شرکت پایانه‌های نفتی ایران با اجرای طرح‌های تعمیراتی و نوسازی در پایانه‌های خارک و میعانات گازی پارس جنوبی، ایمنی را ارتقا داده و قابلیت اطمینان تجهیزات و پایداری عملیات انتقال و صادرات نفت و میعانات گازی را افزایش می‌دهد.

تأسیسات پایانه‌های نفتی به عنوان حلقه‌ای کلیدی در زنجیره انتقال و صادرات نفت و میعانات گازی، همواره تحت تاثیر شرایط محیطی و عملیاتی خاصی قرار دارند. بنابراین، نگهداری و نوسازی تجهیزات، شناسایی به موقع فرسودگی‌ها و رفع نواقص فنی، نقشی حیاتی در حفظ آمادگی عملیاتی این تأسیسات و جلوگیری از اختلال در فرآیندهای صادراتی ایفا می‌کند.

در همین راستا، شرکت پایانه‌های نفتی ایران در دو پایانه خارک و میعانات گازی پارس جنوبی، مجموعه‌ای از عملیات تخصصی را برای نوسازی تجهیزات انتقال نفت و بهبود عملکرد تأسیسات اندازه‌گیری و کنترل جریان میعانات گازی به اجرا درآورده است. این اقدامات شامل تعویض رایزرهای خطوط انتقال نفت خام در اسکله غربی خارک و جایگزینی شیر توپی در سایت میترینگ پارس یک می‌شود.

در پایانه نفتی خارک، پروژه تعویض رایزرهای ۵۶ اینچ خطوط لوله ورودی نفت به اسکله غربی با هدف بهبود وضعیت فنی تجهیزات، ارتقای ایمنی و افزایش قابلیت اطمینان زیرساخت‌های انتقال نفت، اجرا و تکمیل شد.

عباس اسدروز، مدیرعامل شرکت پایانه‌های نفتی ایران، بر اهمیت حفاظت از زیرساخت‌های راهبردی صادرات نفت کشور تاکید کرده و نگهداری و نوسازی تأسیسات عملیاتی را از محورهای اصلی حفظ آمادگی پایانه‌ها برشمرده است. وی با اشاره به جایگاه استراتژیک پایانه نفتی خارک در زنجیره صادرات نفت، حفظ قابلیت اطمینان تجهیزات را مستلزم برنامه‌ریزی دقیق برای تعمیرات، اجرای به موقع پروژه‌های نگهداری و توجه مستمر به وضعیت فنی زیرساخت‌های عملیاتی دانست. شناسایی نیازهای تعمیراتی و اقدام به موقع برای نوسازی تجهیزات می‌تواند در کاهش ریسک‌های عملیاتی و افزایش پایداری فعالیت‌های پایانه موثر باشد.

اسدروز همچنین بر ضرورت اجرای پروژه‌های تخصصی مطابق با الزامات فنی و ایمنی تاکید کرد و افزود: در اینگونه پروژه‌ها، علاوه بر کیفیت اجرا، توجه به ملاحظات ایمنی، هماهنگی بین واحدها و استفاده از ظرفیت کارشناسان و نیروهای فنی اهمیت ویژه‌ای دارد. اجرای اصولی این اقدامات، زمینه حفظ آمادگی تأسیسات و پشتیبانی مطمئن از فرآیند انتقال و بارگیری نفت را فراهم می‌آورد. وی بر اهمیت رویکرد پیشگیرانه در نگهداری تجهیزات تاکید کرد؛ رویکردی که با پایش مستمر وضعیت تأسیسات و برنامه‌ریزی برای تعمیر و تعویض به موقع تجهیزات، از بروز اختلال‌های احتمالی جلوگیری کرده و به افزایش عمر مفید زیرساخت‌ها کمک می‌کند.

سیدعلی میری، مدیر پایانه نفتی خارک، از اجرای موفق پروژه تعویض رایزرهای ۵۶ اینچ خطوط لوله ورودی نفت به اسکله غربی خارک خبر داد و گفت: این پروژه پس از سال‌ها بهره‌برداری از تأسیسات مربوطه، با موفقیت اجرا و به پایان رسید. این اقدام مهم با هدف بهبود وضعیت فنی تجهیزات، ارتقای ایمنی و افزایش قابلیت اطمینان زیرساخت‌های عملیاتی پایانه انجام شد. میری با اشاره به اینکه خطوط لوله و رایزرها از اجزای کلیدی چرخه انتقال و صادرات نفت هستند، به دلیل شرایط خاص محیطی و عملیاتی منطقه خارک، اجرای این پروژه را نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، هماهنگی مستمر و به‌کارگیری ظرفیت‌های فنی و اجرایی شرکت دانست. وی همچنین همکاری مؤثر واحدها و متخصصان را در پیشبرد موفق این عملیات تعیین‌کننده خواند و کاهش ریسک‌های عملیاتی، فراهم کردن زمینه نگهداری مطمئن‌تر تأسیسات و پشتیبانی از استمرار فعالیت‌های صادراتی را از دستاوردهای مهم این پروژه برشمرد.

