اسماعیل سقاب اصفهانی، رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی، اعلام کرد که چالش اصلی در حوزه بهینه‌سازی مصرف انرژی، کمبود فناوری نیست، بلکه نیازمند سیاست‌گذاری برای افزایش تقاضا جهت استفاده از خدمات دانش‌بنیان هستیم.

اسماعیل سقاب اصفهانی، رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی، در مراسم امضای تفاهم‌نامه با معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری و صندوق نوآوری و شکوفایی، اظهار داشت که این سازمان بر اساس ماده ۴۶ قانون برنامه هفتم پیشرفت تشکیل شده و وظیفه سیاست‌گذاری، تنظیم‌گری و نظارت را بر عهده خواهد داشت.

وی افزود که رویکرد این سازمان، ایجاد ساختارهای موازی نیست، بلکه استفاده و یکپارچه‌سازی ظرفیت‌های موجود کشور برای مدیریت و بهینه‌سازی مصرف انرژی است.

سقاب اصفهانی با اشاره به عملکرد قابل قبول کشور در تولید انرژی علیرغم تحریم‌ها و دستیابی به فناوری‌های کم‌نظیر در برخی حوزه‌ها، تأکید کرد که در حوزه مصرف انرژی عملکرد مطلوبی نداشته‌ایم.

وی با بیان اینکه شاخص شدت انرژی در سال ۱۳۷۹ مورد توجه قرار گرفت و بر کاهش آن تأکید شد، اما روند رشد کنونی این شاخص نشان‌دهنده مشکلات جدی در مصرف انرژی است.

رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی ادامه داد که این مشکلات محدود به یک بخش نیست و حوزه‌های اقتصادی، مسکونی و حمل‌ونقل را در برمی‌گیرد و نیازمند همکاری همه‌جانبه است.

اصلاح مصرف انرژی با یک سیاست منفرد امکان‌پذیر نیست و باید برنامه‌های مکمل هم‌زمان اجرا شود، که شامل ارتقای فناوری، تغییر در خدمات، محصولات، راندمان تولید، فرهنگ‌سازی، الگوسازی مصرف و نظام قیمت‌گذاری است.

تجربه نشان داده است که تمرکز بر یک بخش نتیجه مطلوب را حاصل نمی‌کند، اما اقدامات ترکیبی و هماهنگ نتایج بهتری به همراه داشته است؛ در سیاست‌های کلی نظام نیز بر ضرورت اصلاحات انرژی و مدیریت مصرف از طریق اقدامات متوازن تأکید شده است.

سقاب اصفهانی با اشاره به نقش فناوری‌های نوین و خدمات دانش‌بنیان در کاهش مصرف انرژی، پرسش در خصوص کمبود نیروی انسانی متخصص و توان فناورانه را رد کرد و گفت که جوانان متخصص کشور توانسته‌اند به فناوری‌های جدید دست یابند.

وی مشکل اصلی را در سمت تقاضای فناوری دانست و افزود که با وجود تلاش‌های گسترده در معاونت علمی و سایر بخش‌ها، نتوانسته‌ایم سیاست‌هایی برای تحریک تقاضا جهت استفاده از این خدمات و فناوری‌ها طراحی کنیم.

هدف اصلی تفاهم‌نامه منعقد شده با معاونت علمی و صندوق نوآوری و شکوفایی، تحریک تقاضا برای خدمات دانش‌بنیان و فناوری‌های جدید با هدف کاهش مصرف و افزایش بهره‌وری انرژی است.

این سه مجموعه با استفاده از ظرفیت‌های موجود و افزایش هم‌افزایی، زمینه توسعه خدمات دانش‌بنیان را فراهم می‌کنند تا مصرف انرژی کاهش یابد و بهره‌وری افزایش پیدا کند.

وی این رویکرد را نگاهی جدید به مدیریت مسئله انرژی در کشور خواند و تلاش برای تحقق آن با هماهنگی میان دستگاه‌ها را مورد تأکید قرار داد.

سقاب اصفهانی بر ضرورت ایجاد انگیزه اقتصادی برای استفاده از فناوری‌های جدید تأکید کرد و گفت که سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی از ظرفیت سیاست‌گذاری، نظارت و صدور گواهی‌های صرفه‌جویی برخوردار است.

معاونت علمی نیز می‌تواند با استفاده از ظرفیت‌های سیاست‌گذاری و ارتباط با شرکت‌های دانش‌بنیان، پیام همکاری را به فعالان این حوزه منتقل کند تا دستگاه‌های مصرف‌کننده انرژی بتوانند به فناوری‌های جدید دسترسی داشته و انگیزه اقتصادی برای استفاده از آن‌ها پیدا کنند.

وی تصریح کرد که هدف این همکاری، تدوین و اجرای سیاست‌هایی است که هم دسترسی به فناوری‌های جدید را تسهیل کند و هم استفاده از آن‌ها را اقتصادی‌تر سازد.

تفاهم‌نامه نباید صرفاً تشریفاتی باشد و نتیجه همکاری‌ها باید به اقدامات عملیاتی منجر شود. انتظار می‌رود پس از شش ماه، گزارشی از میزان تقاضا برای خدمات دانش‌بنیان و افزایش بهره‌وری انرژی ارائه شود.

دبیرخانه‌ای در معاونت علمی برای پیگیری این موضوع پیش‌بینی شده است تا گزارش‌های دوره‌ای از روند اجرای برنامه‌ها تهیه و ارائه شود.

انتظار می‌رود سازوکارهای جدید، انگیزه بیشتری برای حضور دستگاه‌های فعال در حوزه مصرف انرژی در نمایشگاه‌های دانش‌بنیان ایجاد کند و آن‌ها را به متقاضیان واقعی این خدمات تبدیل سازد.

سقاب اصفهانی با اشاره به ظرفیت گسترده کشور برای توسعه خدمات دانش‌بنیان در حوزه انرژی، حجم بالای اتلاف و هدررفت انرژی را فرصتی برای جمع‌آوری منابع و تبدیل آن‌ها به ارزش افزوده و رشد اقتصادی دانست.

وی دامنه این فرصت‌ها را گسترده خواند و مواردی چون شناسایی و جمع‌آوری گازهای فلر، تشخیص هدررفت در خطوط زیرزمینی، بهینه‌سازی بخاری‌ها، تجهیزات صنعتی، موتور خودرو و توسعه وسایل نقلیه برقی را از جمله زمینه‌های شکل‌گیری خدمات و فناوری‌های جدید برشمرد.

او ابراز امیدواری کرد که با حمایت رئیس‌جمهور، تلاش‌های معاونت علمی و همکاری دستگاه‌های مسئول، بخشی از این برنامه‌ها اجرایی شده و رویکرد جدیدی در مدیریت مصرف انرژی و توسعه خدمات دانش‌بنیان فراهم آید.

©‌ وبانگاه، باشگاه خبرنگاران جوان