چرخش بازار کالاهای اساسی: نوسان ارز، سود تولیدکننده و دغدغه مصرف‌کننده
به گزارش بخش اقتصاد وبانگاه بر اساس داده‌های خبری منتشر شده در باشگاه خبرنگاران جوان، کارشناسان اقتصادی با اشاره به تحولات اخیر در بازار، تأکید دارند که با وجود نوسانات نرخ ارز، کمبودی در میزان عرضه کالاهای اساسی وجود ندارد. این در حالی است که برخی اقلام مصرفی خانوار، از جمله برنج، حبوبات و گوشت قرمز، دستخوش تغییرات قیمتی شده‌اند.
در مقابل، فعالان عرصه تولید از افزایش هزینه‌های عملیاتی و فروش محصولات با قیمتی کمتر از نرخ تمام‌شده خبر می‌دهند. این وضعیت، ضرورت مدیریت همزمان بازار مصرف و حمایت از تولیدکنندگان را بیش از پیش نمایان می‌سازد. فعالان صنفی نیز از تداوم عرضه و نبود مشکل جدی در شبکه توزیع کالاها حکایت دارند، اما در بخش‌هایی نظیر تولید مرغ و تخم‌مرغ، فاصله بین هزینه‌های تولید و قیمت فروش به یک چالش اساسی بدل شده است.
غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی، اعلام کرده است که قیمت کالاهای اساسی به طور متوسط ۲ تا ۳ درصد نسبت به ماه گذشته کاهش یافته و تورم این بخش نیز کمتر از سایر کالاها بوده است. همچنین طرح تثبیت قیمت ۱۲ قلم کالای اساسی برای مدت شش ماه در تهران آغاز شده است.
رضا کنگری، رئیس اتحادیه بنکداران مواد غذایی، تأیید کرد که زنجیره تأمین و توزیع کالاهای اساسی به طور عادی فعالیت می‌کند و نوسانات قیمتی ناشی از افزایش نرخ ارز است. وی افزود که افزایش قیمت حبوبات حدود ۵ درصد و برنج ۱۰ تا ۱۵ درصد بوده است، اما فراوانی کالا موجب عرضه رقابتی شده است.
منصور پوریان، رئیس شورای تأمین‌کنندگان دام، از افزایش ۳۰ درصدی عرضه دام و گوشت قرمز در مقایسه با سال گذشته خبر داد و این امر را نشان‌دهنده بهبود وضعیت تولید داخلی دانست. وی به ثبات نسبی قیمت در بخش تولید دام اشاره کرد و بر نقش عوامل روانی در بازار تأکید نمود.
در حوزه تولید مرغ و تخم‌مرغ، حمیدرضا کاشانی، رئیس هیئت‌مدیره اتحادیه مرغداران میهن، از زیان ۱۰۰ تا ۱۱۰ هزار تومانی مرغداران به ازای فروش هر کیلوگرم تخم‌مرغ خبر داد. وی با اشاره به افزایش دوبرابری قیمت مواد اولیه، پیشنهاد اصلاح قیمت هر کیلوگرم تخم‌مرغ درب مرغداری را به ۳۳۳ هزار تومان ارائه کرده است.
حبیب اسدالله‌نژاد، مدیرعامل اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی، نیز از زیان ۷۰ تا ۱۰۰ هزار تومانی تولیدکنندگان به ازای فروش هر کیلوگرم مرغ زنده خبر داد. وی کاهش مصرف گوشت مرغ را از دیگر عوامل زیان تولیدکنندگان دانست و بر ضرورت حمایت دولت از تولید و تحریک تقاضا تأکید کرد.
مجموع این اظهارات نشان می‌دهد که چالش اصلی بازار کالاهای اساسی صرفاً به میزان موجودی محدود نمی‌شود، بلکه نوسانات نرخ ارز، افزایش هزینه‌های تولید، کاهش قدرت خرید خانوارها و زیان تولیدکنندگان نیز بر روند بازار تأثیرگذار است. در چنین شرایطی، تشدید نظارت بر قیمت‌گذاری، کنترل عملکرد واسطه‌ها، جلوگیری از احتکار و گران‌فروشی و شفافیت در زنجیره تأمین و توزیع می‌تواند به ایجاد تعادل پایدار در بازار کمک کند.