علیرضا کلانتری، رئیس تعمیرات خطوط لوله، جزئیات فنی پروژه تعویض بخش‌هایی از چهار رایزر ۵۶ اینچ انتقال نفت خام به اسکله غربی و بهسازی سازه‌های پیرامونی را تشریح کرد. وی چالش اصلی پروژه را تخلیه نفت از بخش تحت تعمیر رایزر با توجه به قطر لوله، حجم سیال و اختلاف سطح با ساحل دانست که به دقت و برنامه‌ریزی ویژه نیاز داشت. انجام عملیات گرم مانند برشکاری و جوشکاری در ارتفاع حدود ۴۵ متری از بستر دریا، بدون تخلیه کامل نفت، به دلیل پیچیدگی و حساسیت بالا، چالش‌برانگیز بود. این عملیات با رعایت کامل ملاحظات ایمنی و با همکاری کارکنان واحد ایمنی و صادرات، بدون حادثه به پایان رسید.

در پایانه میعانات گازی پارس جنوبی نیز عملیات تعویض شیر توپی شماره ۳۱ در منیفولد سایت میترینگ پارس یک انجام شد. هدف از این اقدام، رفع نشتی داخلی، بهبود ایزولاسیون خط میعانات گازی و کاهش ریسک‌های عملیاتی بود. این شیر به دلیل نشتی داخلی، امکان ایزولاسیون مطمئن منیفولد را مختل کرده و خطر اختلاط محموله‌ها و انتقال فشار به تأسیسات میترینگ و گوی‌های شناور را افزایش داده بود. پس از بی‌نتیجه بودن اقدامات اولیه، تعویض تجهیز ضروری تشخیص داده شد و این عملیات با برنامه‌ریزی فنی و هماهنگی واحدهای مربوطه اجرا گردید.

غلامحسین گرامی، مدیر پایانه میعانات گازی پارس جنوبی، بر اهمیت اقدام‌های پیشگیرانه و مدیریت میدانی تاکید کرد و شناسایی به موقع نشانه‌های خرابی و اقدام پیش از بروز اختلال عملیاتی را در افزایش قابلیت اطمینان تجهیزات و حفظ پایداری فعالیت‌های پایانه موثر دانست. وی اجرای این عملیات را حاصل برنامه‌ریزی مناسب، حضور میدانی، تصمیم‌گیری به موقع و هماهنگی مؤثر واحدها برشمرد. در برنامه‌ریزی عملیات، الزامات فنی و ایمنی، شرایط فرایندی صادرات و ضرورت استمرار ارسال خوراک به مخازن متمرکز و پتروشیمی نوری نیز مدنظر قرار گرفت تا آثار عملیات تعمیراتی به حداقل برسد.

صالح قیژان‌زاده، رئیس اچ‌اس‌ئی پایانه میعانات گازی پارس جنوبی، بر الزامات ایمنی این عملیات تاکید کرد و ارزیابی مخاطرات، هماهنگی‌های پیش از شروع کار، کنترل شرایط ایمن و پیش‌بینی تمهیدات لازم برای مواجهه با شرایط اضطراری را از محورهای اصلی اجرای عملیات برشمرد. همکاری نیروهای عملیاتی، تعمیرات صنعتی و آتش‌نشانی در کنار نظارت‌های ایمنی، از عوامل مؤثر در تکمیل کار بدون حادثه بود. پس از نصب شیر جدید و کنترل نشتی، افزایش فشار تا ۱۰ بار بدون مشاهده هیچ‌گونه نشتی، موفقیت عملیات را تایید کرد.

بررسی این دو پروژه نشان می‌دهد برنامه‌های نوسازی و نگهداری شرکت پایانه‌های نفتی ایران، بخش‌های مختلفی از زیرساخت‌های عملیاتی را شامل می‌شود؛ از خطوط لوله و رایزرهای انتقال نفت خام تا شیرآلات و تجهیزات اندازه‌گیری و کنترل جریان میعانات گازی. نوسازی بخش‌هایی از چهار رایزر ۵۶ اینچ در پایانه خارک و تعویض شیر توپی معیوب در پایانه پارس جنوبی، به بهبود وضعیت فنی، افزایش ایمنی و کاهش ریسک‌های عملیاتی کمک کرده است. اجرای این عملیات با مشارکت واحدها و بدون حادثه، بر اهمیت هماهنگی میان بخش‌های تخصصی در پروژه‌های حساس تاکید دارد.

در مجموع، نوسازی تجهیزات، رفع نواقص فنی پیش از تبدیل شدن به اختلال عملیاتی و ارتقای استانداردهای ایمنی، از محورهای کلیدی حفظ آمادگی پایانه‌های نفتی است. این اقدامات با افزایش قابلیت اطمینان تأسیسات، به حفاظت از زیرساخت‌های راهبردی و پشتیبانی از استمرار صادرات نفت و میعانات گازی کشور کمک می‌کند. شرکت پایانه‌های نفتی ایران، از شرکت‌های زیرمجموعه شرکت ملی نفت ایران، مسئولیت دریافت، ذخیره‌سازی، اندازه‌گیری و صادرات نفت خام و میعانات گازی را بر عهده دارد و پایانه نفتی خارک و پایانه میعانات گازی پارس جنوبی از مراکز اصلی صادرات محسوب می‌شوند.

©‌ وبانگاه، باشگاه خبرنگاران جوان، وزارت نفت