و تبدیل ظرفیت‌های تاریخی به فرصت‌های اقتصادی است.

فرهادی مشارکت مردم را از مهم‌ترین الزامات موفقیت این پرونده دانست و گفت: باید نگرانی مالکان املاک واقع در عرصه و حریم آسبادها برطرف شود تا آنان از مزایای اقتصادی، افزایش ارزش املاک و توسعه گردشگری ناشی از ثبت جهانی بهره‌مند شوند.

وی همچنین با اشاره به جایگاه گردشگری در سند آمایش سرزمین خراسان جنوبی، خاطرنشان کرد: گردشگری در کنار معدن از محورهای اصلی توسعه استان است و همه مدیران باید با پیگیری مستمر و خارج از روال عادی اداری، روند ثبت جهانی آسبادهای ایران را دنبال کنند.

خراسان جنوبی محور پرونده ثبت جهانی آسبادها

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان جنوبی نیز در این نشست گفت: پرونده ثبت جهانی آسبادهای ایران نزدیک به هفت سال است که در دستور کار قرار دارد و اکنون با توجه به فرصت محدود باقی‌مانده، همکاری همه دستگاه‌های اجرایی برای تکمیل این پرونده ضروری است.

سید احمد برآبادی افزود: مطالعات باستان‌شناسی، مستندسازی، نقشه‌برداری، فتوگرامتری، مطالعات مردم‌شناسی و اجتماعی میان سه استان تقسیم شده و بخشی از آسبادهای افغانستان نیز در قالب مطالعات این پرونده بررسی خواهد شد.

وی آسبادها را از مهم‌ترین میراث صنعتی ایران دانست و اظهار کرد: ارزش جهانی این آثار به دلیل خاستگاه ایرانی این فناوری و نقش آن در گسترش آسیاب‌های بادی در جهان است.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان جنوبی با اشاره به معرفی 10 آسباد شاخص استان برای ثبت جهانی، گفت: مهم‌ترین نیاز کنونی، مرمت، بازسازی و راه‌اندازی این بناهاست؛ چراکه در حال حاضر هیچ آسباد فعالی که چرخه کامل آسیاب کردن گندم را انجام دهد، در خراسان جنوبی وجود ندارد.

برآبادی بر استفاده از ظرفیت اعتبارات ملی، نشان‌دار کردن مالیات، مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها و مشارکت بخش خصوصی برای تأمین منابع مالی این پروژه تأکید کرد و افزود: آزادسازی عرصه و حریم آسبادها، ساماندهی منظر، تأمین زیرساخت‌ها و جلب مشارکت مردم از مهم‌ترین پیش‌شرط‌های ثبت جهانی این آثار است.

استان خراسان جنوبی با بیش از 310 آسباد تاریخی و در اختیار داشتن بیش از 75 درصد آسبادهای کشور، مهم‌ترین کانون این میراث ارزشمند در ایران به شمار می‌رود و نقش محوری در پرونده ثبت جهانی آسبادهای ایران دارد.