مشاهده لاشه نهنگ در کیش، ضرورت بررسی علمی علت مرگ و تعیین تکلیف بقایای این پستاندار را برجسته کرده است.

به گزارش بخش استان‌ها در وبانگاه به نقل از خبرگزاری تسنیم دفتر جزایر خلیج فارس، پیدا شدن لاشه یک نهنگ در ساحل غربی جزیره کیش، بار دیگر توجه‌ها را به وضعیت پستانداران دریایی در آب‌های خلیج فارس جلب کرده است؛ رخدادی که اگرچه در مرحله نخست با ضرورت انتقال و تعیین تکلیف لاشه مواجه است، اما ابعاد مهم‌تری از جمله شناسایی گونه، بررسی علت تلف شدن و استفاده علمی از بقایای این آبزی را نیز پیش روی متولیان محیط زیست قرار می‌دهد.

لاشه این پستاندار دریایی صبح جمعه 15 آبان در محدوده ساحل کلبه‌هور شناسایی شد. پس از اعلام موضوع از سوی دریابانی، نیروهای اجرایی و تجهیزات مورد نیاز با هماهنگی شرکت توسعه و مدیریت بنادر و فرودگاه‌های کیش به محل اعزام شدند.

بر اساس توضیحات مریم محمدی، رئیس اداره محیط زیست سازمان منطقه آزاد کیش، یکی از گزینه‌های اصلی برای تعیین تکلیف لاشه، انتقال و دفن آن در محل مناسبی از ساحل با هدف حفظ امکان استفاده آموزشی از اسکلت نهنگ در آینده است. انتقال لاشه به جریان‌های دریایی و دور کردن آن از محدوده سواحل نیز به‌عنوان راهکار جایگزین مطرح شده است.

با این حال، موضوع مهم‌تر از نحوه جمع‌آوری لاشه، ضرورت مشخص شدن علت مرگ این پستاندار دریایی است. تاکنون اطلاعات مستندی درباره گونه نهنگ مشاهده‌شده و علت تلف شدن آن منتشر نشده و نمی‌توان بدون بررسی تخصصی، عامل مشخصی را مسئول این اتفاق دانست.

در چنین شرایطی، ثبت مشخصات زیستی و ظاهری، بررسی وضعیت لاشه و انجام نمونه‌برداری تخصصی در صورت امکان، می‌تواند به روشن شدن ابعاد این رخداد کمک کند. اهمیت این بررسی‌ها از آن جهت است که اطلاعات به‌دست‌آمده، علاوه بر پاسخگویی به پرسش‌های موجود، قابلیت استفاده در مطالعات بعدی درباره پستانداران دریایی منطقه را نیز دارد.

نکته قابل توجه آنکه آب‌های پیرامونی کیش پیش از این نیز شاهد مشاهده لاشه نهنگ بوده‌اند. در آذرماه سال 1399، دومین نهنگ به‌گل‌نشسته در سواحل کیش با طول تقریبی 13 متر و 30 سانتی‌متر شناسایی شد و پس از بررسی‌های کارشناسی، گونه آن براید اعلام شد. در آن مقطع، برنامه جداسازی و آماده‌سازی اسکلت برای استفاده در موزه محیط زیست و اهداف پژوهشی نیز در دستور کار قرار گرفت.

البته تکرار چنین رخدادهایی به‌تنهایی برای نتیجه‌گیری درباره وجود یک تهدید مشخص در زیست‌بوم دریایی منطقه کافی نیست؛ اما ضرورت ثبت منظم اطلاعات و بررسی کارشناسی هر مورد را دوچندان می‌کند.

از سوی دیگر، انتخاب شیوه مناسب برای تعیین تکلیف لاشه نیز نباید صرفاً با هدف پاکسازی ساحل انجام شود. دفن یا انتقال بقایا به جریان‌های دریایی هرکدام ملاحظات زیست‌محیطی و اجرایی خاص خود را دارند و تصمیم‌گیری درباره آن باید با در نظر گرفتن وضعیت لاشه، شرایط ساحلی و پیامدهای احتمالی برای محیط پیرامون صورت گیرد.

آنچه در این میان اهمیت دارد، جلوگیری از محدود شدن رسیدگی به این اتفاق به جمع‌آوری یک لاشه از ساحل است. مشخص شدن گونه نهنگ، بررسی علت مرگ و حفظ امکان بهره‌برداری علمی از اسکلت آن، سه موضوعی هستند که می‌توانند این رخداد را از یک خبر مقطعی به فرصتی برای تقویت مطالعات و شناخت بهتر حیات دریایی خلیج فارس تبدیل کنند.

©‌ وبانگاه، خبرگزاری تسنیم