استاد اقتصاد: تورم در ایران ریشه‌های سیاسی و ساختاری دارد

حسین راغفر، استاد اقتصاد و عضو هیئت‌علمی دانشگاه، در گفت‌وگو با «رادیو اقتصاد»، درمورد تورم اظهار داشت: به نظر بنده، مسئله تورم در ایران مانند بسیاری از پدیده‌های دیگر کاملاً سیاسی است و بخش قابل توجهی از این موضوع را باید از این زاویه نگاه کرد.

راغفر ادامه داد: عوامل شکل‌گیری تورم در کشور سه دسته هستند؛ یک دسته به دلیل فشار تقاضا است، یعنی زمانی که عرضه کاهش یافته و تقاضا افزایش یابد. اما این موضوع درمورد شرایط کنونی کشور صدق نمی‌کند، زیرا تقاضا بسیار پایین است و به همین دلیل، کالاها با تقسیط عرضه می‌شوند و تقاضایی برای آنها وجود ندارد.

وی عامل دیگری را موضوع فشار هزینه‌ها دانست که با افزایش قیمت ارز و هزینه‌هایی مانند بالارفتن قیمت سوخت، می‌توانند در هزینه‌های حمل‌ونقل تأثیرگذار باشند. افزایش قیمت ارز باعث می‌شود هزینه‌های نهاده‌ها برای تولیدکنندگان افزایش پیدا کند و به طور طبیعی، قیمت کالاها بالا برود. در نتیجه، فشار هزینه عامل بسیار مهمی است که برای تولیدکنندگان خردکننده است، زیرا قدرت رقابت خود را در بازار از دست می‌دهند. سومین عامل نیز عوامل ساختاری هستند؛ یعنی عواملی که بیش از هرچیزی در شرایط کنونی کشور متأثر از برندگان تورم هستند.

این اقتصاددان گفت: تورم مانند بسیاری از پدیده‌های دیگر برندگان و بازندگانی دارد. برندگان آن افرادی هستند که دسترسی به ارز دارند و از فرصت‌های دسترسی به ارز، صادرات و واردات استفاده می‌کنند. همچنین تولیدکنندگانی مانند پتروشیمی‌ها که کالاهای خود را به صورت ارز به تولیدکنندگان داخلی عرضه می‌کنند. اینها از منابع یارانه‌ای بسیار گسترده دولت‌ها استفاده کرده‌اند و می‌کنند. اما کالاهای خود را از سال ۱۳۸۶ به دلار به تولیدکنندگان داخلی عرضه می‌کنند و از همان زمان، اقتصاد کشور دلاری شده است. یعنی با افزایش قیمت ارز، نهاده‌هایی که از محصولات پتروشیمی به تولیدکنندگان می‌رسند، با قیمت‌های جدید ارز دریافت شده و تورم منتقل می‌شود.