یادداشت| جهان اسلام چرا گرفتار تفرقه شد؟

به گزارش بخش استان‌ها در وبانگاه به نقل از خبرگزاری تسنیم از زنجان،طلوع هفدهم ربیع‌الاول در گاه‌شمار تاریخ اسلام، نه تنها تداعی‌کننده یک واقعه تقویمی، بلکه یادآور رویش دوباره حقیقت و حیات معنوی در کالبد بشریت است. این ایام خجسته که با ولادت باسعادت نبی مکرم اسلام حضرت محمد مصطفی (ص) و سلاله پاکش حضرت امام جعفر صادق (ع) گره خورده است، فرصتی مغتنم برای بازخوانی سیره نبوی و تبیین معارف ناب علوی و جعفری است. در دورانی که جهان اسلام بیش از هر زمان دیگری نیازمند همبستگی و وحدت کلمه است، بازگشت به آموزه‌های این دو بزرگوار، راهبردی‌ترین نقشه راه برای عبور از تفرقه‌های خودساخته و رسیدن به اقتدار تمدنی است.حضرت رسول اکرم (ص) به عنوان آخرین فرستاده الهی، ماموریت یافت تا با رسالت «رحمت للعالمین»، تار و پود جهل و تعصب را از هم گسسته و نوری از توحید را در ظلمات جاهلیت بدمد. سیره آن حضرت در برخورد با مخالفان، مدارا با پیروان ادیان دیگر و تاکید بر کرامت انسانی، الگویی بی‌بدیل برای حکمرانی و سبک زندگی در هر عصر و زمانی است. پیامبر اسلام (ص) با بنیان‌گذاری مدینه‌النبی، نخستین جامعه بر پایه اخوت اسلامی را شکل داد که در آن نه نژاد، نه طبقه و نه رنگ پوست، ملاک برتری نبود، بلکه تقوا و خدمت به خلق، شاخص اصلی رشد و کمال شناخته می‌شد. این میراث بزرگ، اکنون بیش از هر زمان دیگری در دنیای معاصر که گرفتار طوفان‌های سهمگین منازعات قومی و مذهبی است، فریاد می‌زند که راه نجات، تمسک به همان اصول اخلاقی و انسانی است که رسول خدا (ص) در عمل به امت خود آموخت.

در کنار این خورشید تابناک، ولادت حضرت امام جعفر صادق (ع) در سالروز میلاد جد بزرگوارشان، برکتی مضاعف است. امام صادق (ع) به عنوان بنیان‌گذار فقه جعفری و احیاگر معارف نبوی، در عصری که جوامع اسلامی با تلاطم‌های فکری و عقیدتی روبرو بودند، با تاسیس دانشگاه عظیم علمی، شاگردانی تربیت کرد که هر یک ستاره‌ای در آسمان دانش و فقاهت شدند. ایشان با درک عمیق از نیازهای زمانه، علم و دین را در هم آمیخت و به جهان نشان داد که مکتب اهل بیت (ع)، مکتبی پویا، خردورز و پاسخگو به نیازهای روز است. میراث علمی امام صادق (ع) تنها به فقه و کلام محدود نشد، بلکه ایشان در علوم تجربی، طب، شیمی و نجوم نیز مباحثی را مطرح کرد که قرن‌ها بعد توسط دانشمندان غربی به اثبات رسید. این پیوند میان ولادت پیامبر و امام صادق (ع)، نمادی است از پیوند میان رسالت و ولایت، و میان وحی و عقلانیت؛ پیوندی که ستون‌های تمدن اسلامی را استوار نگاه داشته است.از سوی دیگر، نام‌گذاری این ایام به نام «هفته وحدت» اقدامی استراتژیک از سوی نظام جمهوری اسلامی ایران برای تحکیم اخوت در میان امت اسلامی. وحدت در اندیشه اسلامی، به معنای دست کشیدن از عقاید نیست، بلکه به معنای تمرکز بر مشترکات استراتژیک برای مقابله با دشمنان مشترک است. قرآن کریم که کتاب هدایت همه مسلمانان است، با صراحت به امت اسلام دستور می‌دهد که «واعتصموا بحبل‌الله جمیعاً و لا تفرقوا». میلاد پیامبر (ص) به عنوان محور وحدت و امام صادق (ع) به عنوان تبیین‌گر این وحدت در سیره فقهی و کلامی، بهترین فرصت برای بازسازی جبهه فرهنگی جهان اسلام است. امروز که قدرت‌های سلطه‌گر با ابزار «تفرقه‌اندازی و حکومت کن» به دنبال تضعیف کشورهای اسلامی هستند، بازخوانی سیره آن دو بزرگوار که همواره بر محبت، همزیستی مسالمت‌آمیز و وحدت کلمه تاکید داشتند، یک تکلیف ملی و دینی است.

این مناسبت فرخنده، تلنگری به نخبگان، مبلغان و متولیان امور دینی است تا با بهره‌گیری از فرصت‌های نوین، پیام مهرورزی و عدالت‌خواهی اسلام را به گوش جهانیان برسانند. پیامبر اسلام (ص) مظهر اخلاق بود و فرمود: «انما بعثت لاتمم مکارم الاخلاق». ترویج اخلاق در فضای عمومی جامعه، امروز از نان شب برای ما واجب‌تر است. در شرایطی که فضای مجازی و رسانه‌های معاند، با هدف تخریب هویت و فرهنگ اصیل اسلامی، هجمه‌های سنگینی را علیه باورهای مردم تدارک دیده‌اند، بازگشت به سنت‌های نبوی و علوی، پادزهری قدرتمند است. جامعه‌ای که در آن سیره عملی رسول خدا (ص) و منطق استدلالی امام صادق (ع) حاکم باشد، جامعه‌ای پویا، متعالی و دور از آسیب‌های اجتماعی خواهد بود.در پایان، باید یادآور شد که تجلیل از این ایام تنها به برگزاری مراسم جشن و سرور خلاصه نمی‌شود، بلکه باید مقدمه‌ای برای تحول در نگرش‌ها و رفتارها باشد. مسئولان و مدیران جامعه اسلامی، با تاسی به عدالت‌محوری نبوی، باید تمام همت خود را مصروف خدمت بی‌منت به مردم کنند که پیامبر گرامی اسلام فرمود: «خیر الناس انفعهم للناس». همچنین فعالان فرهنگی و علمی باید با الگوگیری از جنبش علمی دوران امام صادق (ع)، در مسیر پیشرفت علمی کشور گام برداشته و برای تحقق تمدن نوین اسلامی تلاش کنند. میلاد پیامبر و صادق آل‌محمد (ص)، تجدید بیعت با ارزش‌هایی است که همواره زنده، کارآمد و الهام‌بخش هستند و امید است که این تقارن مبارک، نویدبخش روزهای روشن برای امت اسلامی در پرتو نور هدایت الهی باشد.