رونمایی از «ظهر آدینه»؛ میراث ماندگار خطبههای آیتالله نورمفیدی
رئیس پژوهشگاه فقه معاصر افزود: این ایام همچنین با سالروز نخستین نماز جمعه در تاریخ اسلام که بنابر برخی نقلها در 16 ربیعالاول پس از هجرت پیامبر اکرم(ص) به مدینه برگزار شد، تقارن دارد؛ نماز جمعهای که پیامبر گرامی اسلام(ص) خود اقامه کردند و در نخستین خطبه آن علاوه بر دعوت به تقوا، بر نیکی به دیگران، مبارزه با کفر و جهاد در راه خدا تأکید شده بود.
وی با بیان اینکه اهمیت نماز جمعه در آموزههای اسلامی بسیار بالاست، تصریح کرد: در روایات آمده است کسی که در نماز جمعه حاضر میشود، پس از آن گویی زندگی تازهای را آغاز کرده و گناهانش بخشیده میشود؛ این موضوع نشاندهنده جایگاه ویژه این فریضه در جامعه اسلامی است.
نورمفیدی با اشاره به فراز و فرودهای تاریخی برگزاری و ثبت خطبههای نماز جمعه گفت: انتشار خطبههای جمعه در طول تاریخ چندان مرسوم نبوده است. از خطبههای پیامبر(ص) گزارشهای محدودی باقی مانده و در نهجالبلاغه نیز از میان خطبههای متعدد حضرت علی(ع)، تنها بخشی به خطبههای نماز جمعه مربوط میشود.
وی ادامه داد: در دوره صفویه نیز شخصیتهایی مانند مرحوم فیض کاشانی که امام جمعه اصفهان بود، برای خطبههای جمعه اهمیت ویژهای قائل بودند و حتی مجموعهای از خطبههای آمادهشده خود را تدوین کرده که امروز به صورت نسخه خطی موجود است.
وی با بیان اینکه پس از انقلاب اسلامی توجه بیشتری به ثبت و انتشار خطبههای نماز جمعه شکل گرفت، اظهار کرد: حدود 15 تا 20 سال پیش ایده تدوین و انتشار خطبههای نماز جمعه آیتالله نورمفیدی مطرح شد، اگرچه ایشان در ابتدا به دلیل روحیه تواضع و پرهیز از توجه به شخصیت خود چندان موافق نبودند، اما با پیگیریهای انجامشده این کار آغاز شد و امروز مجموعه 9 جلدی «ظهر آدینه» منتشر شده است.
رئیس پژوهشگاه فقه معاصر افزود: این مجموعه صرفاً حفظ یک متن یا سخنرانی نیست، بلکه بخشی مهم از تاریخ معاصر این سرزمین و خطه گلستان را روایت میکند؛ زیرا صدای یک عالم و شخصیت اثرگذار در مواجهه با حوادث و مسائل اجتماعی، سیاسی و فرهنگی یک دوره تاریخی را ثبت کرده است.
وی با تأکید بر ارزش پژوهشی این اثر گفت: پژوهشگران علوم سیاسی، جامعهشناسی، علوم ارتباطات، مطالعات دینی و تاریخ معاصر میتوانند از این مجموعه به عنوان یک منبع ارزشمند استفاده کنند و از طریق آن دریابند که یک خطیب در چهار دهه گذشته درباره انسان، عدالت، اخلاق، خانواده، جوانان، اقتصاد، مسئولیت اجتماعی و آینده جامعه چگونه با مردم سخن گفته است.
نورمفیدی با اشاره به ویژگیهای محتوایی خطبههای آیتالله نورمفیدی خاطرنشان کرد: مطالعه این مجموعه نشان میدهد گوینده این سخنان دارای چارچوب فکری مشخص بوده و در طول سالیان متمادی از اصول اعتقادی، اخلاقی و دینی خود فاصله نگرفته است.
وی گفت: در این سخنان هم روحیه انقلابی و جهاد در برابر دشمن دیده میشود و هم انصاف، مدارا و توجه به اخلاق در برخورد با دیگران؛ به گونهای که حتی در نقد مخالفان نیز از مسیر اخلاق و شرع خارج نشده است.
رئیس پژوهشگاه فقه معاصر همچنین از ادامه روند انتشار این آثار خبر داد و گفت: مجموعه خطبههای دهه 70 نیز در دست تدوین است و امیدواریم تا پایان سال جاری منتشر شود.
وی با اشاره به ظرفیتهای تاریخی و علمی استان گلستان افزود: این منطقه در طول تاریخ محل حضور اندیشمندان، فقیهان، مفسران و حکیمان بزرگی بوده که آثار ارزشمندی از آنان در کتابخانهها و گنجینههای خطی باقی مانده است و احیای این میراث علمی باید با جدیت ادامه پیدا کند.
نورمفیدی تأکید کرد: «ظهر آدینه» در ظاهر یک مجموعه برای ثبت خطبههای نماز جمعه است، اما در حقیقت میراثی زنده فکری، اخلاقی و تاریخی است که میتواند زمینه تولید آثار پژوهشی جدید درباره سیره اهل بیت(ع)، نهجالبلاغه، سبک زندگی اسلامی و تحولات اجتماعی معاصر را فراهم کند.