به گزارش بخش بین‌الملل وبانگاه بر اساس داده های خبری منتشر شده در خبرگزاری مهر، از آغاز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، نه تنها اهداف اعلامی این عملیات محقق نشد، بلکه به اذعان مقامات غربی و رسانه‌های آمریکایی، بن‌بست راهبردی و شکست‌های میدانی و سیاسی بر متجاوزان تحمیل شده است. این جنگ با حملات گسترده و کشتار غیرنظامیان، ابعاد انسانی، امنیتی و اقتصادی گسترده‌ای یافته و واکنش‌های متفاوتی را در رسانه‌های بین‌المللی برانگیخته است.

رسانه‌های جهان هر یک با رویکردهای خاص خود، تلاش کرده‌اند روایت این جنگ را شکل دهند. بررسی این بازتاب‌ها تصویری روشن‌تر از وضعیت واقعی جنگ و چشم‌انداز آن ارائه می‌دهد.

وال‌استریت ژورنال در یادداشتی نوشت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، با توجه به دو سال باقیمانده از دوره ریاست جمهوری‌اش، بهترین فرصت را برای پایان دادن به جنگ ایران با نتیجه‌ای مطلوب می‌بیند، اما این امر نیازمند صبر و ایستادگی در برابر منتقدان است. این روزنامه همچنین اشاره کرد که افکار عمومی به دلیل ابهام هدف، طولانی شدن جنگ و هزینه‌های انرژی ناراضی هستند، اما ترامپ فرصت دارد با کسب نتایج مطلوب، هزینه‌های سیاسی این جنگ را توجیه کند. یادداشت وال‌استریت ژورنال، کنار گذاشتن جی‌دی ونس از مذاکره را گامی مثبت دانسته و کاهش بهای بنزین را نیز ذکر کرده است. با این حال، ایران بر پایان محاصره، تحریم‌ها و آزادسازی دارایی‌هایش پیش از هرگونه مذاکره هسته‌ای تأکید دارد. نویسندگان این یادداشت معتقدند ترامپ باید اهداف و راهبرد خود را روشن‌تر توضیح دهد و میراث او به مهار ایران یا قوی‌تر شدن آن بستگی دارد.

فوربس نیز در یادداشتی به قلم ویلیام هارتونگ، معاون رئیس‌جمهور آمریکا را دلیل اصلی شکست سنگین جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای دانست و به نظرسنجی مؤسسه امور جهانی استناد کرد که نشان می‌دهد ۴۴ درصد رأی‌دهندگان تمایل کمتری به نامزد حامی جنگ داشتند، در حالی که تنها ۱۳ درصد احتمال بیشتری داشتند چنین نامزدی را انتخاب کنند. این نشریه بیان داشت که نگرانی اصلی بسیاری از رأی‌دهندگان، بهای بنزین و مواد غذایی بوده است، نه پیامدهای انسانی و زیست‌محیطی جنگ یا شرایط نظامیان آمریکایی. دولت آمریکا برای سال آینده ۱.۵ تریلیون دلار بودجه وزارت دفاع درخواست کرده که سی برابر برآورد رسمی هزینه جنگ ایران است. فوربس ضمن اشاره به اینکه بودجه پیشنهادی حتی با کاهش ۳۰۰ میلیارد دلاری نیز ۲۰ درصد بیشتر از سال جاری خواهد بود، بخش بزرگی از آن را صرف جنگ‌های ناسنجیده، سامانه‌های تسلیحاتی ناکارآمد و پرداخت‌های اضافی به پیمانکاران دانست و مدیریت بهتر را موجب صرفه‌جویی ده‌ها میلیارد دلار در سال عنوان کرد.

