2 مخاطره آب و هوایی در شمال/ سامانه بارشی مازندران را درگیر می‌کند
مازندران به دلیل برخورداری از مناطق جلگه‌ای، مسیرهای رودخانه‌ای، زیرگذرها و معابر شهری در کنار مناطق کوهستانی و محورهای ارتباطی پرتردد، همواره در زمان فعالیت سامانه‌های بارشی نیازمند آمادگی همزمان دستگاه‌های مختلف است؛ چراکه بارش‌های مقطعی و رگباری می‌تواند در مدت کوتاهی موجب افزایش روان‌آب، آبگرفتگی معابر و تغییر شرایط رودخانه‌ها و مسیل‌ها شود.
در همین راستا، حسینعلی محمدی شیرکلائی، مدیرکل مدیریت بحران استانداری مازندران، با اعلام فعال شدن سامانه بارشی در سطح استان، دستور آماده‌باش کامل تمامی دستگاه‌های امدادی و نیروهای عملیاتی را صادر کرد و خواستار رصد مستمر شرایط جوی و آمادگی تجهیزات در نقاط مختلف استان شد.
هشدار مدیریت بحران برای چندین مخاطره همزمان
محمدی شیرکلائی با هشدار درباره مخاطرات احتمالی این سامانه اظهار داشت: بر اساس پیش‌بینی‌ها، فعالیت سامانه بارشی از شب شنبه 11 مهرماه آغاز می‌شود و تا عصر یکشنبه 12 مهرماه ادامه خواهد داشت و در این مدت دستگاه‌های مسئول باید با آمادگی کامل در میدان باشند.
وی یکی از مخاطرات مورد انتظار را آبگرفتگی معابر و زیرگذرها عنوان کرد؛ مسئله‌ای که در زمان بارش‌های شدید می‌تواند موجب اختلال در تردد شهری و جاده‌ای شود و ضرورت پایش مستمر نقاط مستعد آبگرفتگی را دوچندان می‌کند.
مدیرکل مدیریت بحران مازندران همچنین نسبت به بالا آمدن سطح آب رودخانه‌ها و جاری شدن روان‌آب‌ها هشدار داد و تأکید کرد شرایط رودخانه‌ها و مسیل‌ها باید به صورت مستمر مورد رصد قرار گیرد.
در کنار این موارد، احتمال وقوع صاعقه نیز از دیگر مخاطرات این سامانه اعلام شده است؛ موضوعی که ضرورت توجه شهروندان، به‌ویژه در مناطق باز، کوهستانی و در زمان فعالیت هسته‌های بارشی را افزایش می‌دهد.
آماده‌باش فرمانداران و دستگاه‌های عملیاتی
مدیریت بحران مازندران از فرمانداران شهرستان‌های استان خواسته است همزمان با ورود سامانه بارشی، وضعیت جوی و هیدرولوژیکی حوزه‌های تحت مدیریت خود را به شکل لحظه‌ای و مستمر پایش کنند و نسبت به آماده‌باش حداکثری نیروها اقدام شود.
بر این اساس، آماده‌سازی ماشین‌آلات امدادی، تجهیزات پشتیبان و امکانات مورد نیاز برای واکنش سریع در دستور کار دستگاه‌های مسئول قرار گرفته است تا در صورت بروز حادثه، امکان مداخله سریع و جلوگیری از گسترش خسارت‌ها فراهم باشد.
اهمیت این آماده‌باش زمانی بیشتر می‌شود که یک سامانه بارشی می‌تواند در نقاط مختلف استان آثار متفاوتی بر جای بگذارد؛ از آبگرفتگی معابر شهری و اختلال در تردد گرفته تا افزایش روان‌آب‌ها و بالا آمدن سطح رودخانه‌ها در مناطق پایین‌دست و همچنین ریزش سنگ در محورهای کوهستانی.
هشدار برای محورهای کوهستانی؛ احتمال سقوط سنگ
یکی دیگر از هشدارهای مدیریت بحران مازندران به مناطق کوهستانی مربوط می‌شود. محمدی شیرکلائی نسبت به احتمال سقوط سنگ در مناطق کوهستانی هشدار داده و بر ضرورت پایش این مناطق تأکید کرده است.
