امنیت پایدار در مرز مریوان؛ همکاری ایران و عراق برای مقابله با قاچاق

نوار مرزی مریوان از جمله مناطق مهم مرزی استان کردستان است که به دلیل همجواری با اقلیم کردستان عراق، همواره نیازمند همکاری و هماهنگی مستمر نیروهای مرزی دو کشور است. کنترل ترددها، مقابله با قاچاق و جلوگیری از فعالیتهای غیرقانونی، در کنار تسهیل مبادلات رسمی، از مهمترین موضوعاتی است که در مدیریت این مرزها مورد توجه قرار دارد.
در چنین شرایطی، همکاری میان نیروهای مرزی جمهوری اسلامی ایران و جمهوری عراق میتواند نقش مهمی در پیشگیری از تخلفات و افزایش ضریب امنیت نوار مرزی داشته باشد؛ موضوعی که در سالهای اخیر با برگزاری دیدارهای مشترک و افزایش هماهنگی میان مسئولان مرزی دو طرف دنبال شده است.
دیدار اخیر کلانتران مرزی مریوان و حلبچه نیز در همین چارچوب انجام شد؛ دیداری که علاوه بر گفتوگو درباره مسائل امنیتی و کنترلی، با بازدید مشترک از نوار مرزی و اجرای گشت مرزی همراه بود تا هماهنگی میدانی میان نیروهای دو کشور نیز تقویت شود.
گشت مشترک در نوار مرزی مریوان و حلبچه
در راستای ارتقای سطح همکاریهای مشترک، برقراری نظم و امنیت و تقویت اقدامات کنترلی در نوار مرزی، “سرهنگ علی دریکوند، کلانتر جمهوری اسلامی ایران در منطقه مریوان”، با “سرکوت صالح، کلانتر جمهوری عراق در منطقه حلبچه”، دیدار و گفتوگو کرد.
در جریان این دیدار، دو طرف درباره راهکارهای افزایش همکاری و هماهنگی میان نیروهای مرزی ایران و عراق و همچنین مقابله با فعالیتهای غیرقانونی در مناطق مرزی گفتوگو کردند.
کلانتران مرزی مریوان و حلبچه در ادامه با حضور در نوار مرزی، از بخشهایی از این منطقه بهصورت مشترک بازدید کردند و گشت مرزی مشترک نیز اجرا شد.
در این بازدید، بر ارتقای سطح نظم و امنیت، جلوگیری از ترددهای غیرمجاز و مبارزه با قاچاق در مرزهای دو کشور” تأکید شد.
تداوم چنین تعاملاتی میتواند ضمن افزایش اشراف اطلاعاتی و عملیاتی نیروهای مرزی، زمینه مقابله مؤثرتر با تخلفات و فعالیتهای غیرقانونی را فراهم کند؛ موضوعی که در نهایت امنیت مرزنشینان و فعالان اقتصادی دو سوی مرز را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.
روایت خبرنگار؛ مرز آرام است، اما امنیت اتفاقی نیست
مشاهدات میدانی نوار مرزی مریوان نشان میدهد امنیت در مرز حاصل حضور مستمر و مراقبت شبانهروزی نیروهایی است که در نقاط مختلف مرزی مستقر هستند؛ نیروهایی که بخش قابل توجهی از مأموریت آنان در سکوت و دور از هیاهوی خبری انجام میشود.
در مرز، امنیت فقط به معنای جلوگیری از یک تهدید بزرگ نیست؛ کنترل ترددها، پایش مسیرهای مرزی، مقابله با قاچاق و پیشگیری از ورود و خروجهای غیرمجاز، مجموعه اقداماتی است که در کنار یکدیگر مفهوم امنیت پایدار را شکل میدهد.
آنچه در نوار مرزی مریوان بیش از هر چیز به چشم میآید، “تلاش برای حفظ تعادل میان امنیت و فعالیتهای قانونی اقتصادی و زندگی مردمی” است؛ مرزی که باید هم محل تردد قانونی و رونق اقتصادی باشد و هم در برابر فعالیتهای غیرقانونی و تهدیدهای احتمالی ایمن بماند.
از نگاه یک خبرنگار حاضر در منطقه، امنیت پایدار زمانی معنا پیدا میکند که مردم مرزنشین، فعالان اقتصادی و مسافران، بدون نگرانی از فعالیتهای غیرقانونی، بتوانند در چارچوب قانون به فعالیت خود ادامه دهند و نیروهای مرزی نیز با اشراف و اقتدار، وظیفه حفاظت از مرز را دنبال کنند.