ام‌اس‌ان در گزارشی به قلم جک فیتزپاتریک نوشت که دموکرات‌ها پس از پیروزی در انتخابات، بر سر چگونگی استفاده از اهرم بودجه برای پایان دادن به جنگ ایران دچار اختلاف شده‌اند. چاک شومر، رهبر اقلیت سنا، خواهان پایان جنگ و استفاده از قدرت مالی برای این منظور است، اما از گنجاندن صریح بند پایان خصومت در لایحه بودجه خودداری کرده است. در مقابل، گروهی رو به رشد از دموکرات‌ها از جمله کریس ون هولن، مایکل بنت، برنی سندرز و تامی داکورث خواستار بندی برای منع دولت ترامپ از استفاده بودجه تخصیص‌یافته برای ادامه جنگ هستند. ون هولن این نزاع بودجه را بخشی از رقابت رهبری در سنا دانسته و با توجه به مهلت تأمین بودجه دولت در ۱۱ دسامبر و خطر تعطیلی آن، برخی دموکرات‌ها امیدوارند پنتاگون طرحی برای پایان عملیات رزمی ارائه دهد. ریچارد بلومنتال از حذف بودجه جنگ حمایت کرده اما خواستار حفظ بودجه سلاح‌های پدافندی است. تیم کین نیز با توجه به نادیده گرفتن قطعنامه‌های اختیارات جنگ توسط ترامپ، استفاده از اهرم بودجه را تنها گزینه باقی‌مانده دانسته است. با این حال، جمهوری‌خواهان با هرگونه محدودیت مخالف بوده و جان تون خواستار بودجه بدون شرط است.

مدرن دیپلماسی در تحلیلی اعلام کرد که پس از نزدیک به نُه ماه جنگ، آمریکا و ایران در بن‌بستی گرفتار شده‌اند که هر دو طرف گمان می‌کنند می‌توانند بیشتر از دیگری مقاومت کنند. دونالد ترامپ به جای از سرگیری حملات نظامی، بر محاصره دریایی و تحریم‌های اقتصادی تکیه کرده است، زیرا معتقد است حملات تازه وضعیت را تغییر نمی‌دهد و می‌تواند به تلافی ایران علیه زیرساخت‌های نفتی خلیج فارس منجر شود. در مقابل، رهبران ایران از ناکامی‌های سیاسی اخیر دولت ترامپ و بنیامین نتانیاهو دلگرم شده و شروط خود را سخت‌تر کرده‌اند و انتظار دارند آمریکا نخستین گام را بردارد. ایران آمادگی مذاکره را اعلام کرده و با میانجی‌های عمان و قطر دیدار می‌کند، اما واشنگتن را به تلاش برای وادار کردن خود به تسلیم متهم می‌سازد. کارشناسان معتقدند انتظارات دو طرف واقع‌بینانه نیست؛ خواسته‌های آمریکا برای ایران پرهزینه و شروط ایران برای واشنگتن از نظر سیاسی غیرقابل اجراست. برخی مقام‌های اروپایی نیز اقدام‌های نظامی آمریکا را نتیجه معکوس داده و باعث تقویت ایران و پیچیده‌تر شدن مسئله هسته‌ای دانسته‌اند. همچنین گزارش شده که بخشی از اورانیوم غنی‌شده ایران ممکن است در اعماق زمین پنهان باشد و تهران تا ادامه خصومت‌ها اجازه بازگشت بازرسان را نمی‌دهد.

واشنگتن گزینه‌های تشدید تنش، مذاکره، تسلیم یا ادامه فشار اقتصادی را بررسی می‌کند و فعلاً بر فشار اقتصادی متمرکز شده است. مارکو روبیو گفته است فشار پایدار همراه با تلاش برای توافق متوازن ادامه می‌یابد و گزینه نظامی نیز در صورت تسلیم نشدن ایران روی میز باقی می‌ماند. کشورهای خلیج فارس هشدار داده‌اند که اقدام نظامی تازه می‌تواند به تلافی ایران علیه زیرساخت‌های آنها بینجامد و با این حمله مخالفت کرده‌اند. اختلاف اصلی بر سر ترتیب اقدام‌هاست؛ ایران برداشتن فوری محاصره و آزادسازی دارایی‌های مسدود را پیش از مذاکرات جدی می‌خواهد و آمریکا تعهدهای متقابل. در پایان این تحلیل آمده است که اگر محاصره دریایی ادامه یابد، ایران ممکن است ناچار به تشدید اقدام‌ها شود، زیرا تحمل فشار بی‌پایان برایش دشوار است.

