استفاده از ضایعات کشاورزی؛ راهکاری برای کاهش وابستگی به نهادههای دامی وارداتی
به گزارش بخش اقتصاد وبانگاه بر اساس دادههای خبری منتشر شده در باشگاه خبرنگاران جوان، حسن خمیسآبادی، رئیس موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، یکی از چالشهای اساسی در بخش دامپروری را تامین نهادههای دامی و هزینههای بالای واردات آنها دانست. وی افزود که با توجه به نوسانات نرخ ارز، فشار مضاعفی بر دامداران وارد میشود. در همین راستا، این موسسه با همکاری دیگر مراکز تحقیقاتی، به دنبال توسعه راهکارهای جایگزین برای کاهش وابستگی به نهادههای وارداتی است.
خمیسآبادی، استفاده از ضایعات و پسماندهای کشاورزی در تغذیه دام را یکی از راهکارهای کلیدی معرفی کرد. این ضایعات شامل کاه و کلش، بقایای زراعی و برخی پسماندهای حاصل از برداشت محصولاتی مانند سیبزمینی و گوجهفرنگی میشود. با توجه به نوع و زمان برداشت محصول، این مواد پس از بررسی ارزش غذایی و فرمولهسازی جیره متناسب با انواع دام و شرایط فیزیولوژیک آنها، قابلیت ورود به جیره دام را پیدا میکنند.
وی با اشاره به ظرفیت بالای تولید پسماندهای کشاورزی در کشور، آماری را ارائه داد: نیاز سالانه دام و طیور کشور حدود ۴۷ میلیون تن ماده خشک است، در حالی که سالانه ۸۰ میلیون تن ماده خشک پسماند کشاورزی تولید میشود. بخش قابل توجهی از این پسماندها، با فرآوری و جیرهنویسی مناسب، میتوانند در تغذیه دام مورد استفاده قرار گیرند.
همچنین، توسعه علوفههای کمآببر به عنوان یکی دیگر از رویکردهای موسسه تحقیقات علوم دامی کشور مطرح شد. استفاده از علوفههای زمستانه و گیاهانی با نیاز آبی کمتر، در راستای کاهش مصرف آب و تضمین تامین پایدار علوفه در حال پیگیری است. در ایستگاه تحقیقاتی گاودشت، فعالیتهای آزمایشی در زمینه تامین علوفه و دامپروری با تمرکز بر محصولاتی مانند تریتیکاله و سورگوم در جریان است.
خمیسآبادی افزود که ارقام مختلف سورگوم وارد جیره دام شدهاند. این گیاه علاوه بر نیاز آبی اندک، قابلیت چندچین دارد و قادر به تولید زیستتوده علوفهای بالا است که میتواند بخش مهمی از نیاز علوفهای دامداران را مرتفع سازد. وی در پایان بر ضرورت استفاده از مکملهای مناسب در جیره دام تاکید کرد و بیان داشت که با برنامهریزی دقیق و استفاده از مکملها برای جبران کمبود پروتئین یا انرژی در خوراکهای جایگزین، میتوان بخشی از نهادههای مورد نیاز دام را با منابع داخلی تامین کرد. این امر از نظر اقتصادی نیز باید با در نظر گرفتن شرایط تولید و هزینههای دامداران مورد ارزیابی قرار گیرد.