با تشدید بارندگی‌ها، احتمال بازگشایی دریچه‌های سد رودبار و افزایش نیم‌متری آب رودخانه‌های پایین‌دست وجود دارد.

به گزارش بخش استان‌ها در وبانگاه به نقل از خبرگزاری تسنیم از خرم‌آباد، سیلاب نیمه آبان در الیگودرز، از طغیان رودخانه زز و گرفتارشدن عشایر در جریان آب تا مسدودشدن راه‌های روستایی و دشواری امدادرسانی، بار دیگر آسیب‌پذیری مناطق پایین‌دست و حاشیه رودخانه‌ها را در برابر افزایش جریان آب آشکار کرد.

حالا درحالی‌که هنوز پیامدهای آن بارندگی‌ها در بخش‌هایی از این شهرستان ادامه دارد، هشدار تازه فرماندار ویژه الیگودرز درباره احتمال بازگشایی دریچه‌های سد رودبار، نگرانی از افزایش سطح آب رودخانه‌های پایین‌دست را به مسئله‌ای تازه تبدیل کرده‌است.

امداد هوایی در مناطق سیل‌زده الیگودرز؛ اقلام ضروری به سیل‌زدگان رسید

مهدی اداوی، فرماندار ویژه الیگودرز، با اشاره به تشدید بارندگی‌ها در روزهای آینده و احتمال افزایش دبی ورودی آب به دریاچه سد رودبار اعلام کرده که به‌دلیل ضرورت مدیریت مخزن، احتمال بازگشایی دریچه‌های سد وجود دارد.

به‌گفته او، بر اساس اعلام کارشناسان سد رودبار، در صورت بازگشایی دریچه‌ها سطح آب رودخانه‌های پایین‌دست بین نیم تا یک متر افزایش خواهد یافت که ضرورت رعایت فاصله ایمن از بستر و حاشیه رودخانه‌ها را برای ساکنان این مناطق بیشتر می‌کند.

فرماندار الیگودرز نیز از روستاییان و عشایر این مناطق خواسته‌است از اتراق، ماهی‌گیری، شنا و چرای احشام در حاشیه رودخانه‌ها خودداری کنند.

سد رودبار از نوع سنگ‌ریزه‌ای با هسته رسی و ارتفاع آن از پی حدود 155 متر و طول تاج آن حدود 185 متر است. حجم مخزن دریاچه سد نیز حدود 228 میلیون مترمکعب اعلام شده‌است.

نیروگاه این مجموعه از نوع سطحی است و با دو واحد 225 مگاواتی، در مجموع ظرفیت نصب‌شده 450 مگاوات دارد. برآورد انرژی تولیدی متوسط سالانه آن نیز حدود 986 گیگاوات‌ساعت اعلام شده‌است.

اهمیت سد رودبار در شرایط بارندگی‌های اخیر فقط به ظرفیت ذخیره آب یا توان تولید برق آن محدود نمی‌شود. افزایش ورودی آب به مخزن، ضرورت مدیریت تراز دریاچه و کنترل جریان خروجی را نیز مطرح می‌کند.

در چنین شرایطی، تصمیم درباره بازگشایی دریچه‌ها بخشی از مدیریت بهره‌برداری سد است؛ اما پیامد آن در پایین‌دست، به‌صورت تغییر در دبی و سطح آب رودخانه‌ها نمایان می‌شود.

این موضوع در الیگودرز زمانی حساس‌تر می‌شود که این شهرستان هنوز از پیامدهای بارندگی‌های سنگین نیمه آبان فاصله نگرفته‌است. فعالیت سامانه بارشی از چهاردهم آبان شدت گرفت و مناطق شرقی و جنوب‌شرقی لرستان را تحت تأثیر قرار داد.

در بازه زمانی ساعت 00:30 روز چهاردهم تا ساعت 06:30 روز شانزدهم آبان، ایستگاه سپیددشت 137 میلی‌متر بارندگی ثبت کرد و پس از آن شول‌آباد با 85.6 میلی‌متر و الیگودرز با 45.1 میلی‌متر در میان مناطق پربارش قرار گرفتند.

در گزارش تجمیعی بارش‌ها تا عصر هفدهم آبان نیز میانگین بارندگی استان 69.4 میلی‌متر اعلام شد و میزان بارش ثبت‌شده در شول‌آباد به 237.1 میلی‌متر و در سپیددشت به 213.5 میلی‌متر رسید.

در بخش زز و ماهرو، رودخانه زز پس از بارش‌های شدید به جریان سیلابی تبدیل شد و بالا آمدن سطح آب، تردد در حاشیه رودخانه و دسترسی به سکونتگاه‌های اطراف را با مخاطره روبه‌رو کرد.

گزارش‌های منتشرشده از خسارت به تعدادی از مزارع پرورش ماهی در حاشیه این رودخانه حکایت داشت که در گزارش‌های اولیه هنوز به تأیید نهایی مراجع مسئول نرسیده بود.

شدت بارندگی‌ها به‌تدریج شبکه راه‌های روستایی را نیز درگیر کرد. در نخستین گزارش‌های مسئولان این شهرستان، راه ارتباطی 50 روستا در الیگودرز مسدود و برق شش روستا قطع اعلام شد.

در همین روزها، سیلاب زندگی عشایری در برخی مناطق الیگودرز را نیز تحت‌تأثیر قرار داد. عبور جریان آب از مسیرهای ارتباطی، ارتباط میان محل استقرار برخی خانوارهای عشایری و بخش‌های دیگر منطقه را دشوار کرد و انتقال دام‌ها به نقاط امن‌تر با محدودیت روبه‌رو شد. گزارش‌هایی نیز از تلف‌شدن تعدادی از دام‌ها منتشر شد.

در چنین وضعیتی، فاصله میان دو سوی یک رودخانه یا مسیل می‌تواند به مانعی جدی برای دسترسی به خدمات و امدادرسانی تبدیل شود؛ مسئله‌ای که در روزهای اخیر در برخی مناطق شهرستان خود را نشان داد.

اکنون با گذشت چند روز از اوج بارندگی‌ها، اگرچه بخشی از مسیرهای مسدودشده بازگشایی شده و عملیات امدادی در مناطق آسیب‌دیده ادامه یافته‌است، احتمال تشدید بارش‌ها و افزایش ورودی آب به سد رودبار، ضرورت مراقبت از حریم رودخانه‌ها را دوباره برجسته کرده‌است.

©‌ وبانگاه، خبرگزاری تسنیم