برگزاری چند مراسم و تقدیر از نویسندگان، جای برنامه‌ریزی برای توسعه فرهنگ مطالعه را نمی‌گیرد!

به گزارش بخش استان‌ها در وبانگاه به نقل از خبرگزاری تسنیم از زاهدان، نخستین مرحله در کتاب‌نویسی، پژوهش است. نویسندگی صرفاً کنار هم قرار دادن واژه‌ها و آراستن جملات نیست؛ بلکه هنری است که در آن، جملات، بندها، بخش‌ها و فصل‌ها باید چنان به یکدیگر پیوند بخورند که گویی آب‌باریکه‌هایی هستند که از قله یک کوهستان سرچشمه می‌گیرند، آرام‌آرام به هم می‌پیوندند، رودخانه‌ای را شکل می‌دهند و سرانجام به دریای مقصود می‌رسند. این مسیر بدون پژوهش، مطالعه، تأمل و شناخت، به سرانجام مطلوب نخواهد رسید.

استان سیستان‌وبلوچستان، با وجود همه محدودیت‌ها و محرومیت‌های موجود، ظرفیت‌های ارزشمندی در عرصه فرهنگ و کتاب دارد. وجود علاقمندان به مطالعه، کتابخانه‌های شخصی بزرگ و مجموعه‌های ارزشمند کتاب در مناطق مختلف استان روستاهای زیاد دوست‌دار کتاب. این ظرفیت فرهنگی را باید شناخت، تقویت و به سرمایه‌ای اجتماعی برای توسعه استان تبدیل کرد.

در اهمیت مطالعه، کافی است به سیره علمی و فرهنگی رهبر فقید انقلاب، شهید آیت‌الله سید علی خامنه‌ای(ره)، توجه کنیم. ایشان در دوران طلبگی، افزون بر مطالعات حوزوی، به مطالعه صدها رمان‌ و آثار ادبی و فکری نویسندگان ایرانی و خارجی می‌پرداختند. در مجموعه یادداشت‌های ایشان درباره کتاب‌ها، آثاری از حوزه‌های داستان، رمان، تاریخ، فلسفه، فقه، اقتصاد، شعر، ترجمه و سیاست دیده می‌شود. این تنوع مطالعاتی نشان می‌دهد که پرورش اندیشه و قدرت تحلیل، در گرو محدود نماندن به یک رشته و بهره‌گیری از گستره وسیع دانش بشری است.

اما پرسش اینجاست: با چنین پیشینه و ظرفیتی در فرهنگ مطالعه، چرا برنامه‌های رسمی هفته کتاب در استان نمی‌توانند به رویدادهایی فراگیر، مردمی و اثرگذار تبدیل شوند؟

در زاهدان، مراسمی به مناسبت هفته کتاب و کتاب‌خوانی در سالن اشراق اداره‌کل فرهنگ‌وارشاد اسلامی برگزار شد؛ مراسمی با حضور شمار محدودی از افراد که بخش عمده آنان را نویسندگان و تقدیرشدگان همان برنامه تشکیل می‌دادند.

آیا هدف از هفته کتاب، صرفاً برگزاری یک مراسم، تقدیر از چند نویسنده و ثبت چند قاب عکس یادگاری است؟ اگر چنین باشد، باید پذیرفت که میان برگزاری مراسم و ترویج فرهنگ کتاب‌خوانی فاصله‌ای جدی وجود دارد.

ترویج کتاب‌خوانی یعنی حضور کتاب در مدرسه، دانشگاه، مسجد، روستا و خانواده؛ یعنی شناسایی و حمایت از کتابخانه‌های شخصی، ایجاد شبکه ارتباطی میان نویسندگان و خوانندگان، برگزاری نشست‌های نقد و معرفی کتاب، دسترسی آسان‌تر مردم به منابع مطالعاتی و مهم‌تر از همه، تبدیل مطالعه به عادتی پایدار در زندگی روزمره.

استانی با این گستردگی جغرافیایی و تنوع فرهنگی، نمی‌تواند با چند برنامه محدود و تشریفاتی به توسعه فرهنگ کتاب و کتاب‌خوانی دست یابد. متولیان فرهنگی باید به جای تمرکز بر برگزاری مراسم و تولید تصاویر خبری، به دنبال شناسایی ظرفیت‌های مردمی و طراحی برنامه‌هایی باشند که آثار آن در زندگی فرهنگی جامعه قابل مشاهده و ارزیابی باشد.

نویسنده: عباس نورزائی، کارشناس پژوهشی بنیاد ایران‌شناسی

©‌ وبانگاه، خبرگزاری تسنیم