صدای مردم؛ امنیت مرز از نگاه مرزنشینان
یکی از مهمترین شاخصهای ارزیابی امنیت در مناطق مرزی، نگاه و تجربه مردمی است که زندگی آنان با مرز پیوند خورده است. مرزنشینان مریوان سالهاست در کنار مرز زندگی و فعالیت میکنند و بیش از هر گروه دیگری اهمیت آرامش و امنیت این منطقه را لمس کردهاند.
احمد مجیدی، یکی از مرزنشینان روستاهای شهرستان مریوان در گفتوگو با خبرنگار تسنیم اظهار کرد: امنیت برای مردم مرزنشین اهمیت زیادی دارد و هرچه هماهنگی نیروهای مرزی بیشتر باشد، مردم نیز با آرامش بیشتری به زندگی و فعالیتهای خود ادامه میدهند.
ایرج کیخسروی، روستانشین دیگر نیز گفت: مرز برای مردم منطقه فقط یک نقطه جغرافیایی نیست؛ بخش مهمی از اقتصاد و زندگی مردم به آن وابسته است و امنیت، لازمه رونق فعالیتهای قانونی در مرز است.
همچنین عزت محمدی یکی دیگر از مرزنشینان با اشاره به ضرورت مقابله با قاچاق عنوان کرد: مردم انتظار دارند فعالیتهای غیرقانونی کنترل شود و در عین حال مسیر فعالیتهای قانونی و کسبوکار مرزنشینان نیز تسهیل شود.
امنیت؛ پیششرط توسعه مرزی
مرزهای کردستان در سالهای اخیر علاوه بر کارکرد امنیتی، به یکی از محورهای مهم مبادلات اقتصادی میان ایران و عراق تبدیل شدهاند. از این منظر، هر میزان افزایش امنیت و کاهش فعالیتهای غیرقانونی میتواند به تقویت ظرفیتهای اقتصادی و افزایش اعتماد فعالان رسمی در منطقه کمک کند.
در مقابل، قاچاق و تردد غیرمجاز نهتنها امنیت مرز را تحت تأثیر قرار میدهد، بلکه میتواند فعالیتهای قانونی تجاری و اقتصادی را نیز با مشکل مواجه کند. از این رو مقابله با این پدیده نیازمند همکاری مستمر دستگاههای مسئول در دو سوی مرز است.
دیدار اخیر کلانتران مریوان و حلبچه را میتوان در همین چارچوب ارزیابی کرد؛ اقدامی که در کنار اقدامات کنترلی و گشتهای مرزی، بر اهمیت ارتباط مستقیم و هماهنگی نیروهای دو کشور برای حفظ امنیت تأکید دارد.
تداوم این همکاریها، تبادل تجربیات و تقویت اقدامات مشترک میتواند به شکلگیری “امنیتی پایدار، هوشمند و متکی بر همکاری دو طرف” در نوار مرزی منجر شود؛ امنیتی که نتیجه آن پیش از همه در آرامش مردم و رونق فعالیتهای قانونی مرزنشینان دیده خواهد شد.
باشماق؛ دروازه رسمی ایران به عراق
مرز باشماق مریوان در 17 کیلومتری شهر مریوان یکی از مرزهای رسمی و مهم جمهوری اسلامی ایران با جمهوری عراق در استان کردستان است که در محدوده شهرستان مریوان قرار دارد و در مقابل، در سوی عراق به منطقه پنجوین در اقلیم کردستان عراق متصل میشود.
این مرز از مسیرهای مهم تردد مسافران، تجار و کامیونهای حامل کالا میان ایران و عراق به شمار میرود و نقش مهمی در مبادلات اقتصادی و ارتباطات میان دو طرف دارد. به همین دلیل، تأمین امنیت پایدار در محدوده باشماق و نوار مرزی پیرامون آن، در کنار تسهیل ترددهای قانونی، اهمیت ویژهای برای مردم و فعالان اقتصادی منطقه دارد.
مرز باشماق امروز تنها یک خط مرزی میان ایران و عراق نیست؛ بلکه یکی از گذرگاههای رسمی ارتباط اقتصادی و انسانی دو کشور است و امنیت پایدار در این مرز میتواند پشتوانهای برای رونق تجارت، آرامش مرزنشینان و توسعه مناسبات میان جمهوری اسلامی ایران و عراق باشد.