یو اس نیوز اند ورلد ریپورت در گزارشی نوشت که قانون‌گذاران دموکرات در جلسه تأیید هونگ کائو، سرپرست وزارت نیروی دریایی آمریکا، او را به «بله‌قربان‌گو» بودن در قبال ترامپ درباره جنگ ایران و کم‌اهمیت جلوه دادن فشار روانی بر ملوانان متهم کردند. این فشارها پس از هشت اقدام به خودکشی در یک ناو هواپیمابر آشکار شد. کائو به برخی پرسش‌های دشوار درباره هزینه محاصره دریایی و خسارت به مقر نیروی دریایی در خاورمیانه پاسخ مستقیم نداد و دفاع او از وضعیت ناوگروه آبراهام لینکلن خشم دموکرات‌ها را برانگیخت. کیرستن جیلیبراند درباره ملوانی که به دریا افتاده بود پرسید و کائو گفت او قصد خودکشی نداشته و از جلیقه نجات استفاده کرده است؛ جیلیبراند پاسخ داد «چه کاری می‌خواست بکند؟ تا گوام شنا کند؟» پاسخ کائو «غیرانسانی» و «ناکافی» خوانده شد. تامی داکورث نیز پرسید آیا او هرگز در برابر پیت هگست درباره جنگ ایستاده است و کائو گفت «این در حیطه اختیارات من نیست»، اما داکورث پاسخ داد «در حیطه اختیارات شما هست» و جنگ را «شکست رهبری ترامپ و موافقت‌های نالایق او» خواند. کائو خود نیز برای تصدی دائم این سمت به معافیت کنگره نیاز دارد، زیرا در ۲۰۲۱ بازنشسته شده و شرط هفت‌ساله را ندارد.

روزنامه کومرسانت روسیه در گزارشی با عنوان «جنگ در سکوت؛ آمریکا و ایران دو ماه است بی‌سروصدا به تبادل حملات ادامه می‌دهند» نوشت که واشنگتن طی دو ماه گذشته تلاش کرده تبادل حملات نظامی با ایران در منطقه خلیج فارس و تنگه هرمز را پنهان نگه دارد تا ادامه درگیری و ناتوانی دولت ترامپ در پایان دادن به جنگ آشکار نشود. به نوشته این روزنامه، از ۱۳ نوامبر دامنه حملات افزایش یافته و ایران مواضع راداری آمریکا در بحرین و اهدافی در کویت را هدف قرار داده است. آمریکا نیز در ۱۷ نوامبر موضع پرتاب موشک در جزیره قشم را بمباران کرد.

کومرسانت با اشاره به حملات ایران به چهار شناور، از جمله یک ابرنفتکش حامل دو میلیون بشکه نفت و یک کشتی حامل گاز، نسبت به گسترش ناامنی دریایی هشدار داد. این روزنامه همچنین به اظهارات معاون وزیر نیروی دریایی آمریکا درباره کاهش ذخایر موشک‌های دوربرد و استفاده مجدد از مهمات تاریخ‌گذشته پرداخت.

روزنامه چاینا دیلی در یادداشتی به قلم لی یانگ با عنوان «خاورمیانه برای امنیت و آشتی به استقلال نیاز دارد» نوشت که تشدید تنش‌های نظامی در منطقه بار دیگر ناکارآمدی برتری نظامی در تأمین امنیت پایدار را آشکار کرده است. این روزنامه تأکید کرد که امنیت خاورمیانه باید بر پایه گفت‌وگو، احترام متقابل و توجه به نگرانی‌های مشروع همه کشورهای منطقه شکل بگیرد. این یادداشت با اشاره به پیامدهای اقتصادی تنش‌ها، به‌ویژه اختلال در تردد کشتی‌ها از تنگه هرمز، افزایش هزینه‌های سوخت و حمل‌ونقل و تشدید تورم در آمریکا را از آثار فرامرزی بحران دانست.

چاینا دیلی با اشاره به ارتباط تحولات ایران با بحران‌های غزه، لبنان، یمن و کشورهای حوزه خلیج فارس، راهکار نظامی را برای حل این مجموعه پیچیده ناکافی ارزیابی کرد. این روزنامه توافق ایران و عربستان در سال ۲۰۲۳ با میانجیگری چین را نمونه‌ای از امکان حل اختلافات از مسیر دیپلماسی دانست و به تلاش‌های اخیر پکن برای کاهش تنش‌ها اشاره کرد. چاینا دیلی در بخش دیگری، خواستار ایجاد منطقه عاری از سلاح هسته‌ای در خاورمیانه شد و با انتقاد از استانداردهای دوگانه، بر ضرورت پیوستن اسرائیل به پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای و نظارت آژانس بر تأسیسات هسته‌ای آن تأکید کرد.

©‌ خبرگزاری مهر