ضرورت نظارت پیشگیرانه بر پلتفرمهای آنلاین طلا؛ از وعدهها تا چالشهای تسویه
به گزارش بخش اقتصاد وبانگاه بر اساس دادههای خبری منتشر شده در باشگاه خبرنگاران جوان، توسعه شتابان پلتفرمهای معاملات برخط طلا، در کنار استقبال گسترده مردمی، بر اهمیت نظارت دقیق و مستمر بر این حوزه تأکید دارد. در راستای این هدف، هیئت وزیران بانک مرکزی را مکلف به راهاندازی سامانه “ناظر” نموده است. این سامانه قرار است با پایش موجودی واقعی طلا، میزان تعهدات پلتفرمها و معاملات صورت گرفته، از شکلگیری تعهدات بدون پشتوانه جلوگیری کند.
هرچند مهلت سهماههای برای راهاندازی سامانه “ناظر” تعیین شده بود، اما اجرای آن با تأخیر مواجه شد. پس از طی مراحل اولیه، اتصال پلتفرمها به این سامانه وارد فاز اجرایی گردید. اخیراً نیز بانک مرکزی در خصوص درخواست چهار بانک، اطلاعیهای منتشر کرده است.
در همین حال، برخی کاربران پلتفرمهای خرید و فروش طلا با موضوع تأخیر در تسویه حساب مواجه شدهاند. شرکت مادر یکی از این پلتفرمها با ارسال نامهای به شورای عالی امنیت ملی، مدعی شده است که با وجود موجودی طلای مربوط به تعهدات کاربران در خزانههای بانکی، محدودیتهای دسترسی به این ذخایر، روند تسویه را برای برخی از مشتریان دشوار کرده است.
این وضعیت، مردم را در مواجهه با چالشهایی قرار داده که برخلاف وعدههای پیشین مبنی بر نقدشوندگی داراییهایشان در این پلتفرمها، اعتماد آنها را خدشهدار کرده و تعهدات اعلام شده را زیر سؤال برده است.
پیش از این نیز، معاون پلیس فتا، سرهنگ خالقی، در خصوص پدیده “خالیفروشی” در این حوزه هشدار داده و اعلام کرده بود که طی سه سال گذشته، ۵۰۸ پرونده در زمینه فروش طلا در پلتفرمهای برخط شناسایی شده و یک پلتفرم با ۲۰۰ هزار کاربر به دلیل خالیفروشی متوقف شده است.
در نهایت، فارغ از تعیین مسئولیت تأخیر در این پرونده خاص، این رویداد بر ضرورت حیاتی نظارت پیشگیرانه، برخط و قابل راستیآزمایی بر پلتفرمهای طلا تأکید میکند. این نظارت نباید تنها پس از وقوع مشکلات فعال شود.
بانک مرکزی و سایر نهادهای ذیربط مسئولیت دارند تا بهطور مستمر بر موجودی طلای پلتفرمها، میزان تعهدات آنها، وضعیت خزانهها و فرآیند تسویه با مشتریان اشراف داشته باشند. دستیابی به شفافیت در این زمینه، همراه با پیادهسازی کامل سامانه “ناظر”، میتواند راهکاری مؤثر در جهت پیشگیری از تکرار چنین مشکلاتی و تقویت اعتماد عمومی به بازار طلای آنلاین باشد.