تابآوری جامعه ایران؛ نقشی نهادینهشده در دل سوانح

به گزارش بخش اقتصاد وبانگاه بر اساس دادههای خبری منتشر شده در باشگاه خبرنگاران جوان، مهدی زارع، رئیس پژوهشکده زلزلهشناسی و استاد پژوهشگاه بینالمللی زلزلهشناسی و مهندسی زلزله، در برنامه رادیویی «اقتصاد» با بیان اینکه رویکرد جامعه بینالمللی به کاهش ریسک سوانح در چهار دهه اخیر رو به مدرنیته شدن بوده است، تصریح کرد که تحولات متعددی در این زمینه در سراسر جهان رخ داده است.
این زلزلهشناس برجسته، یکی از مهمترین تحولات را افزایش چشمگیر توجه به مفهوم «تابآوری» در برابر مخاطرات و سوانح عنوان کرد. او همچنین به این نکته اشاره کرد که مدیریت ریسک سوانح باید به صورت فراگیر و برای تمامی انواع مخاطرات طراحی و اجرا شود.
زارع با اشاره به کشورهای پیشرو در این حوزه مانند آلمان، انگلیس و فرانسه، بیان داشت که این کشورها تلاش میکنند تا تمامی سیستمهای خود را به گونهای تنظیم کنند که توانایی پاسخگویی به طیف وسیعی از مخاطرات، از جمله زلزله، سیل، جنگ و حملات تروریستی را داشته باشند؛ به عنوان مثال، سامانههای هشدارشان باید قابلیت هشداردهی برای هر یک از این رویدادها را فراهم کند.
وی در ادامه، جامعه و کشور ایران را به عنوان نمونهای بارز از تابآوری در مواجهه با مخاطرات مختلف معرفی کرد. زارع خاطرنشان ساخت که علیرغم پیشبینیهای تحلیلگران مبنی بر فروپاشی نظام ایران به دلیل تحریمها، تجاوزات نظامی و ساختار حکومتی، دادههای واقعی نشاندهنده تابآوری بسیار بالای جامعه و کشور است.
این استاد پژوهشگاه بینالمللی زلزلهشناسی، دلیل این تابآوری را تجربهاندوزی جامعه ایرانی در مواجهه با مخاطرات مختلف دانست و افزود: کشور تاکنون آسیبهای بسیاری از سوانحی چون زلزله، سیل و جنگ دیده است، اما این تجربیات به مرور زمان به نهادینهسازی راهکارهای جایگزین برای افزایش تابآوری در جامعه کمک کرده است.
زارع به شعار روز جهانی سوانح در سال ۲۰۲۶ اشاره کرد که «تابآوری از خانه آغاز میشود» و تاکید کرد که ایرانیها به طور نمادین ملتی هستند که مفهوم تابآوری خانگی را به خوبی درک کردهاند و جوامع محلی نیز نقش بسزایی در مواجهه با سیل، زلزله و حتی جنگ ایفا کردهاند.
وی ضمن ابراز تاسف از بالا بودن آسیبها در هنگام وقوع مخاطرات در کشور، تاکید کرد که موفقیت در زمینه سوانح و مخاطرات زمانی محقق میشود که آسیبهای وارده به کشور و مردم به حداقل برسد. وی در پایان ابراز امیدواری کرد که ایرانیها با قدرت و قوت هرچه تمامتر در مسیر افزایش تابآوری گام برداشته و به نقطه مطلوب دست یابند.