بارش در مناطق کوهستانی علاوه بر ایجاد روان‌آب، می‌تواند شرایط دامنه‌ها و مسیرهای مستعد ریزش را تحت تأثیر قرار دهد؛ از این رو آماده‌باش نیروهای راهداری و امدادی و رصد مستمر محورهای کوهستانی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.
در چنین شرایطی، اطلاع از وضعیت مسیرها پیش از تردد، توجه به هشدارهای رسمی و پرهیز از توقف در نقاط مستعد ریزش و حاشیه رودخانه‌ها می‌تواند در کاهش مخاطرات مؤثر باشد.
سازه‌های سست نیز در معرض خطرند
مدیریت بحران استان همچنین درباره احتمال بروز خسارت به سازه‌های کم‌مقاوم و سست‌بنیان هشدار داده است. این موضوع به‌ویژه در زمان وزش باد همراه با بارش و تشدید شرایط جوی می‌تواند اهمیت بیشتری پیدا کند.
از همین رو، دستگاه‌های اجرایی و فرمانداری‌ها موظف شده‌اند ضمن پایش شرایط، آمادگی لازم برای واکنش به حوادث احتمالی را داشته باشند و اطلاع‌رسانی به موقع به ساکنان مناطق پرخطر را در اولویت قرار دهند.
اطلاع‌رسانی به مردم
در کنار آماده‌باش تجهیزات و نیروهای عملیاتی، یکی از محورهای مورد تأکید مدیریت بحران مازندران، اطلاع‌رسانی دقیق و به‌موقع به شهروندان است.
محمدی شیرکلائی تأکید کرده است که دستگاه‌های اجرایی باید در طول فعالیت سامانه، شهروندان و ساکنان مناطق پرخطر را نسبت به مخاطرات احتمالی آگاه کنند.
این اطلاع‌رسانی باید متناسب با شرایط هر منطقه انجام شود؛ چراکه مخاطرات بارش در همه نقاط استان یکسان نیست و در برخی مناطق احتمال آبگرفتگی و روان‌آب، در مناطق دیگر خطر بالا آمدن رودخانه‌ها و در نواحی کوهستانی نیز احتمال ریزش سنگ و اختلال در تردد بیشتر است.
چند توصیه مهم برای زمان فعالیت سامانه بارشی
با توجه به مخاطرات اعلام‌شده، در زمان فعالیت سامانه بارشی، پرهیز از تردد غیرضروری در مناطق مستعد آبگرفتگی و سیلاب، خودداری از توقف و اسکان در حریم رودخانه‌ها و مسیل‌ها، توجه به هشدارهای رسمی، احتیاط در تردد از محورهای کوهستانی و پرهیز از قرار گرفتن در فضای باز هنگام وقوع صاعقه از جمله مواردی است که می‌تواند به کاهش احتمال وقوع حادثه کمک کند.
از سوی دیگر، دستگاه‌های امدادی و خدماتی نیز باید با توجه به پیش‌بینی مخاطرات، ماشین‌آلات و تجهیزات خود را در نقاط حساس و حادثه‌خیز در آماده‌باش نگه دارند تا در صورت وقوع حادثه، زمان واکنش به حداقل برسد.
مازندران در انتظار یک سامانه بارشی کوتاه اما پرمخاطره
بر اساس اعلام مدیریت بحران مازندران، سامانه جدید بارشی قرار نیست مدت طولانی در استان فعال باشد و بازه فعالیت آن از شب شنبه 11 مهرماه تا عصر یکشنبه 12 مهرماه پیش‌بینی شده است؛ اما کوتاه بودن زمان فعالیت سامانه به معنای بی‌اهمیت بودن مخاطرات آن نیست.
آبگرفتگی معابر و زیرگذرها، بالا آمدن سطح آب رودخانه‌ها، جاری شدن روان‌آب، صاعقه، سقوط سنگ در مناطق کوهستانی و احتمال خسارت به سازه‌های کم‌مقاوم، مجموعه مخاطراتی است که مدیریت بحران استان برای آن اعلام آماده‌باش کرده است.
اکنون مهم‌ترین موضوع، پایش لحظه‌ای شرایط، آمادگی تجهیزات و نیروهای عملیاتی و انتقال سریع هشدارها به مردم است؛ سه مؤلفه‌ای که می‌تواند در زمان وقوع حوادث احتمالی، از تبدیل یک رخداد جوی به بحران گسترده جلوگیری کند.